بررسی تداعی مجاورت و علاقههای مجاز | ||
| پژوهشنامه نقد ادبی و بلاغت | ||
| مقاله 12، دوره 7، شماره 2 - شماره پیاپی 14، آبان 1397، صفحه 215-226 اصل مقاله (346.56 K) | ||
| نوع مقاله: علمی-پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jlcr.2018.68458 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد جواد هادی زاده1؛ جواد مرتضایی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| چکیده | ||
| مفهوم مجاز به دلیل پیوند داشتن با زبان قرآن و باورهای کلامی مسلمانان، از آغاز مطالعات بلاغی در جهان اسلام به صورت بحثی چالشبرانگیز و مهم مورد توجه بودهاست. فرّاء، ابن ابیالخطاب قرشی، ابوعبیده معمّربن مثنی، جاحظ و عبدالقاهر جرجانی مهمترین کسانی هستند که گامهای اساسی را در شکلگیری تعریف مجاز برداشتهاند. این مفهوم نزد سکّاکی و خطیب قزوینی به یک اصطلاح بلاغی تبدیل شد و تا امروز نیز در علم بیان به همان شکل مطرح است. در دوران معاصر، هرچند پژوهشهای زبانشناسی در روشن شدن تقسیمبندی و تعریف مباحث علم بیان و بدیع کمک بسیاری کردهاست، اما دربارۀ مجاز همان تعریف سنّتی و علاقههای مطرح در متون بلاغی کهن تکرار شدهاست. این مقاله پس از بیان سیر تطوّر تعریف مجاز و علاقههای آن، به نقد و بررسی این بحث بر اساس نظریۀ قطبهای استعاری و مجازی زبان یاکوبسن خواهد پرداخت و با یاری گرفتن از مفهوم تداعی معانی و قانون مجاورت در تداعی میکوشد تا نشان دهد کاربردهای مجاز مرسل در حقیقت، مجاز به علاقۀ تداعی مجاورت هستند و میتوان با این رویکرد، نگاهی تازه به بحث علاقههای مجاز داشت و آموزش آن را تسهیل نمود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مجاز؛ علاقههای مجاز؛ تداعی؛ قطب مجازی زبان؛ مجاورت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,154 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,252 |
||