مدلسازی فرسایش کرانهای رودخانه جاجرود حدفاصل سد لتیان تا ماملو | ||
| پژوهش های جغرافیای طبیعی | ||
| دوره 55، شماره 3، پاییز 1402، صفحه 89-109 اصل مقاله (2.28 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jphgr.2023.358931.1007770 | ||
| نویسندگان | ||
| علی گلستانی* ؛ محمد مهدی حسین زاده | ||
| گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| رودخانهها در مسیر خود همواره با پدیدهای به نام فرسایش دستبهگریبان هستند که از یکسو تغییرات بسیاری را در شکل هندسی مقطع رودخانه، ریختشناسی و مشخصات هیدرولیک جریان آن ایفا میکند و از سوی دیگر، اثرات جبرانناپذیری را برای اراضی مجاور کانال وارد میکند. از عمدهترین منابع تولید رسوبات، فرسایش سواحل رودخانه است. در همین راستا بررسی میزان فرسایش سواحل یکی از راهبردهای مدیریتی است. منطقه موردمطالعه سواحل رودخانه جاجرود حدفاصل سد لتیان تا سد ماملو به تعداد هفت مقطع است. در این مطالعه، برای فرسایش کرانه رودخانه و برآورد میزان رسوب از روش یا مدل برآورد رسوب کرانه و پای کرانه (BSTEM) که در این مدل از پارامترهای هندسی کانال (زاویه دیوار و ارتفاع کرانه و فاصله پنجه کرانه و زاویه آن)، ارتفاع لایهها و جنس آنها، اطلاعات جریان و پوشش گیاهی و سایر مواد پوشاننده کناره استخراج و استفادهشده است. در این پژوهش از عمق جریان در حالت دبی لبالبی و طول مدت جریان 12 ساعته برای مدلسازی فرسایش کرانه استفاده گردید. مدل با محاسبه تنش برشی و میزان مقاومت خاک به مدلسازی میزان تخریب کرانه میپردازد. نتایج پژوهش نشان داد که تمام مقاطع بهجز مقطع 6، دارای فرسایش زیاد است. تفاوت مقادیر فرسایش نیز در مقاطع مختلف بیشتر به دلیل نوع رسوبات کرانه و زاویه شیب کرانه بوده است. ازنظر پایداری کرانه و ضریب ایمنی (FS) نیز ناپایدارترین کرانه در مقطع 5 و پایدارترین کرانه در مقطع 6 رودخانه بوده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| رودخانه جاجرود؛ سد لتیان؛ فاکتور ایمنی کرانه؛ فرسایش کرانهای؛ BSTEM | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 733 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 481 |
||