بررسی شناختی ساخت معنای به گویانه از طریق فرایند منفی سازی در زبان فارسی | ||
| پژوهشهای زبانی | ||
| مقاله 9، دوره 11، شماره 2، بهمن 1399، صفحه 199-222 اصل مقاله (679.16 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jolr.2020.296445.666574 | ||
| نویسندگان | ||
| سجاد موسوی1؛ ارسلان گلفام* 2؛ فردوس آقاگلزاده3؛ عالیه کامبوزیا4 | ||
| 1دانش آموخته دکتری زبان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| 2دانشیار زبان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| 3استاد زبان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. | ||
| 4دانشیار زبان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| هدف این مقاله تبیین ساخت معنای بهگویانه از طریق فرایند منفیسازی در چارچوب زبانشناسی شناختی است. مسئلۀ اصلی پژوهش حاضر این است که سازوکار شناختی منفیسازی به چه نحوی عمل میکند که باعث ساخت معنای بهگویانه و به تبع آن انگیختگی ساختارهای زبانی بهگویانه میشود. مقالۀ حاضر به روش توصیفی- تحلیلی به تبیین بهگویی در زبان فارسی میپردازد. دادهها نیز به روش دستی اکثراً از منابع کتابخانهای که شامل چند فرهنگ لغت زبان فارسی بود گردآوری شدند. در این پژوهش نشان داده میشود که فرایند شناختی منفیسازی توسط مفهومساز به طور ارادی بر روی محتوای مفهومی خوشایند اعمال میشود و به تبع آن محتوای مفهومی خوشایند فعال میشود و مورد توجه قرار میگیرد. براساس فرایند منفیسازی، مفهوم خوشایند نفیشده از طریق ساختارهای نفی صرفی و جملهای در سطح زبانی نمود آوایی مییابد و از شدت توجه به مفهوم ناخوشایند که در سطح زبانی بازنمایی نشده است کاسته میشود. به علت بازنمایی مفهوم خوشایند انکار شده در سطح زبانی و براساس نوع الگوی توزیع توجه هدایت شده که در قالب صورتهای زبانی نفی رمزگذاری شده است، گوینده سعی میکند قسمتی از منابع توجهی بر روی مفهوم خوشایند توزیع شود و از شدت توجه بر روی مفهوم ناخوشایند بکاهد. در واقع، گوینده به جای رمزگذاری مستقیم مفهوم ناخوشایند در سطح زبانی، از شیوهای غیرمستقیم استفاده میکند و «مفهوم خوشایند نفیشده» را رمزگذاری میکند. در این ارجاع غیرمستقیم، شدت توجه کمتری به مفهوم ناخوشایند نسبت به زمانی که آن مفهوم مستقیما در زبان بازنمایی میشود اختصاص مییابد. بنابراین، ساختارهای زبانی نفی، مفاهیم را به گونهای ساختاربندی میکنند که پنجرۀ توجه بر روی جنبههای ناخوشایند موجودیت مورد نظر باز نمیشود و آنها را در کانون توجه قرار نمیدهد و از این طریق معنای بهگویانه ساخته میشود. لازم به ذکر است که پژوهش حاضر، تاکیدی دوباره بر تعامل و همپوشانی زبان و دیگر تواناییهای شناختی عام است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| به گویی؛ منفی سازی؛ ساخت معنا؛ توجه؛ مفهوم سازی؛ زبان شناسی شناختی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,340 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 829 |
||