ارتقای ظرفیت‌های توسعه و همگرایی در نظم نوین منطقه‌ای آسیای مرکزی-ایران | ||
| پژوهشهای جغرافیای انسانی | ||
| مقاله 10، دوره 58، شماره 3، پاییز 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhgr.2024.377913.1008705 | ||
| نویسندگان | ||
| حمیدرضا شیبانی1؛ رسول افضلی* 2؛ مرجان بدیعی ازنداهی2؛ کیومرث یزدان پناه درو2 | ||
| 1گروه جغرافیای سیاسی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، پردیس البرز، تهران | ||
| 2گروه جغرافیای سیاسی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران. ایران. | ||
| چکیده | ||
| کشورهای آسیای مرکزی-ایران با توجه به تقارن توسعه و همگرایی در ساختار جهانی شدن معاصر، منطقه‌گرایی نوین را مؤلفه‌ای کلیدی در استراتژی کلان اقتدار ملی خود می‌دانند. نظر به اهمیت این موضوع و ویژگی‌های تعریف این کشورها در یک منطقه‌ی جغرافیایی مشخص، پرسش و فرضیه‌ی این مقاله با هدف شناخت ظرفیت‌های متنوع و سازوکار ارتقای توسعه و همگرایی در این منطقه طرح و ارائه شد. با بهره‌گیری از رویکرد شبه پارادیمی شبکه در توصیف جهانی-منطقه‌ای شدن معاصر، به‌شکلی متناظر سازوکار ارتباط مؤلفه‌های معرف توسعه و همگرایی در سطح جهانی با سطح منطقه‌ای آن در آسیای مرکزی-ایران تحلیل و راهکارهای لازم در تقویت مشارکت کنشگرانه این کشورها در نظم نوین منطقه‌ای ارائه شد. در الگوی شبکه‌ای جهانی-منطقه‌ای شدن مؤلفه‌های جهانی تقارن توسعه و همگرایی؛ سرمایه‌ی اجتماعی در جامعه‌ی شبکه‌ای، سرمایه‌داری جهانی در اقتصاد شبکه‌ای و موازنه‌ی قوای هوشمند در سیاستِ قدرت شبکه‌ای به ترتیب با مؤلفه‌های معرف در شبکه‌ی منطقه‌ای این کشورها؛ هویت تمدنی در سازه‌ی ژئوکالچر، مزیت رقابتی در سازه‌ی ژئواکونومی و ثبات اقتدار ملی-منطقه‌ای تأثیر متقابل دارند. در عین حال با ترابرد و پیوند کارکردی با هم می‌توانند خوشه‌ی شبکه‌ای و هسته‌ی جاذب آسیای مرکزی-ایران را بر مبنای تلفیق ویژگی‌های ممتاز در مقایسه با ادغام‌های منطقه‌ای دیگر ایجاد کنند. نتیجه آنکه ظرفیت‌ها یا ارزش‌های جغرافیایی مشترک منطقه می‌توانند در تلفیق با فرصت‌های جهانی‌شدن معاصر به واقعیت‌های ژئوپلیتیک در فرآیند طبیعی-ارگانیکِ نظم نوین منطقه‌ای آسیای مرکزی-ایران فرآوری شوند. این امر با نقش همسو و سازنده‌‌ی این کشورها در ایجاد منطقه‌ای قدرتمند مبتنی بر واقعیت‌های ژئوپلیتیک منطقه‌ای و جهانی امکان‌پذیر است؛ به‌نحویکه در توزیع رابطه‌ای قدرت، جانمایی با اهمیتی در بافتار ژئوپلیتیک شبکه‌ای برای این کشورها به ارمغان آورد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| آسیای مرکزی-ایران"؛ ارزش‌های جغرافیایی"؛ توسعه و همگرایی"؛ فضای جریان‌ها"؛ "؛ نظم نوین منطقه‌ای" | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 751 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 701 |
||