کارنامۀ سناییپژوهی در افغانستان | ||
| پژوهش های ایران شناسی | ||
| دوره 13، شماره 4، اسفند 1402، صفحه 23-50 اصل مقاله (965.91 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jis.2022.345059.1126 | ||
| نویسندگان | ||
| روح الله هادی1؛ محمدسرور مولایی2؛ صدیقاللّه کلکانی* 3 | ||
| 1دانشیار، گروه ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 2استاد زبان فارسی و عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسی | ||
| 3دانشآموختۀ مقطع دکتری، گروه ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| جایگاه سنایی در تاریخ شعر فارسی دری و تغییرهایی که او از لحاظ محتوا بهویژه عرفان، حکمت و پند و اندرز وارد کرد، ویژه است و به باور سناییشناسان شعر فارسی در قصیده و غزل تا امروز وامدار سنایی است. به دلایل گوناگون، که از مهمترین آنها باید به محدویت چاپ و نبود روشهای تحقیق اشاره کرد، تا سدۀ چهاردهم به حکیم سنایی در ایران و افغانستان توجهی که شایستۀ جایگاه او بوده نشده است و میراث ادبیاش تنها آثار اوست که به شکل نسخههای خطی باقی مانده یا اطلاعاتی است که در آثار تاریخی و ادبی نقل شده است. تحقیقات جدی و جدید دربارۀ سنایی بازمیگردد به دهههای اخیر که بهویژه در ایران با تألیفات و پژوهشهای مستقل و پایاننامههای کارشناسی ارشد و دکتری، جلوه و رونق بیسابقهای یافته است. پژوهشهای سناییشناسی در افغانستان، که پارهای از آنها با آنچه در ایران انجام شده مشترک است، عرصه های ذیل را دربر میگیرد: الف) مقالههای کلی یا موضوعی دربارة سنایی و آثارش ب) تصحیح و چاپ آثار سنایی ج) شرح مثنویهای سنایی مانند سیرالعباد و حدیقةالحقیقه د) نقد پژوهشهای انجامشده در افغانستان و سرزمینهای دیگر اوج سناییشناسی در افغانستان برگزاری همایش نهصدمین سالروز سنایی است که در سال 1356 ش برگزار شده و در آن تحقیقات ارزشمندی مانند شرح سیرالعباد، تصحیح حدیقه و نوشتن مقالههای پژوهشی دربارة سنایی و آثارش انجام شده است. از درخشانترین این پژوهشها مقدمة استاد مجروح است که در مقدمة سیرالعباد آمده است. کار ارزشمند دیگر شرح حدود هزار بیت از حدیقةالحقیقه است که به دست استاد عبدالاحد عشرتی صورت پذیرفته است. آگاهی از پژوهشهای انجامشده در افغانستان میتواند افق بازتری در پیش چشم پژوهشگرانی بگشاید که پس از این به مطالعة سنایی و آثار او میپردازند. با توجه به اهمیت موضوع در این مقاله، که برخاسته از رسالة دکتری است، کوشیدهایم با روش مطالعات کتابخانهای، سناییپژوهی در افغانستان را بکاویم و نکات تازه دربارة سنایی، یافتههای پژوهشگران و مسائل و موضوعات مطرح در مقالات و آثار آنان را شناسایی، نقد و تحلیل کنیم. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سنایی؛ سناییپژوهی؛ آثار سنایی؛ زندگی سنایی؛ افغانستان. | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 897 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 529 |
||