تحلیل روند تغییرات جریان در رودخانههای سراب کرخه: شواهدی از آثار تغییر اقلیم بر سیستمهای منابع آب | ||
| نشریه علمی - پژوهشی مرتع و آبخیزداری | ||
| مقاله 15، دوره 68، شماره 3، 1394، صفحه 659-674 اصل مقاله (1.25 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jrwm.2015.56344 | ||
| نویسندگان | ||
| خالد اوسطی1؛ علی سلاجقه* 2؛ محمد مهدوی2؛ پاول کوئنیگر3؛ کامران چپی1؛ آرش ملکیان4 | ||
| 1استادیار دانشکدة منابع طبیعی دانشگاه کردستان | ||
| 2استاد دانشکدة منابع طبیعی دانشگاه تهران | ||
| 3استادیار مؤسسة علوم زمین و منابع طبیعی (BGR) ژئوسنتروم هانوفر، آلمان | ||
| 4دانشیار دانشکدة منابع طبیعی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| با جدیترشدن مسئلة تغییر اقلیم و آثار احتمالی آن بر سیستمهای منابع آب، طراحی و اجرای برنامههای مدیریتی، با فرض شرایط هیدرولوژیکی ثابت، میتواند مدیریت و برنامهریزی را با چالش جدی در پیشبینی دقیق نیازهای آتی روبهرو کند. بر این اساس، در مطالعة حاضر تلاش شده است روند تغییرات متغیرهای هیدرواقلیمی در ایستگاههایی با آمار طولانیمدت در سراب کرخه، با استفاده از روش «من- کندال اصلاحشده برای اثر خودهمبستگی»، سریهای روزانة دما، بارش و دبی بررسی شود. بیشتر متغیرهای دما روند افزایشی داشت و نتایج بررسیِ بارش نیز دارای تفاوتهای مکانی بود. به طور کلی، روند کاهشی برای جریان در منطقه مشاهده شد و این تغییرات در جریانهای پایه شدیدتر بود. روند کاهشی میانة دبی سالانه در ایستگاه هولیلان در سطح ده درصد معنیدار شد. بارش سالانه، تعداد روزهای بارانی و تعداد روزهایِ با بارشِ بیش از 10 میلیمتر همبستگیِ معنیدارِ بیشتری با متغیرهای جریان نشان دادند. بررسی روابط دبی ماهانه با متغیرهای بارش و دما در ایستگاههای مورد بررسی نشاندهندة تأخیرِ واکنش سیستم به ورودیهاست؛ این موضوع میتواند به تأخیرِ ذوب برف یا عبور جریان از مسیرهای آبی دیگر، مانند آب زیرزمینی، مربوط باشد. بخشی از تغییراتِ متغیرهای جریان، بهویژه در دبیهای پایه، کاملاً با بارش توجیه نمیشود و میتواند از تغییرات دما یا عواملی مانند افزایش بهرهبرداری از آب زیرزمینی متأثر باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تغییر اقلیم؛ خودهمبستگی؛ سری زمانی؛ کرخه؛ من- کندال اصلاحشده | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,605 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,536 |
||