آریوس و آریانیسم در سنت مسیحی: زمینهها، پیامدها | ||
| مجله علمی " فلسفه دین " | ||
| مقاله 1، دوره 12، شماره 4، 1394، صفحه 653-686 اصل مقاله (488.17 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpht.2015.57430 | ||
| نویسندگان | ||
| حسین کلباسی اشتری* 1؛ سارا قزلباش2 | ||
| 1استاد فلسفه، دانشگاه علامه طباطبایی | ||
| 2دانشجوی دکتری فلسفۀ دین، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی | ||
| چکیده | ||
| ظهور پدیدهای بهنام «شوراهای کلیسایی» در تاریخ مسیحیت، تماماً یا عمدتاً بهمنظور مقابله با بدعتها و ایجاد وحدتی نسبی در پیکرۀ جوان جامعۀ مسیحی بوده است؛ بهویژه آنکه در سدههای اولیۀ میلادی، مجموعۀ متنوعی از اقوام و بهتناسب آن، مجموعهای از گرایشها و فرقههای دینی و شبهدینی وجود داشتهاند. مطالعه و تحلیل زمینهها و اسباب شکلگیری نخستین شورای کلیسایی در تاریخ مسیحیت ـ موسوم به شورای نیقیه ـ از مهمترین ابواب و مقاطع تاریخ و الهیات مسیحی بهشمار می رود؛ شورایی که هم ناظر به حل منازعات و مناقشات پایه در اعتقادات مسیحی بود و هم خود زمینۀ تکوین تحولات بعدی در این سنت را رقم زد. بهمنظور حفظ وحدت دینی و سیاسی امپراتوری روم شرقی در سدۀ چهارم، هرچند اعلام موضع در خصوص آرا و عقاید آریوس (256 - 336م) و اعلام بدعتآمیز بودن عقاید وی، تنها یکی از مقاصد شورای نیقیه بهحساب میآمد، در عین حال مهمترین آنها نیز محسوب میشد، بهگونهای که پس از انتشار «اعتقادنامۀ آتاناسیوس» و موضعگیری صریح شورا علیه آریوس، جنبش موسوم به «آریانیسم» بهمثابۀ رخداد مهمی در تاریخ مسیحیت آثار و تبعات خود را بر جای گذاشت. در این مقاله، ضمن بررسی عقاید آریوس- بهویژه بر محور چیستی و ماهیت شخص دوم تثلیث - واکنش دیگر جریانهای نافذ آن دوره بهویژه دیدگاه رسمی کلیسای ارتدوکس شرق را تحلیل و ضمن آن تحولات پیرامونی و بعدی این جریان را نیز بازگو خواهیم کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آریانیسم؛ تثلیث؛ خلقت پسر؛ شورای نیقیه؛ کتاب مقدس؛ همذاتی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,347 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,158 |
||