ارزیابی تکتونیک فعال حوضۀ رودخانۀ کرند غرب با استفاده از تحلیل ویژگیهای شبکۀ زهکشی | ||
| پژوهش های جغرافیای طبیعی | ||
| دوره 52، شماره 3، پاییز 1399، صفحه 499-514 اصل مقاله (1.99 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jphgr.2020.299543.1007496 | ||
| نویسنده | ||
| منصور پروین* | ||
| استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه پیام نور، ایران | ||
| چکیده | ||
| حوضة آبخیز کرند غرب در شمال غربی زون زاگرس چینخورده در غرب استان کرمانشاه واقع شده است. قرارگیری حوضة مورد مطالعه در زون فعال زاگرس و وجود گسل کرند در محدودة آن سبب فعالبودن حرکات تکتونیکی در این حوضة آبخیز شده است. بنابراین، ارزیابی و برآورد تکتونیک فعال این حوضه و مخاطرات ناشی از آن لازم و ضروری است. هدف از پژوهش حاضر ارزیابی و برآورد تکتونیک فعال حوضة کرند غرب براساس تحلیل ویژگیهای شبکة زهکشی است. بر این اساس، نخست محدودة حوضة مورد مطالعه و شبکة زهکشی آن استخراج شد. سپس، با استفاده از شاخصهای مورفومتری و ژئومورفیک (Da، ga، R، Rb، Rbd، Af، T، Bs، SL، و S)، که مختص تحلیل شبکة زهکشی بوده، تکتونیک فعال حوضة مورد مطالعه ارزیابی شد. در ادامه نتایج شاخصهای مورفومتری و ژئومورفیک با هم مقایسه شد و با شواهد ژئومورفیک موجود در حوضة کرند غرب تطبیق داده شد. نتایج حاصل از شاخصهای مورد استفاده نشان می دهد ناهنجاریهای سلسلهمراتبی در شبکة زهکشی حوضة کرند غرب تحت تأثیر تکتونیک فعال است. این ناهنجاری بهصورت تعداد بسیار زیاد آبراهههای رتبة 1 مشخص شده است. نتایج شاخصهای ژئومورفیک نیز بیانگر بالاآمدگی ساحل چپ رودخانة اصلی بهعلت جنبش راندگی کرند بوده و این امر سبب کجشدگی حوضه و عدم تقارن شبکة زهکشی در حوضة مورد مطالعه شده است. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که فعالیتهای تکتونیکی در حوضة کرند غرب بهصورت بالاآمدگی کلی حوضه و نامتقارنبودن آن است. نتایج شاخصهای مورفومتری و ژئومورفیک و تطبیق آنها با شواهد ژئومورفولوژی تکتونیک فعال بیانگر فعالبودن تکتونیک در حوضة کرند غرب است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تکتونیک فعال؛ حوضة کرند غرب؛ شاخصهای ژئومورفیک و مورفومتری؛ شبکة زهکشی؛ شواهد ژئومورفیک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 889 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 630 |
||