بررسی تحمل به تنش خشکی با استفاده از متابولیتها و ویژگیهای فتوسنتزی در نهالهای زیتون (Olea europaea L.) رقم زرد | ||
| تحقیقات آب و خاک ایران | ||
| مقاله 6، دوره 51، شماره 4، تیر 1399، صفحه 873-883 اصل مقاله (649.05 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2020.292174.668386 | ||
| نویسندگان | ||
| محمود عظیمی* 1؛ مهدی طاهری2؛ تورج خوش زمان3؛ محمد تکاسی4؛ اسماعیل سهرابی4؛ احمدرضا دادرس5؛ عزیزاله عبدالهی6 | ||
| 1مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان | ||
| 2دانشیار بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران | ||
| 3کارشناس بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران | ||
| 4کارشناس بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران | ||
| 5استادیار بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران | ||
| 6کارشناس ایستگاه تحقیقات زیتون طارم، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زنجان، ایران | ||
| چکیده | ||
| زیتون به دلیل ساختار برگها و وجود مکانیسمهای تحمل به خشکی، بهخوبی با شرایط اقلیمی خشک و نیمه خشک سازگار شده است. رقم زرد، یک رقم بومی دومنظوره و مهمترین رقم باغات زیتون ایران میباشد. این پژوهش برای بررسی اثر تنش خشکی روی برخی صفات متابولیکی، مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی نهالهای رقم زرد در شرایط گلخانه اجرا شد. در این تحقیق از نهالهای یکساله (ریشهدار شده) رقم زرد استفاده شد. نهالها به گلدانهای 10 کیلوگرمی حاوی ماسه، خاک مزرعه و کوکوپیت با نسبت 1:1:1 منتقل و به مدت شش ماه در شرایط آبیاری و تغذیه مطلوب نگهداری شدند. با در نظرگرفتن رطوبت ظرفیت زراعی بهعنوان تیمار شاهد، سه تیمار رطوبتی 75، 50 و 25 درصد ظرفیت زراعی، بهعنوان تیمارهای تنش خشکی (در مجموع چهار تیمار تنش رطوبتی) تعریف و آزمایش به مدت 60 روز ادامه یافت. برای اجرای این آزمایش از طرح آماری کاملاً تصادفی با چهار تیمار تنش خشکی در سه تکرار و تعداد دو نهال در هر تکرار استفاده شد. نتایج نشان داد که تنش خشکی متوسط و شدید موجب کاهش زیاد هدایت روزنهای و تعرق از سطح برگ و به دنبال آن، کاهش اختلاف درجه حرارت برگ با محیط شد. علیرغم کاهش سرعت فتوسنتز، اختلاف این ویژگی از تنش خشکی FC5/0 به بعد، معنیدار شد که نشاندهنده فعالشدن مکانیسمهای تحمل به خشکی در این رقم بود. کاهش سرعت فتوسنتز، به دلیل کاهش مقدار کلروفیل در واحد سطح برگ و همچنین کاهش آسیمیلاسیون دیاکسیدکربن و در نتیجه کاهش هدایت روزنهای بود. افزایش تجمع پرولین و فنل کل، موجب افزایش مقاومت گیاه در برابر تنش خشکی شد. با در نظرگرفتن عکسالعملهای نهال زیتون در برابر تنش خشکی، چنین نتیجه گرفته شد که رقم زرد در برابر تنش خشکی تا سطح FC5/0 مقاوم است. با توجه به شاخصهای رشد، رقم زرد را میتوان برای باغهای مناطق کم آب و یا دارای آب با کیفیت حاشیهای توصیه نمود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| پرولین؛ سرعت فتوسنتز؛ فنل؛ کلروفیل | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,100 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 799 |
||