غربتگزینی و روح الینه شده در درونمایۀ شعری «شیرکو بیکَس» و «معروف رصافی» | ||
| پژوهش ادبیات معاصر جهان | ||
| دوره 27، شماره 1، مرداد 1401، صفحه 232-273 اصل مقاله (724.07 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jor.2020.297006.1944 | ||
| نویسندگان | ||
| اسماعیل برواسی1؛ احمدرضا حیدریان شهری* 2؛ حسین ناظری2 | ||
| 1دانشجوی دکترای زبان و ادبیات عربی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| «شیرکو بیکَس» شاعر بلندآوازۀ کُرد و «معروف رصافی» شاعر مشهور عرب از شعرای معاصر عراق در قرن بیستم هستند که غربتگزینی در اشعارشان نمودی خاصّ دارد. افزون بر غربت روحی نشأتگرفته از شرایط زندگی شخصی، دو شاعر از اغتراب اجتماعی ـ سیاسی و زمانی و به تبع آن از اغتراب مکانی رنج میبردهاند. از آن روی که تاکنون جستار مستقلّی به بررسی و تحلیل تطبیقی پدیدۀ غربتگزینی در شعر رصافی و بیکَس نپرداخته است، لذا نگارندگان در پژوهش حاضر برآناند تا به بررسی تطبیقی غربتگزینی در شعر دو شاعر بپردازند. مسألۀ بنیادین پژوهش حاضر این است که پدیدۀ غربتگزینی، چگونه و در چه قالبهایی در سرودههای دو شاعر، نمود یافته و با چه مفاهیمی پیوند خورده است؟ جهت بررسی این مسأله، نگارندگان از روش توصیفی ـ تحلیلی مبتنی بر بررسی بُنمایههای جامعهشناختی سرودههای دو شاعر بهره گرفتهاند. اغتراب روحی، اجتماعی و سیاسی نشأتگرفته از هژمونی بیگانگان و فرومایگان، ناخرسندی از اقامت در وطن، ناکامی و دَرهَمشکستگی، خفقان و فقدان آزادی، بیداد، تباهی اخلاق و معیارهای اصیل، سرخوردگی از بیاعتنایی مردم به ندای روشنگرانه، اندوه برخاسته از واپسگرایی، حسرت بر زوال سرزمین مادری و کهنالگوهای اصیل، دو شاعر را به انزوا سوق داده است؛ همچنانکه از اغتراب زمانی ناشی از ناخرسندی از زندگی و مصیبتهای روزگار و اشتیاق بازگشت به گذشته و غربت مکانی حاصل از دوری از وطن رنج میبردهاند. در مقایسه با رصافی، نگاه شیرکو به مسائل جهانیِ برآمده از اندوه و غربت دامنۀ وسیعتری را در بر میگیرد. در میان مفاهیم متعلّق به غربتگزینی، وطن جلوهگاه خاصّی دارد که سایر عناصر برانگیزندۀ اغتراب را تحتالشّعاع قرار داده است زیرا وطن کانون و نقطۀ عطفی است که سیر تمام مسائل اجتماعی، سیاسی، زمانی و مکانی و احساس غربت برآمده از آن در شعر دو شاعر، پیرامون آن میگردد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شعر کُردی؛ شعر عربی؛ غربتگزینی؛ بیکَس؛ رصافی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,178 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,773 |
||