مطالعه موقعیت میدان روشنفکری ایران و موضع آن در قبال فرآیند دموکراتیکشدن فرهنگ از انقلاب اسلامی تا 1376 | ||
| مجلۀ مطالعات جامعهشناختی (نامۀ علوم اجتماعی سابق) | ||
| مقاله 6، دوره 23، شماره 1 - شماره پیاپی 23، 1395، صفحه 143-163 اصل مقاله (643.99 K) | ||
| نوع مقاله: علمی وپزوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jsr.2016.58630 | ||
| نویسندگان | ||
| مهرداد نوابخش1؛ امین کرمی* 2 | ||
| 1عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران | ||
| 2دکتری تخصصی جامعهشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران | ||
| چکیده | ||
| هدف این مقاله بررسی موقعیت میدان روشنفکری و موضع آن در مواجهه با فرآیند دموکراتیزهشدن فرهنگ در سطوح فرمال و محتوایی و نوع این رابطه براساس میانجیگری میدان طبقات اجتماعی و میدان قدرت است. بدین منظور از نظریه میدانهای بوردیو بهعنوان چارچوب مفهومی و برخی شاخصهای دموکراتیزهشدن فرهنگ از منظر کارل مانهایم استفاده شده است. لذا ابتدا ویژگیهای میادین قدرت، روشنفکری و طبقات اجتماعی توصیف شده است و همچنین زیرمیدان ادبیات بهمثابۀ میدان شاهد برای پیگیری تحولات دموکراتیک یا غیردموکراتیک مورد بررسی قرار میگیرد. برای پیگیری و دستیابی به مختصات این میادین روش مطالعۀ اسنادی-کتابخانهای و راهبرد نمونهگیری هدفمند یا معیارمحور اتخاذ گردید. در پایان، تبیین مختصات و ویژگیهای میادین مذکور به صورت مناسبات دوتایی انجام میشود. بر مبنای این تبیین میتوان گفت: میدان روشنفکری در مواجهه با پدیدۀ دموکراتیزهشدن فرهنگ دچار انفعال و عدم تأثیرگذاری شده و چهبسا نوعی سردرگمی در قالب گفتمانهای روشنفکری دیده میشود که نتیجۀ عدم ایجاد تقابل قطبهای دولتمدار و مستقل و لذا چیرگی ساختاری ساحت دولت-سیاست است. بدین دلیل خود میدان روشنفکری نه تنها از لحاظ تأثیر ایجابی دچار شکست میشود بلکه ویژگیهای قطببندی، تمایز و هویتیابی دموکراتیک را هم درونی نمیسازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| میدان؛ سرمایۀ فرهنگی؛ سرمایۀ نمادین؛ دموکراتیزهشدن فرهنگ؛ قطببندی؛ رقابت فکری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,064 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 923 |
||