میز خدمت الکترونیک
دوره ویراستاری

  اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات126
تعداد شماره‌ها7,094
تعداد مقالات76,240
تعداد مشاهده مقاله151,719,030
تعداد دریافت فایل اصل مقاله113,811,696
نایینی منوچهری, محمّدرضا, حکیم, محمد. (1396). بازشناسی تطورِ جریان اصالت تأخرِ حادث. , 13(3), 555-581. doi: 10.22059/jorr.2017.132045.1007051
محمّدرضا نایینی منوچهری; محمد حکیم. "بازشناسی تطورِ جریان اصالت تأخرِ حادث". , 13, 3, 1396, 555-581. doi: 10.22059/jorr.2017.132045.1007051
نایینی منوچهری, محمّدرضا, حکیم, محمد. (1396). 'بازشناسی تطورِ جریان اصالت تأخرِ حادث', , 13(3), pp. 555-581. doi: 10.22059/jorr.2017.132045.1007051
نایینی منوچهری, محمّدرضا, حکیم, محمد. بازشناسی تطورِ جریان اصالت تأخرِ حادث. , 1396; 13(3): 555-581. doi: 10.22059/jorr.2017.132045.1007051

بازشناسی تطورِ جریان اصالت تأخرِ حادث

مجله علمی "پژوهشهای فقهی"
مقاله 6، دوره 13، شماره 3، مهر 1396، صفحه 555-581    اصل مقاله (350.28 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jorr.2017.132045.1007051
نویسندگان
محمّدرضا نایینی منوچهری1؛ محمد حکیم* 2
1استاد، مدرس حوزة علمیة قم
2کارشناس ارشد فقه و مبانی حقوق اسلامی، پردیس فارابی، دانشگاه تهران
چکیده
واکاویِ تطورِ جریان اصل تأخر حادث در تاریخ فقه شیعه، به‌عنوان اصل پرکاربردی در ابواب متعدد فقهی و مؤثر در تقنین، زمان و دلیل و تأثیرِ دگرگونیِ دیدگاه فقها را نسبت به اصل مذکور روشن خواهد کرد. نظریاتی همچون اطلاق در جواز و اجرا، نفیِ مطلقِ اجرا و تفصیل در جریان و عدم جریان، پیرامون این اصل مطرح شده‌اند. تبدل به اصل مثبِت، تعارض با اصلِ همانند در طرفِ مقابل و نقص در ارکان و شرایط استصحاب، به‌عنوان دلایل مخالفانِ اصل تأخر حادث مطرح شده و در مقابل، در طرفداری از جریانِ این اصل، به دلایلی همچون بنای عُقلا، ارتکاز عرفی بر جریِ عملی مطابق این اصل و انطباقِ اطلاقِ دلیل استصحاب استناد شده است. مقالۀ حاضر، رهیافت نوینی از واکاویِ تطور تاریخیِ جریان این اصل، به‌دست می‌دهد و با نقد و بررسیِ دلایل و پیشفرض‌های مخالفان جریان اصل تأخر حادث و حل اشکالات مطرح‌شده، ضمن کشف راه خروج از تعارض در برخی از صُوَر شک و عدم تبدل این اصل به اصل مثبِت، به ارائۀ تفصیلی دیگر در صُوَر شک، توجه به تأثیر احتمال تقارن و استنتاجِ جریان آن در برخی موارد می‌پردازد.
کلیدواژه‌ها
استصحاب؛ اصل تأخر حادث؛ اصل عدمی؛ اصل عُقلایی؛ اصل مثبِت؛ تأخرِ حادث؛ تعارضِ اصلَین
مراجع
  1. آشتیانی، محمد حسن (1418 ق). رساله فی القواعد الفقهیه، تهران: مؤسسۀ اطلاعات.
  2. ابن‌حمزۀ طوسی، محمدبن علی (1408 ق). الوسیله إلی نیل الفضیله، قم: انتشارات کتابخانۀ آیت‌الله مرعشی نجفی.
  3. ابن‌منظور، محمدبن مکرم (1414 ق). لسان العرب، بیروت: دارالفکر/ دار صادر.
  4. اصفهانی، محمدحسین (1374). نهایه الدرایه فی شرح الکفایه، قم: سیّدالشهداء (ع).
  5. امامی، سید حسن (بی‌تا). حقوق مدنی، تهران: انتشارات اسلامیه.
  6. انصاری، مرتضی (1428 ق). فرائد الاصول، قم: مجمع الفکر الاسلامی.
  7. انوری، حسن (1387). فرهنگ بزرگ سخن، تهران: سخن.
  8. بحرالعلوم، سید مهدی (1427 ق). مصابیح الأحکام، قم: منشورات میثم تمّار.
  9. بحرالعلوم، سید مهدی (1406 ق). الدرّه النجفیه، بیروت: دارالزهراء (س).
  10. بروجردی طباطبایی، سید حسین (1426 ق). تبیان الصلاه، مقرّر: صافی، علی، قم: گنج عرفان.
  11. بهبهانی، محمدباقر (1424 ق). مصابیح الظلام، قم: مؤسّسۀ العلامه المجدّد الوحید البهبهانی.
  12. جزایری، محمدجعفر (1415 ق). منتهی الدرایه فی توضیح الکفایه، قم: مؤسسۀ دارالکتب.
  13. جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1390). مبسوط در ترمینولوژی حقوق، تهران: گنج دانش.
  14. حائری، عبدالکریم (1418 ق). درر الفوائد، قم: مؤسسة النشر الاسلامی.
  15. حر عاملی، محمدبن حسن (1409 ق). وسائل الشیعه، قم: مؤسسۀ آل‌البیت (ع).
  16. خراسانی، محمدکاظم (1409 ق). کفایه الاصول، قم: مؤسسۀ آل‌البیت (ع).
  1. خمینی، سید روح‌الله (بی‌تا). تحریر الوسیله، قم: مطبوعات دارالعلم.
  1. خمینی، سید مصطفی (1418 ق). تحریرات فی الاصول، قم: مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
  2. خویی، سید ابوالقاسم (1417 ق). مصباح الاصول (مباحث حجج و امارات)، مقرّر: واعظ حسینی، محمد سرور، قم: داوری.
  3. دربندی، آقا بن عابد (بی‌تا). خزائن الأحکام، قم: بی‌جا.
  4. دهخدا، علی‌اکبر (1377). لغت‌نامه، تهران: دانشگاه تهران.
  5. روحانی، سید محمد (1413 ق). منتقی الاصول، مقرّر: حکیم، سید عبدالصاحب، قم: دفتر آیت‌الله سید محمد روحانی.
  6. شهید اول، محمدبن مکی عاملی (1417 ق). الدروس الشرعیه فی فقه الإمامیه، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
  7. شهید اول، محمدبن مکی عاملی (1419 ق). ذکری الشیعه فی أحکام الشریعه، قم: مؤسسۀ آل‌البیت (ع).
  8. شهید ثانی، زین‌الدین‌بن علی عاملی (1413 ق). مسالک الأفهام إلی تنقیح شرایع الإسلام، قم: مؤسسۀ المعارف الاسلامیه.
  9. صدر، سید محمد باقر (1418‌ ق). دروس فی علم الاصول، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
  10. طاهری، حبیب‌الله (1418 ق). حقوق مدنی، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
  11. طوسی، محمدبن حسن (1387). المبسوط فی الفقه الإمامیه، تهران: المکتبه المرتضویه.
  12. ------------------ (1407 ق). تهذیب الأحکام، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
  13. عاملی حسینی، سید جواد (بی‌تا). مفتاح الکرامه فی شرح قواعد العلامه، بیروت: دارلاحیاء التراث العربی.
  14. علامه حلی، حسن‌بن یوسف (1413 ق). قواعد الأحکام فی معرفه الحلال والحرام، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
  15.  -------------------- (1419 ق). نهایه الإحکام فی معرفه الأحکام، قم: مؤسسۀ آل‌البیت (ع).
  16. --------------------- (1420 ق). تحریر الأحکام الشرعیه علی مذهب الإمامیه، قم: مؤسسۀ امام صادق (ع).
  17. فاضل لنکرانی، محمد (1385). ایضاح الکفایه، قم: نوح.
  18. کاتوزیان، ناصر (1390). اثبات و دلیل اثبات، تهران: میزان.
  19. کلینی، محمدبن یعقوب (1407 ق). الکافی، تهران: دارالکتب العلمیه.
  20. محقق حلی، جعفربن حسن (1408 ق). شرایع الإسلام، قم: مؤسسۀ اسماعیلیان.
  21. ---------------------- (1407 ق). المعتبر فی شرح المختصر، قم: مؤسسۀ سیدالشهداء (ع).
  22. محمدی، ابوالحسن (1366). مبانی استنباط حقوق اسلامی، تهران: دانشگاه تهران.
  23. مراغی، سید میرفتاح (1417 ق). العناوین الفقهیه، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
  24. مروجی، علی (1419 ق). تمهید الوسائل فی شرح الرسائل، قم: مکتب النشر الاسلامی.
  25. مغنیه، محمد جواد (1975). علم اصول الفقه فی ثوبه الجدید، بیروت: دارالعلم للملایین.
  26. --------------- (1421 ق). فقه الإمام الصادق (ع)، قم: مؤسسۀ انصاریان.
  27. ملکی اصفهانی، مجتبی (1379). فرهنگ اصطلاحات اصول، قم: عالمه.
  28. نایینی، محمد حسین (1352). أجود التقریرات، مقرّر: خویی، سید ابوالقاسم، قم: مطبعه العرفان.
  29. ----------------- (1376). فوائد الاصول، مقرّر: کاظمی، محمد علی، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
  30. نایینی منوچهری، محمد رضا (بی‌تا الف). تقریرات درس خارج فقه، بی‌جا: بی‌نا.
  31. ---------------------- (بی‌تا ب). ضمایم تقریرات، بی‌جا: بی‌نا.
  32. نجفی، محمد حسن (1404 ق). جواهر الکلام فی شرح شرایع الإسلام، بیروت: درالأحیاء التراث العربی.
  33. نراقی، احمد (1415 ق). مستند الشیعه فی أحکام الشریعه، قم: مؤسسۀ آل‌البیت (ع).
  34. نراقی، محمدمهدی (بی‌تا). لوامع الأحکام فی فقه شریعه الاسلام، قم: بی‌نا.
  35. ولایی، عیسی (1389). فرهنگ تشریحی اصول فقه، تهران: نشر نی.
  36. هندی، محمدبن حسن (1416 ق). کشف اللثام والإبهام عن قواعد الأحکام، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعۀ مدرسین.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 652
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 516





سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب