ارزیابی محلات شهری بر اساس مؤلفه‌های سلامت‌محوری مطالعه موردی: محلات ناحیه نوآوری مدرس | ||
| پژوهشهای جغرافیای انسانی | ||
| مقاله 7، دوره 58، شماره 3، پاییز 1405، صفحه 111-130 اصل مقاله (1.52 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhgr.2026.391646.1008799 | ||
| نویسندگان | ||
| مجتبی رفیعیان* ؛ سحر اسدی | ||
| گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| شهرها و فرایندهای شهرنشینی پیونددهنده میان سلامت و کیفیت زندگی شهروندان می‌باشند. در ادبیات شهر سالم، سلامت صرفاً به دسترسی به خدمات درمانی محدود نمی‌شود، بلکه کیفیت محیط کالبدی، تاب‌آوری زیست‌محیطی، ایمنی، عدالت اجتماعی و کیفیت خدمات محلی را نیز در برمی‌گیرد. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف ارزیابی محلات ناحیه نوآوری مدرس بر پایه مؤلفه‌های سلامت‌محوری و شناسایی اولویت‌های مداخله برای ارتقای سلامت شهروندان انجام‌شده است. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی ـ تحلیلی است. جامعه آماری شامل ۳۸۱ نفر از ساکنان این ناحیه بوده و داده‌ها از طریق پرسشنامه گردآوری‌شده است. چارچوب مفهومی پژوهش در چهار بعد سلامت و تاب‌آوری محیطی، کالبدی ـ عملکردی، دسترسی و حمل‌ونقل، و اجتماعی ـ اقتصادی تنظیم شد. برای تحلیل داده‌ها از آزمون تی مستقل جهت مقایسه وضعیت سلامت محلات، از همبستگی پیرسون برای سنجش رابطه میان متغیرها، و از تحلیل‌های مبتنی بر میانگین برای رتبه‌بندی مؤلفه‌ها و استخراج اولویت‌های مداخله استفاده شد. نتایج آمار توصیفی نشان داد که وضعیت مؤلفه‌های سلامت‌محوری در محدوده مطالعه نسبتاً مطلوب است. آزمون تی مستقل نشان داد محله فاطمی نسبت به محله جمال‌زاده انطباق بیشتری با شاخص‌های محله سلامت‌محور دارد. همچنین، همبستگی پیرسون وجود رابطه معنادار بین همه متغیرهای مستقل و سلامت را تأیید کرد. در نهایت، دسترسی‌پذیری، خدمات و زیرساخت‌ها و بهداشت محیطی از نقاط قوت نسبی و ایمنی، فضای سبز و باز، مشارکت و عدالت اجتماعی از حوزه‌های نیازمند مداخله هدفمند تشخیص داده شدند. بر این اساس، راهکارهایی در زمینه ارتقا سلامت و رفاه شهروندان ارائه‌شده است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| ارزیابی؛ برنامه‌ریزی شهری؛ سلامت؛ محله سلامت‌محور؛ محلات ناحیه نوآوری مدرس. | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 152 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 20 |
||