تحلیل کمّی الگوی فضایی شادی شهری و تعیین‌کننده‌های اجتماعی‌ـ اقتصادی: تحلیل چندروشی در خرم‌آباد | ||
| مجله علمی " آمایش سرزمین " | ||
| دوره 18، شماره 1، فروردین 1405، صفحه 215-234 اصل مقاله (2.46 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jtcp.2026.417063.670562 | ||
| نویسندگان | ||
| کامران دولتیاریان1؛ محمد حسن یزدانی* 1؛ عطا غفاری گیلانده1؛ حسین نظم‌فر2 | ||
| 1گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| 2گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف: این پژوهش با رویکرد تحلیلی‌ـ تبیینی و با هدف تحلیل الگوی فضایی شادی شهری در خرم‌آباد و تبیین نقش تعیین‌کننده‌های اجتماعی‌ـ اقتصادی در توزیع آن انجام شده است. روش‌شناسی: جامعة آماری پژوهش شامل ۴۰۰ نفر از ساکنان شهر خرم‌آباد است که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای ساده انتخاب شدند و حجم نمونه در هر یک از نواحی نُه‌گانة شهر نیز متناسب با وزن جمعیتی آن‌ها تعیین و توزیع شد تا روایی نمونه‌گیری حفظ شود. تحلیل داده‌ها نیز با استفاده از نرم‌افزارهای AMOS، SPSS، و GIS انجام گرفت. یافته‌ها: نتایج آزمون تحلیل واریانس یک‌طرفه نشان داد میان شاخص‌های شادی در نواحی نُه‌گانة شهر خرم‌آباد تفاوت معناداری وجود دارد و این امر بیانگر نابرابری فضایی در دسترسی به مؤلفه‌های زندگی شاد شهری است. همچنین نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد شادی با ابعاد پایگاه اجتماعی‌ـ اقتصادی رابطه‌ای مثبت و معنادار دارد. در میان این ابعاد، درآمد با ضریب 48/0 بیشترین تأثیر را بر شادی دارد. پس از آن اشتغال با ضریب 43/0 و تحصیلات با ضریب 40/0 قرار می‌گیرند. بنابراین ثبات اقتصادی، امنیت شغلی، و سرمایة آموزشی از مهم‌ترین ارکان شادی شهری به شمار می‌آیند. تحلیل فضایی نواحی نُه‌گانة شهر نیز نشان داد از نظر شاخص‌های شادی اجتماعی تفاوت‌های قابل توجهی میان نواحی وجود دارد؛ طوری که نواحی شیرخوارگاه و قاضی‌آبادـ کیو و گل‌دشت شرقی در گروه فرابرخوردار، نواحی حسین‌آباد و ناصرخسرو در گروه برخوردار، و نواحی ۱۰۷هکتاری و میدان تیر و آزادگان در گروه فروبرخوردار قرار دارند. نتیجه: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد شادی شهری در خرم‌آباد از الگوی فضایی نابرابری پیروی می‌کند و پایگاه اجتماعی‌ـ اقتصادی شهروندان نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌گیری این توزیع دارد. بنابراین، کاهش نابرابری‌های اقتصادی و بهبود دسترسی عادلانه به خدمات شهری می‌تواند به ارتقای شادی شهری و تحقق عدالت فضایی کمک کند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| الگوی فضایی؛ پایگاه اجتماعی- اقتصادی؛ شادی شهری؛ شهر خرم‌آباد | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 580 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 132 |
||