ارزیابی عملکرد مدلهای هیدرولوژیکی GR4J، GR2M وGR1A در شبیهسازی رواناب حوزه آبخیز سیلاخور لرستان | ||
| نشریه علمی - پژوهشی مرتع و آبخیزداری | ||
| دوره 77، شماره 3، پاییز 1403، صفحه 335-352 اصل مقاله (1.17 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jrwm.2024.370851.1742 | ||
| نویسندگان | ||
| علی حقی زاده* ؛ لیلا قاسمی | ||
| گروه مهندسی مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران | ||
| چکیده | ||
| در سالهای اخیر، وضعیت سیلابی بودن سرشاخههای دز در استان لرستان افزایشیافته است. این امر بهدلیل عوامل مختلفی ازجمله تغییراقلیم، کاهش پوشش گیاهی و افزایش ساختوساز در حریم رودخانهها است. در سال 1401، چندین بار در سرشاخههای دز در استان لرستان، سیل اتفاق افتاد. این سیلها باعث خسارات جانی و مالی زیادی شدند. مدلهای مفهومی جهانی بیش از دو دهه است که توسعهیافتهاند و اثربخشی آنها در شبیهسازی جریان رودخانه به اثبات رسیده است. در این مطالعه با استفاده از سه مدل روزانه (GR4J)، ماهانه (GR2M) و سالانه (GR1A) به شبیهسازی بارش-رواناب حوزه آبخیز سیلاخور-رحیمآباد پرداخته شد. بهمنظور ارزیابی عملکرد مدل، در طول دورههای واسنجی و اعتبارسنجی، از معیارهای ارزیابی نش- ساتکلیف (Nash)، مجذور میانگین مربعات خطا (RMSE) و خطای کل در حجم جریان (Bias) استفاده شد. نتایج بهدستآمده کاملاً معنیدار بودند. مدل GR1A در هر دو دوره واسنجی و اعتبارسنجی به ترتیب دارای ضرایب نش 1/86 و 7/71 میباشد، لذا این مدل دارای عملکرد خیلی خوب میباشد. برای دو مدل GR2M و GR4J نیز ضرایب نش در دو دورهی واسنجی و اعتبارسنجی به ترتیب برابر با 7/76، 2/70 و 4/61، 2/86 میباشند که بیانگر عملکرد خیلیخوب این مدلها در شبیهسازی بارش-رواناب میباشد. لیکن با توجه به مطلوب بودن دو معیار ارزیابی، یعنی RMSE و Bias در مدل GR1A، این نتیجه حاصل میشود که مدل GR1A عملکرد بهتری در شبیهسازی بارش- رواناب داشت. درنهایت نتایج حاصل بیانگر این است که مدلهای مفهومی GR4J، GR2M و GR1A مدلهای مناسبی برای شبیهسازی جریان در حوزه آبخیز سیلاخور-رحیمآباد میباشند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مدلسازی جریان؛ مدیریت منابع آب؛ استان لرستان؛ مدل بارش- رواناب | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 465 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 454 |
||