ارزیابی اثر تغییرات کاربری بر الگوی مکانی-زمانی دمای سطح زمین و جزایر حرارتی در شهر اهواز با استفاده از تصاویر ماهوارهای | ||
| پژوهشهای جغرافیای انسانی | ||
| دوره 55، شماره 2، تابستان 1402، صفحه 39-62 اصل مقاله (2.53 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhgr.2022.326267.1008331 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد عبیات* 1؛ سعید ملکی2؛ محمود عبیات3؛ ماجده عبیات4 | ||
| 1کارشناس ارشد مهندسی منابع طبیعی- محیطزیست ارزیابی و آمایش سرزمین، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران (خوزستان)، اهواز، | ||
| 2گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 3کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 4کارشناس ارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| چکیده | ||
| دمایی سطح زمین (LST) یکی از پارامترهای مهم در مطالعه تغییرات آب و هوایی و فرآیندهای فیزیکی سطح زمین است. در این مطالعه، ابتدا تأثیر تغییرات کاربری اراضی بر دمای سطح زمین در شهر اهواز مورد بررسی قرار گرفت. برای این کار، تصاویر ماهوارهای سالهای 2002، 2013 و 2020 با روش شیءگرا، طبقهبندیشده و دمای سطح زمین با استفاده از الگوریتم پنجره مجزا محاسبه گردید. در ادامه جهت بررسی الگوهای مکانی زمانی دمای سطح زمین و جزایر حرارتی، از سه شاخص NDVI، UHII و UHIII استفاده شده و دمای طبقات پوششگیاهی استخراج گردید. مقادیر خطای RMSE بین دمای اندازهگیری شده میدانی و دمای استخراجشده از تصاویر سالهای 2002، 2013 و 2020 به ترتیب 79/1، 66/1 و 98/0 محاسبه شد. نتایج نشان داد؛ در سالهای 2002-2020 نواحی ساختهشده و نواحی بایر به ترتیب 69/5779 و 66/2521 هکتار افزایش و پوششگیاهی و پهنههای آب به ترتیب 15/3200 و 89/57 هکتار کاهش یافته است. طی این دوره، دمای سطح زمین در نواحی ساختهشده، نواحی بایر، پوششگیاهی و پهنههای آب به ترتیب 10/4، 26/5، 32/6 و 93/3 درجه افزایش پیدا کرده است. همچنین شاخص UHIII روند افزایشی داشته و بیشترین شدت جزایر حرارتی در سالهای 2002، 2013 و 2020 به ترتیب در نواحی جنوبی، شرقی و شمالغربی شهر بوده است. نتایج تحلیل همبستگی دو متغیر LST و NDVI، گویای ارتباط منفی قوی بین آنها بوده و افزایش شاخص UHIII با کاهش مقادیر پوششگیاهی ارتباط مستقیم داشته است. بنابراین، پوششگیاهی اثر مهمی در کاهش دمای سطح زمین و شدت جزایر حرارتی دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کاربری؛ دمای سطح زمین؛ جزیره حرارتی؛ شیءگرا؛ اهواز | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,466 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 824 |
||