پایش خشکسالی هواشناسی بهمنظور حفظ پایداری در سناریوهای واداشت تابشی منطقۀ مطالعاتی (حوضۀ آبریز سد دویرج) | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 24، دوره 4، شماره 4، 1396، صفحه 1227-1239 اصل مقاله (1.15 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2017.230628.535 | ||
| نویسندگان | ||
| مریم حافظ پرست* 1؛ زهره پورخیراله2 | ||
| 1دکتری منابع آب، استادیار گروه مهندسی آب، دانشگاه رازی | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب، دانشگاه رازی | ||
| چکیده | ||
| پدیدۀ تغییر اقلیم آب و هوایی موجب تکرار حوادث غیرمترقبه نظیر خشکسالی و سیل میشود و خسارتهای بسیاری به زندگی انسان و اکوسیستمهای طبیعی وارد میکند. هدف از این پژوهش، حفظ پایداری حوضۀ سد دویرج شهرستان دهلران در سناریوهای واداشت تابشی در برابر حوادث تغییر اقلیم است. دورۀ مشاهداتی در این پژوهش (1987ـ 2015) و دورۀ آتی (2016ـ 2044) است. به اینمنظور از ترکیب وزنی پنج مدل گزارش پنجم (AR5) تحت سناریوی rcp8.5 برای ارزیابی تغییرات بارش و دما در دورۀ آتی استفاده شد. از روش وزندهی MOTP برای کاهش عدم قطعیت مدلهای GCM استفاده شد و ریزمقیاسسازی به روش عامل تغییر انجام شد. پایش خشکسالی هواشناسی در بازههای ماهانه، فصلی و سالانه با روش زنجیرۀ مارکوف و شاخصهای خشکسالی SIAP, SPI ,Z scoreو BMDI و تحلیل فراوانی محاسبه شد. نتایج بیانکنندۀ افزایش میانگین درازمدت بارش و دمای ماهانه بهمیزان 14 درصد و 2/1 درجۀ سانتیگراد نسبت به دورۀ پایه است. تحلیل عدم قطعیت بارشها با زنجیرۀ مارکوف احتمال وقوع ماه بدون بارش بعد از ماه بدون بارش دیگر در فصول زمستان، بهار و پاییز بهترتیب 56، 63 و 52 درصد است و احتمال وقوع بارش بعد از یک ماه خشک در فصول یادشده بهترتیب 44، 35 و 47 درصد است نیز بیشترین احتمال وقوع ماههای با بارش، مربوط به ماه آوریل است. بر اساس تحلیل نمایههای خشکسالی سال 2017-2018 نسبت به سال 2016-2017 مرطوبتر و در کل دورۀ آتی سالهای 2024-2025 و 2025-2026 مرطوبترین سالها بر اساس این پژوهشاند. تحلیل فراوانی بارش حوضۀ سد دویرج بارش با دورۀ بازگشت 50 سال را 61/727 میلیمتر در یک سال برآورد کرده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل فراوانی؛ تغییر اقلیم؛ زنجیرۀ مارکوف؛ شاخصهای خشکسالی؛ گزارش پنجم (AR5) | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,043 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,032 |
||