نسبتسنجی موانع مسئولیت مدنی با ادلۀ ضمان قهری با تکیه بر دیدگاه حضرت امام خمینی (ره) | ||
| مجله علمی "پژوهشهای فقهی" | ||
| مقاله 14، دوره 17، شماره 1، بهار 1400، صفحه 331-356 اصل مقاله (613.42 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jorr.2019.244047.1007833 | ||
| نویسندگان | ||
| محسن واثقی* 1؛ محمد مهریار2 | ||
| 1استادیار گروه حقوق، دانشگاه پیام نور، ایران | ||
| 2مدرس مدعو گروه حقوق دانشگاه مفید قم | ||
| چکیده | ||
| موانع مسئولیت مدنی به دو دستۀ کلی تقسیم میشوند. عواملی که مقتضی مسئولیت و ارکان مسئولیت مدنی (ضرر، فعل زیانبار و رابطۀ سببیت) در آنها تمام نیست و به یکی از ارکان آن خدشه وارد شده است؛ عوامل دیگری نیز وجود دارند که با وجود تمام بودن ارکان مسئولیت مدنی، بهواسطۀ دلیل شرعی و قانونی، مسئولیت مدنی از آنها برداشته میشود. در نسبتسنجی میان عوامل دستۀ اول با ادلۀ ضمان، به خروج تخصصی و در نسبتسنجی دستۀ دوم با ادلۀ ضمان، به خروج تخصیصی دست پیدا میکنیم که آثاری بر این تفکیک بار میشود. رابطۀ این دو دسته با ادلۀ ضمان: «علی الید ما اخذت حتی تؤدیه» و قاعدۀ «من اتلف مال الغیر فهو له ضامن» و قاعدۀ «لاضرر و لاضرار» رابطۀ تخصیص و تخصص است. اگرچه در برخی از عوامل منع مسئولیت مدنی، تصریح خاصی در این زمینه وجود نداشت، با وحدت ملاک میتوان این نتیجه را از کلمات فقها و مرحوم امام خمینی برداشت کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عوامل منع مسئولیت مدنی؛ فقدان مقتضی؛ مسئولیت مدنی؛ وجود مانع | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,050 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 616 |
||