تحلیل انتقادی عبارت «صَوتُ المَرأةِ عَورَةٌ» به مثابۀ حدیث و قاعدهای فقهی | ||
| مجله علمی "پژوهشهای فقهی" | ||
| دوره 19، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 307-322 اصل مقاله (958.66 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jorr.2024.355260.1009264 | ||
| نویسندگان | ||
| نفیسه نیرومند1؛ محسن رفعت* 2؛ فاطمه ژیان3 | ||
| 1گروه علوم قرآن و حدیث، دانشجوی کارشناسیارشد علوم حدیث، گرایش نهجالبلاغه، دانشگاه حضرت معصومه(س)، قم، ایران | ||
| 2گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکدة علوم انسانی، دانشگاه حضرت معصومه(س)، قم، ایران | ||
| 3گروه علوم قرآن و حدیث، عضو هیئت علمی دانشگاه حضرت معصومه(س)، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| گفتوگوی زن و مرد و شنیدن صدای نامحرم از مقتضیات جامعۀ امروزی است که دربارۀ تعیین حدود و احکام آن اقوال مختلفی از فقهای متقدم و متأخر صادر شده است. این اقوال بر پایۀ روایات و گاه عباراتی است که به مثابۀ روایت در نظر گرفته شده است. بنابراین بررسی اصالت و اعتبارسنجی سندی و دلالی آنها ضروری به نظر میرسد. زیرا در میان مشهورات عباراتی وجود دارد که فاقد هر گونه اصل و ریشهاند که به آنها عبارات حدیثنما هم گفته میشود. از جملۀ چنین احکامی موضوع حرمت سخن گفتن زن در حضور نامحرم است که فقها تلاش کردهاند آن را از عبارت «صَوتُ المَرأة عَورَة» استخراج کنند. در این تحقیق، که به روش کتابخانهای با رویکردی تحلیلیـ انتقادی به سامان رسیده است، کوشش شد ضمن بیان اقوال فقها به نقد و بررسی و میزان اعتبار این عبارت پرداخته شود. فقدان عبارت در منابع کهن روایی، نقل آن با صیغۀ تمریض «رُوِیَ»، و مردود دانستن آن توسط جمعی از فقها از قرائنی است که اصالت این روایت را با مشکل جدّی مواجه میسازد. کهنترین منبع که این روایتانگاره در آن یافت میشود کتاب المسائل المهنّائیۀ الاولی علامه حلی است و محتمل است که علامه این تعبیر را از حکم برخی فقها آورده یا برداشت ایشان از روایت «المَرأة عَورَة» و سرایت عورت بودن به همۀ جنبهها و ابعاد زن از جمله صدای او بوده باشد. وجود برخی روایات و آیات معارض با این مفهوم و سیرۀ معصومان(ع) نیز موجب تردید در این حرمت است | ||
| کلیدواژهها | ||
| صدای زن نامحرم؛ صَوتُ المَرأةِ؛ صَوتُ المَرأةِ عَورَةٌ؛ عورتبودن صدای زن | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 940 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 354 |
||