معرفی یک روش کاربردی در تدقیق سهم منابع آب سطحی و زیرزمینی در جدول های تأمین و مصرف فیزیکی حسابداری آب در مقیاس شبکۀ آبیاری | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 10، دوره 10، شماره 1، بهار 1402، صفحه 141-158 اصل مقاله (2.15 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2023.356411.1717 | ||
| نویسندگان | ||
| فرهاد بهزادی1؛ سید مهدی هاشمی شاهدانی* 2 | ||
| 1دانشجوی دکتری گروه مهندسی آب، دانشکدۀ مهندسی فناوری کشاورزی (ابوریحان)، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران | ||
| 2دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکدۀ مهندسی فناوری کشاورزی (ابوریحان)، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| چارچوبهای حسابداری آب به عنوان یک سیستم پشتیبانی تصمیم مدیریت آب در سطح حوضههای آبریز، جایگاه ویژهای بین پژوهشگران و مدیران صنعت آب پیدا کرده است. هدف اصلی این پژوهش، ارائۀ یک روش کاربردی به منظور تدقیق سهم منابع آب سطحی و زیرزمینی در جدولهای تأمین/مصرف فیزیکی چارچوب حسابداری آب زیستمحیطیـ اقتصادی (SEEWA-Water) در مقیاس شبکۀ آبیاری، به عنوان یک سیستم کوچکمقیاس مدیریت آب است. ضرورت بهکارگیری یک سیستم حسابداری آب برای مقیاسهای مدیریتی کوچک، شفافسازی میزان مصارف و منابع در بهرهبرداری معمول و تهیۀ یک پایگاه دادۀ مورد اعتماد برای ارائۀ راهکارهای بهبود عملکرد بهرهبرداری است. روش انجام تحقیق عبارت است از: 1) تحلیل مکانی توزیع آب سطحی بر پایه نتایج شبیهسازی تحویل آب بین آبگیرهای درجۀ 2و 3 در شبکۀ آبیاری با استفاده از مدل انتگرالیـ تأخیری؛ 2) تحلیل دادههای مشاهدانی چاههای بهرهبرداری دارای مجوز واقع در محدودۀ شبکه و ارزیابی مکانی میزان برداشت آب زیرزمینی در هر محدودۀ واحد زراعی درجۀ 3 در محیط GIS؛ 3) بهروزرسانی میزان تقاضای آب کشاورزی بر پایۀ محاسبۀ نیاز آبی محصولات غالب آخرین الگوی کشت در شبکه توسط نتوات و مقایسۀ آن با مقادیر حقآبۀ سنتی است. روش معرفیشده در شبکۀ آبیاری آبشار اصفهان، به عنوان مطالعۀ موردی این تحقیق، استفاده شد. نتایج شبیهسازی توزیع آب سطحی، تحت سناریوهای مختلف بهرهبرداری کانالهای اصلی و فرعی شبکۀ آبشار نشان داد متوسط شاخص کفایت توزیع آب سطحی در محدودهای 94-69 درصد، 86-41 درصد و 78-21 درصد بهترتیب در منطقۀ بالادست، میانی و پاییندست شبکه است. همچنین تحلیل مکانی توزیع آب سطحی و برداشت آب زیرزمینی بیانگر آن است که سهم آب زیرزمینی در تأمین تقاضای کشاورزی 96/3 درصد و 54/5 درصد بهترتیب در محدودۀ شمالی و جنوبی شبکه به دست آمد. نتایج بهدستآمده مبنای تکمیل جدول تأمین فیزیکی آب قرار گرفت و بهتفکیک محصولات اصلی الگوی کشت ارائه شد. شایان یادآوری است که روش ارائهشده در تکمیل اطلاعات جدول فیزیکی تأمین آب روش حسابداری آب اقتصادیـ زیستمحیطی این پژوهش قابلیت استفاده برای تمام شبکههای آبیاری ایران را دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| روش حسابداری آب زیست محیطی ـ اقتصادی؛ تحلیل مکانی توزیع آب سطحی؛ شبیه سازی هیدرولیکی؛ مدیریت اطلاعات؛ شبکۀ آبیاری آبشار | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 679 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 508 |
||