مسائل و چالشهای پنهان مفهوم و کاربرد شاخص بهرهوری آب | ||
| تحقیقات آب و خاک ایران | ||
| دوره 54، شماره 12، اسفند 1402، صفحه 1995-2015 اصل مقاله (1.41 M) | ||
| نوع مقاله: مروری | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2023.367306.669600 | ||
| نویسنده | ||
| نادر حیدری* | ||
| عضو هیات علمی بخش تحقیقات آبیاری و زهکشی، موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی | ||
| چکیده | ||
| شاخص بهرهوری آب یعنی محصول تولیدی به ازای آب مصرفی، به عنوان یک راهکار و شاخص کلیدی در استفاده بهینه از آب در بخش کشاورزی تلّقی و به آن اتکاء زیادی در سیاستگذاریها و برنامهریزیهای آب کشاورزی کشور شده است. با گذشت چندین سال از ورود این مفهوم و شاخص، متأسفانه بحران فزاینده آب در کشور هنوز وجود دارد و اقدامات افزایش بهرهوری آب محصولات کشاورزی و استفاده از این شاخص در تبین آن، هنوز نتوانسته است به حل مشکل آب کشور کمک مؤثری نماید. در این مقاله تحلیلی به مسائل و چالشهای کاربرد این شاخص در عمل پرداخته شده است و نقاط ضعف، کاستیها، چالشها، تمهیدات، و زیرساختهای لازم برای استفاده مطلوب از این شاخص، بحث و تحلیل شدهاند. بر اساس نتایج، این مهفوم و شاخص دارای مسائل و چالشهای پنهان (8 گروه مسائل) در کاربرد آن در عمل میباشد که مهمترین آنها ضرورت شناخت درست از مفهوم و تعریف بهرهوری آب در جامعه کارشناسی و مدیریتی کشور، و مسائل و مشکلات کاربرد شاخص از جنبه نبود و یا عدم فراهمی زیرساختهای مورد نیاز برای تأثیرگذاری مناسب بهبود بهرهوری آب در حل بحران آب، میباشد. با توجه مسائل و چالشهای احصاء و بررسی شده، نتیجهگیری شده است که بهبود بهرهوری آب به تنهائی نمیتواند راه حلی اساسی برای حل بحران آب کشور باشد زیرا آن شرط لازم کار است و شرط کافی نیست. برای تأمین بخش شرط کافی و اعمال راهکارها و مداخلات جامع مرتبط، زیر ساختهای سخت افزاری، نرمافزاری، قانونی و سیاستی لازم باید تأمین شده باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| "آب مصرفی"؛ "بهره وری آب"؛ "چالش"؛ "حوضه آبریز"؛ "مزرعه" | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 838 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 559 |
||