بررسی دیدگاه ابنبرّجان دربارۀ «عبد کلّی» | ||
| مجله ادیان و عرفان | ||
| دوره 54، شماره 2، اسفند 1400، صفحه 514-499 اصل مقاله (232.59 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jrm.2022.331306.630256 | ||
| نویسنده | ||
| حامد نظرپور* | ||
| استادیار ادیان و عرفان، گروه معارف اسلامی، دانشگاه اصفهان | ||
| چکیده | ||
| یکی از مسائل مهم در فلسفه و عرفان، کیفیت صادر شدن کثرات از واحد و مسئلۀ اولین مخلوق است. ابن برّجان (د.536 ق)، عارف اندلسی، نیز به این مسئله پرداخته و اصطلاح عبد کلّی را به کار برده است. هدف این پژوهش بررسی اصطلاح عبد کلّی از دیدگاه ابنبرّجان است. یافته ها حاکی از این است که از دیدگاه ابنبرّجان، عبد کلّی اولین مخلوق خداوند و واسطۀ خلقتِ مخلوقات است که به صورت خداوند خلق شده است. عبد کلّی موجودی جامع و واحد است که دربردارندۀ همۀ مخلوقات است. عبد کلّی مسبوق به عدم و حادث لنفسه و قدیم لغیره است. از نظر ابن برّجان عبارت قرآنیِ «کل شیء» ناظر به عبد کلّی است. ابنبرّجان در توضیح عبد کلّی از تمثیل های انسانِ در حال عبادت، آدم(ع)(عبد جزئی) و کِشتی استفاده میکند. هرچند عبارت «عبد کلّی»، کاربرد قابل توجهی در آثارِ عرفانی ندارد، به نظر میرسد او در این موضوع تحت تأثیر اخوان الصفا بوده و بر ابنعربی تأثیرگذار بوده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ابن برّجان؛ عبد جزئی؛ عبد کلّی؛ کل شیء | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 803 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 767 |
||