بازار ورنی: زندگینامة اجتماعی دستبافتههایی از لومهدره تا تهران | ||
| دوفصلنامۀ جامعهشناسی هنر و ادبیات | ||
| مقاله 3، دوره 7، شماره 1، 1394، صفحه 41-61 اصل مقاله (368.51 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jsal.2015.55765 | ||
| نویسنده | ||
| اصغر ایزدی جیران* | ||
| عضو هیئتعلمی گروه انسانشناسی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| در این مقاله نگارنده بر آن است تا با تجربة مردمنگارانة خود از بررسی دستبافتهای به نام «ورنی» چیزهایی دربارة جامعة لومهدره، از عشایر شمال غرب ایران و جامعة تهران بگوید. حرکت ورنی با تحریک بازار باعث میشود تا دربارة ماهیت چیزها و فرایندهای منظرهسازی به شیوة انسانشناختی تأمل کنیم. زندگینامة عناصر و فرمهای فرهنگی در دهههای اخیر موجب کارهای جذابی در میان انسانشناسان شده است. بررسی زندگینامة اجتماعی اشیایی چون ورنی نشان میدهد که چگونه بودن و ورود چیزها به مکانهای مختلف همراه است با بسترمندی در نظامهای ارزشی گوناگون. بازار ورنی در دهههای اخیر موجب احیا و بازگشت سنّت هنرهای تجسمی لومهدره شده است؛ سنّت هنریای که خود را در قالیها، جاجیمها، گلیمها، و فرمشها نشان میداد و کمرونق شده بود، با تحریک بازار، از نو و در بستر و رابطهای جدید زنده شده است. شوق بازارِ ورنیْ تهرانیها را در ارتباط با بازنمودی چندحسی از لومهدره قرار میدهد و آغاز به گشایش منظرههایِ چندحسی در ذهنِ خریداران میکند که از خلال آنْ تخیلهای مکانی از جامعة تولیدکننده پدید میآید. بررسی انسانشناختی بازار ورنی به ما نشان میدهد که چگونه معناهای عملشده، معناهایی که در عمل تجربی بهوجود میآیند، به جای معناهای رمزگذاریشده، از خلال یک شیء بهکار میافتند. تحلیل بازار ورنی روشن میکند که ورنی چه تفاوتهایی در عملِ لومهدرهایها و در عمل تهرانیها دارد و چگونه این دو جامعه میتوانند به واسطة یک شیء دربارة یکدیگر بیندیشند و عمل کنند. پیام این مطالعه به پژوهشگران هنر و محققان صنایع دستی در ایران آن است که خود را از سلطة گفتمانهای معنامحور و موقعیتهای کتابخانهای و موزهای برهانند و آثار هنری را در لحظات عمل تولیدکنندگان و مصرفکنندگان تجربه کنند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| انسانشناسی هنر؛ تهران؛ دستبافته؛ زندگینامة اجتماعی؛ لومهدره؛ ورنی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,173 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,379 |
||