جداسازی اثرات تغییرپذیری اقلیمی و فعالیتهای انسانی بر رواناب حوضۀ آبخیز بختگان | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 9، دوره 2، شماره 4، 1394، صفحه 445-454 اصل مقاله (789.49 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2015.58070 | ||
| نویسندگان | ||
| حمیدرضا قرهچایی1؛ علیرضا مقدم نیا* 2؛ آرش ملکیان2؛ آزاده احمدی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج | ||
| 2دانشیار، دانشکدۀ منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج | ||
| 3استادیار، دانشکدۀ عمران، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان | ||
| چکیده | ||
| اکوسیستمهای مناطق خشک و نیمهخشک حساسیت بسیار زیادی در برابر تغییرات دارند. نوسانات در متغیرهای اقلیمی و افزایش فعالیتهای انسانی دگرگونی در فرایندهای هیدرولوژیکی این اکوسیستمها و به تبع آن تخریب ساختار آنها را بهدنبال دارد. در این پژوهش بهمنظور ارزیابی کمّی تأثیرات تغییرپذیری اقلیمی و فعالیتهای انسانی بر فرایندهای هیدرولوژیکی حوضۀ آبخیز بختگان، دادههای هیدروـ اقلیمی این حوضه در دورۀ آماری 1351ـ 1391 تجزیه و تحلیل شد. ترکیب آزمونهای آماری در تحلیل روند و تعیین نقاط تغییر آشکار ساختند که رواناب حوضه در 40 سال گذشته کاهش معناداری داشته است. نقطۀ تغییر رخداده در رواناب در سال 1378؛ رواناب سالانۀ این حوضه را به دو دوره تقسیم کرد. دورۀ 1351ـ 1378 بهمنزلۀ دورۀ پایه برای واسنجی و اعتبارسنجی و دورۀ 1379ـ 1391 دورهای که تأثیرات فعالیتهای انسانی بر رواناب مشهود بوده است، بهمنظور پردازش مدل استفاده شد. سپس روش تحلیل حساسیت هیدرولوژیک رویکردی بود که براساس بارش و تبخیر تعرق پتانسیل، تأثیرات تغییرپذیری اقلیمی و فعالیتهای انسانی روی رواناب را ارزیابی کرد. با توجه به تحلیلهای انجامشده سهم تغییرپذیری اقلیمی در کاهش رواناب حوضۀ آبخیز بختگان 45/62 درصد و سهم فعالیتهای انسانی 55/37 درصد برآورد شد. این نتایج میتواند بهمنظور تهیۀ منبعی برای ارزیابی و مدیریت منابع آب و حفظ یکپارچگی اکوسیستم منطقهای بسیار مفید باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تغییرپذیری اقلیمی؛ حوضۀ آبخیز بختگان؛ روش تحلیل حساسیت هیدرولوژیکی؛ فعالیتهای انسانی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,370 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,436 |
||