مقام نوازندگان در عصر صفوی برپایۀ نگارۀ مستی لاهوتی و ناسوتی اثر سلطانمحمد | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای نمایشی و موسیقی | ||
| مقاله 3، دوره 23، شماره 2، تابستان 1397، صفحه 23-34 اصل مقاله (4.54 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfadram.2018.65725 | ||
| نویسنده | ||
| مریم کشمیری* | ||
| دانشگاه الزهرا (س) | ||
| چکیده | ||
| نگارههای دورۀ صفویه، افزونبر تفاسیر ادبی مرسوم، خوانشی برپایۀ مستندات تاریخی و جزییات مردمشناختی عصر نگارگر را نیز در خود دارد. ازاینرو، به نظر میرسد اختلافهای دیداری میان نوازندگان نگارۀ مستی لاهوتی و مستی ناسوتی (به رقم سلطانمحمد) بیش از امری استحسانی در کار هنری است. جامهها و چهرهآراییهای متفاوت، سازهای گوناگون و اندازههای نامساوی پیکرهها، این پرسش را پیش میکشد که این گروهها، هریک نمایندۀ کدام طیف از نواندگان در عصر نگارگرند؟ تحقیق حاضر به هدف بازشناسی گروههای نوازندگان در عصر سلطانمحمد (اوایل دورۀ صفویه) با استناد به نگارهای همزمان شکل گرفته است و میکوشد جایگاه و منزلت اجتماعی این نوازندگان را در زمانۀ خود روشن سازد. گروههای نوازنده در این نگاره، بازنمایی نوازندگان درباری؛ نوازندگان حلقۀ سماع و نوازندگان دورهگرد باشند؛ همچنین نگارگر به موسیقی صوفیان، مقامی خاص بخشیده و مطربان دورهگرد را در جایگاهی فرومایه بازنموده است. شیوۀ تحقیق در این پژوهشِ بنیادین، توصیفیـتحلیلی و متکی بر تحلیل محتواست. روش گردآوری دادههای تاریخی (سفرنامهها، تاریخنگاریهای همزمان) و مستندات دیداری (نگارههای برجایمانده) اسنادی بوده و تحلیل آنها، کیفی است. این بررسی بهشکلی موردی، تنها بر شناخت نوازندگان متمرکز است و بررسی سایر چهرهها را به مجالی دیگر وامینهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نوازندگان عصر صفوی؛ نگارگری مکتب تبریز؛ سلطان محمد؛ نگارۀ مستی لاهوتی و مستی ناسوتی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,474 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 3,150 |
||