بازنمایی سینمای دینی در دو دوران سیاسی- اجتماعی | ||
| دوفصلنامۀ جامعهشناسی هنر و ادبیات | ||
| مقاله 1، دوره 9، شماره 2 - شماره پیاپی 18، اسفند 1396، صفحه 1-46 اصل مقاله (991.73 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jsal.2018.254086.665605 | ||
| نویسندگان | ||
| آرش حسنپور* 1؛ وحید قاسمی1؛ احسان آقابابایی2؛ محمد رضایی3؛ علی ربانی1 | ||
| 1علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| 2عضو هیئت علمی گروه علوم اجتماعی دانشگاه اصفهان | ||
| 3دانشگاه علم و فرهنگ | ||
| چکیده | ||
| در این مطالعه با مفروض گرفتن فیلم بهمثابه محصولی فرهنگی و کرداری گفتمانی تلاش شده است تا با استفاده از روش تحلیل گفتمان و نشانهشناسی گفتمانی، ضمن تحلیل شانزده فیلم از سینمای دینی پس از انقلاب ایران به این سؤال پاسخ داده شود که سینمای دینی در طلیعه و عصر انقلاب و تثبیت نظام جمهوری اسلامی و دوران عدالت و ارزشگرایی (دهة هشتاد) چگونه بازنمایی داشته است؟ حدود اشتراک و افتراق آن چیست و هرکدام از این گفتمانها سوژة دینی مطلوب خود را چگونه بازنمایی میکنند. نتایج این مطالعه گویای آن است که بازنمایی سینمای دینی در این دو دورة سیاسی – اجتماعی با یکدیگر تفاوت گفتمانی داشته است و هرکدام صورتبندی خاصی از مناسبات سوژه، دین و جهان پیرامونش را بازنمایی میکند. سوژة دینی گفتمان انقلاب اسلامی و دفاع مقدس «قدسی انقلابی» و سوژة گفتمان بازگشت «مؤمنی مُصلِح و مکلف» است. در گفتمان بازگشت که تلاش دارد ارزشها و اصول انقلاب اسلامی را احیا کند بهصورت تأملبرانگیزی شاهد پیوند دال ملیگرایی و دینداری و برآمدن قهرمانان زن در قامت سوژة دینی هستیم که مغایر با فضای گفتمانی موسوم به انقلاب و دفاع مقدس است. همچنین میتوان گفت که اگر در گفتمان نخست سوژة قهرمان بهنوعی با دفاع مقدس پیوند مستقیم یا غیرمستقیم دارد، در گفتمان بازگشت، شخصیت روحانی سوژهای مرجع و قهرمان و مردمی بازنمایی میشود که گرچه بهنظام سیاسی تعلق و دلبستگی دارد، اما همواره منتقد دستگاه بوروکراتیک و دولتی و همیار مردم است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سینمای دینی؛ تحلیل گفتمان؛ نشانهشناسی گفتمانی؛ گفتمان انقلاب اسلامی و دفاع مقدس؛ گفتمان بازگشت؛ سوژهی قدسی انقلابی؛ سوژهی مؤمن مُصلِح مُکلّف | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 961 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 824 |
||