مطالعهی مولفههای معنایی واژهی قرآنی «حمیم» بر مبنای روابط همنشینی و جانشینی | ||
| ادب عربی | ||
| مقاله 7، دوره 10، شماره 2، دی 1397، صفحه 81-100 اصل مقاله (962.27 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jalit.2018.204671.611449 | ||
| نویسندگان | ||
| مرتضی قائمی* 1؛ صلاح الدین عبدی1؛ ابراهیم احمدی2 | ||
| 1دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه بوعلی سینا همدان | ||
| 2دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه بوعلی سینا همدان | ||
| چکیده | ||
| معناشناسی دانشی است که به بررسی معنا میپردازد و معناشناسی تاریخی – توصیفی از جمله مهمترین و رایجترین روشهای این علم به شمار میرود. یکی از شیوههای یافتن معانی دقیق واژه در معناشناسی تاریخی- توصیفی، استفاده از روابط همنشینی و جانشینی درون ساختار زبانی است. این روش بر نظریة ساختارگرایی استوار است. بدون شک کاربرد این روش در مطالعه و فهم قرآن که دارای لایههای پیچیدة معنایی است، نقش عمدهای ایفا مینماید. مطالعة حاضر با هدف شناخت و معرفی معنا و مفهوم واژه حمیم در نظام معنایی قرآن کریم انجام شده و تلاش کرده است نقش واژگان همنشین و جانشین در کشف معنای «حمیم» بررسی نماید. بنابراین سوال اصلی پژوهش حاضر آن است که کدام یک ار واژگان همنشین و جانشین واژه حمیم در کشف معنای این واژه بیشتر کمک میکنند و مهمترین مولفههای معنایی واژه مذکور به عنوان شرایط لازم و کافی کدامند؟ نتایج این مقاله نشان داده است که مهمترین مؤلفههای معنایی واژة «حمیم» عبارتاند از اختصاص به حوزة عذاب، مایع بودن، دردناک و خشن بودن، ذوب کنندگی، مهلک بودن، ازبین بردن اعضا، و حرارت زیاد. علاوه بر این لفظ «حمیم» بر محور همنشینی با مادههای فعلی «صَبّ»، «ذاقَ»، «سَقَی»، «قطع»، «سحب»و «صهر» و با مفردات اسمی «ماء»، «غسّاق»، «سموم»، «عذاب» و بر محور جانشینی با واژههای «عذاب» ،«آنیة» و«نار» روابط معنایی دارد و غالب آیاتی که در آنها واژهی «حمیم» به کار رفته است، به حوزهی معنایی کافران، منکران و خصومت گران دین اختصاص یافته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| معنا شناسی؛ روابط همنشینی و جانشینی؛ حمیم؛ مولفههای معنایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,860 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,168 |
||