تحلیل مقایسهای مناظره در غزل سبک عراقی و غزل معاصر | ||
| ادب فارسی | ||
| دوره 12، شماره 1 - شماره پیاپی 29، شهریور 1401، صفحه 141-164 اصل مقاله (697.06 K) | ||
| نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpl.2022.332904.1979 | ||
| نویسندگان | ||
| مرضیه همتی1؛ فاطمه سادات طاهری* 2؛ علیرضا فولادی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران | ||
| 2استادیار گروه زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران | ||
| 3دانشیار گروه زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران | ||
| چکیده | ||
| بسیاری از شاعران برای بیان اندیشههای خود فنّ مناظره را برگزیدهاند. از آنجا که گستردهترین افق شعری فارسی متعلّق به نوع غنایی است، تعداد بسیاری از مناظرههای فارسی نیز زیرمجموعۀ این نوع ادبی قرار گرفتهاند. شاعر در این مناظرهها میان عاشق و معشوق گفتوگو یا پرسش و پاسخی ترتیب میدهد و هرطرف میکوشد با برتریدادن دیدگاههای خود، حریف را قانع یا به پذیرش نظر خویش مجبور کند. شاعران معاصر نیز در اشعار خود بهفراوانی از مناظره استفاده کردهاند؛ امّا بیش از آنکه به تفاخر و رقابت با طرف مقابل بپردازند، به گفتوگو و تعامل پرداختهاند و کوشیدهاند فضایی برهانی تشکیل دهند. پژوهش حاضر با شیوۀ توصیفی-تحلیلی انجام شده و به این پرسشها پاسخ داده است که مناظرههای عاشقانه در غزل سبک عراقی با مناظرههای عاشقانۀ غزل معاصر چه تفاوتهایی دارند و علّت پیدایش این تفاوتها چیست؟ سپس به این نتایج دست یافته که غزل معاصر به دلیل دگرگونیهای حاصل از شرایط سیاسی و اجتماعی ایران و در نتیجۀ تغییر جهانبینی شاعران، به گفتوگو روی آورده و با تغییر جایگاه معشوق و فردیّتیافتن وی، تغییرات بنیادین در غزلهای مناظرهای معاصر ایجاد شده است؛ بهگونهای که غزلهای مناظرهای معاصر از نظر ساختار، موضوع و محتوا، جنسیّت عاشق و معشوق با غزلهای مناظرهای سبک عراقی تفاوت دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| غزل سبک عراقی؛ غزل معاصر؛ مناظره؛ گفتوگو؛ پرسش و پاسخ | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 748 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 798 |
||