آسیابانی و بازنمایی مناسبات اجتماعی طبقات فرودست در جوامع روستایی: بررسی پدیدۀ آسیاب و آسیابانی در روستای حسن آباد ششتمد سبزوار | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 1، دوره 4، شماره 3، 1394، صفحه 375-407 اصل مقاله (974.42 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2015.56199 | ||
| نویسندگان | ||
| جلال الدین رفیع فر1؛ موسی الرضا غربی* 2؛ محمد زرقی3 | ||
| 1استاد گروه انسانشناسی دانشکدۀ علوم اجتماعی دانشگاه تهران | ||
| 2دانشجوی دکتری انسانشناسی دانشکدۀ علوم اجتماعی دانشگاه تهران | ||
| 3کارشناس ارشد هنرهای زیبای دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| آسیاب بهعنوان یکی از نمودهای تمدن ایرانی، جلوهای از دانش بومی ایرانیان در راستای سازگاری با اقلیم خشک و کمآب ایران است. این پژوهش، به بررسی بسترمند و زمینهمند فرهنگ آسیابانی در یکی از روستاهای منطقة جنوبی سبزوار میپردازد و با اتخاذ رویکردی مردمنگارانه، با رویکرد نظری بومشناسی فرهنگی، از خلال بررسی این پدیده، بهدنبال واکاوی مناسبات طبیعت و فرهنگ است. نتایج نشان میدهد شکلگیری فناوری و سازۀ آسیاب، پاسخی سازگارانه به ویژگیهای طبیعی و اقلیمی منطقه است که فرهنگسازی خاصی بههمراه داشته است؛ بنابراین، سویههای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی آسیاب، مواردی هستند که به آنها پرداخته میشود. با توجه به دادهها و شواهد میدانی پژوهش حاضر میتوان گفت آسیابانی در منطقۀ مورد مطالعه، بهعنوان حرفهای کارآمد و ضروری مطرح است، اما این حرفه، در تحلیل نهایی حرفهای، چندان مطلوب تلقی نمیشود. با توجه به نتایج، بهنظر میرسد جایگاه نهچندان مطلوب این حرفه در فرهنگ مورد مطالعه را باید در ساخت پرتنش جوامع روستایی در مناطق حاشیۀ کویر جستوجو کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آسیاب؛ انسانشناسی فناوری؛ بومشناسی فرهنگی؛ جایگاه اجتماعی آسیابان؛ طبقات فرودست روستایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,433 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,514 |
||