ریشهیابی کارکرد سازهای موسیقی در آئینهای سوگواری بر پایه تفسیر آیکونوگرافیک نگاره «سوگواری برای اسکندر» | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای نمایشی و موسیقی | ||
| مقاله 5، دوره 28، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 63-75 اصل مقاله (2.16 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfadram.2023.363085.615784 | ||
| نویسندگان | ||
| مرضیه جعفرپور* 1؛ زهره طباطبایی جبلی2 | ||
| 1کارشناس ارشد هنر اسلامی، گروه هنر اسلامی، دانشکده صنایع دستی، دانشگاه هنر اصفهان. | ||
| 2استادیار، گروه هنر اسلامی، دانشکده صنایع دستی، دانشگاه هنر اصفهان. | ||
| چکیده | ||
| ماهیت چندبعدی سوگ، که ذیل دین، باورهای ماورءالطبیعه و فرهنگ تعاریف متعددی دارد، در بطن خود حاوی محتوای واحد بازآفرینی مرگ و رستاخیر ایزدان باروری است. موسیقی، در قامت یکی از عناصر آئینهای سوگواری علاوه بر تعمیم اندوهی مشترک به سوگواران، وجهی نمادین و معنایی ثانویه نیز دربر دارد. ازاینرو جستار حاضر با هدف تبیین کارکرد سازهای موسیقی در آئینهای سوگواری، درصدد پاسخ به این دو پرسش است که «در آئینهای سوگواری از چه ادوات موسیقی استفاده میشده است؟» و «کارکرد و معنای نمادین این سازها چه بوده است؟» در همین راستا این مقاله یک نگاره از اقبالنامه نظامی به شماره ثبت 4363 با موضوع سوگواری برای اسکندر را به روش هدفمند (شاخصمحور) برگزیده و با رویکرد آیکونوگرافی از طریق منابع کتابخانهای مطالعه کرده است. نتایج حاصله حاکی از آن است که ادوات موسیقی -هواصداها، خودصداها و پوستصداها - بهلحاظ واژهشناسی و ماهوی با مفهوم سوگواری همبستگی دارند و بهمنظور دفع شر و طلب باران بهکار گرفته میشوند. این سازها بهعنوان ابزاری روحمند و پیونددهنده میان زمین و آسمان، درخواست بارش باران و سرازیری رزق را طنینانداز میکنند. این معنای نمادین از اسطورهها آغاز شده و تا آئینهای سوگواری برای قهرمانان تاریخی کارکرد خود را حفظ کرده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آیکونوگرافی موسیقی؛ ادوات موسیقی؛ آئینهای سوگواری؛ اسطوره بارانکرداری؛ استحاله؛ نگارگری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 746 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,039 |
||