بازتعریف مرزها: پارادایمهای مدیریتی غالب در گردشگری | ||
| مدیریت بازرگانی | ||
| دوره 18، شماره 2، 1405، صفحه 617-636 اصل مقاله (446.13 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jibm.2025.392607.4948 | ||
| نویسندگان | ||
| نادر سیدامیری* 1؛ سیامک میکائیلی کیوی2؛ ملیکا جعفرپیشه2 | ||
| 1دانشیار، گروه مدیریت رسانه و ارتباطات کسبوکار، دانشکدۀ مدیریت کسبوکار، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2دانشجوی دکتری، گروه گردشگری، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| هدف: تحقیقات دانشگاهی علوم اجتماعی، طیف وسیعی از زمینهها را دربرمیگیرد که هر یک از این رشتهها با دیدگاه و روششناسی خاص خود، بهدنبال درک پیچیدگیهای رفتار انسان و ساختارهای اجتماعی هستند که از آن بهعنوان پارادایم یاد میشود. پارادایم، جهانبینی و دیدگاههای محقق برای تولید دانش است. پارادایمهای تحقیق هستند که به پژوهش جهت میدهند، از انتخاب مورد مطالعه گرفته تا چگونگی انجام مطالعه و استفاده از بهترین ابزار برای مطالعه. پارادایمهای مختلفی در طول تاریخ شکل گرفتهاند؛ چرا که وقتی یک پارادایم در حل مشکلات و شناخت پدیدهها ناتوان میشد، پارادایم دیگری شکل میگرفت تا نقصهای پارادایم قبلی را برطرف کند و میتوانست به شناخت بهتر پدیدهها و حل مشکلات موجود کمک کند. از جمله پارادایمهای موجود، میتوان به اثباتگرایی، تفسیرگرایی، پراگماتیسم و انتقادی اشاره کرد. در مطالعات گردشگری نیز این پارادایمهای تحقیق بودهاند که مشخص کردهاند چه چیزی باید مطاله شود؟ چگونه؟ و نتایج چگونه خواهد بود؟ حال این پژوهش درصدد است که مشخص کند مطالعات حوزۀ گردشگری از سال ۲۰۱۰ تا کنون (۲۰۲۴) با کمک چه پارادایمی سعی در شناخت مسائل و پدیدهها داشتهاند. روش: بهمنظور تحقق این هدف پژوهش، روش فراتحلیل انتخاب شد؛ زیرا فراتحلیل بهعنوان یک روش کمّی در نظر گرفته میشود و نوعی تجزیهوتحلیل آماری است که شامل مطالعۀ مجموعۀ گستردهای از نتایج تجزیهوتحلیل از مطالعات فردی برای ترکیب و تفسیر یافتههای کلی است. با کمک نرمافزارهای اکسل و اسپیاساس آمار توصیفی بهدست آمد و برای فراهمکردن دادههای مورد نیاز پژوهش از پایگاه داده اسکوپوس استفاده شد. یافتهها: نتایج پژوهش نشان میدهد که در مطالعات حوزۀ گردشگری از سال ۲۰۱۰ تا کنون (۲۰۲۴)، پارادایم اثباتگرایی غالب است و اکثر تحقیقات با این پارادایم تلاش کردند تا مسائل حوزۀ گردشگری را شناسایی کنند. مطالعات صورتگرفته از طریق این پارادایم به گردشگری و موضوعات آن با دید ثابت، قابل کنترل و پیشبینی نگاه میکنند. پارادایم تفسیرگرایی بعد از اثباتگرایی دومین پارادایم محبوب در مطالعات گردشگری است که به برررسی و شناخت مسائل موجود در این حوزه پرداختهاند. مطالعات صورتگرفته در این حوزه با داشتن این باور که واقعیت واحدی وجود ندارد و به تعداد افراد، با واقعیتهای گوناگون مواجهیم، بهدنبال آشنایی با تجربیات و ادراکات افراد مختلف در حوزۀ گردشگری بودهاند. پراگماتیسم جایگاه بعدی را در مطالعات گردشگری به خود اختصاص داده است. مطالعات صورتگرفته با پارادایم پراگماتیسم بهدنبال رسیدن به بهترین راهحل و بهترین پاسخ به مسائل و مشکلات موجود در صنعت گردشگری هستند. آنها باور دارند که واقعیت آن چیزی است که برای سودمند باشد. پارادایم انتقادی جایگاه آخر را در مطالعات گردشگری به خود اختصاص داده است. پارادایم انتقادی بهدنبال وارد کردن نقد به ساختارهای موجود در گردشگری بوده و درصدد تغییر ساختارهاست. نتیجهگیری: پژوهشهای آتی میتوانند برای درک بهتر وضعیت روند پارادایمهای موجود در حوزۀ گردشگری، به عوامل تأثیرگذار از جمله تغییرات اجتماعی، اقتصادی و علمی بر این روند بپردازند. اینکه چه عواملی سبب شده است که پارادایم اثباتگرایی در مطالعات حوزۀ گردشگری غالب باشد یا چه عواملی باعث شده است که پارادایمهای تفسیرگرایی و پراگماتیسم و انتقادی، در حال حاضر، در چنین جایگاهی باشند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| پارادایم فلسفی اثباتگرایی؛ پارادایم فلسفی انتقاد؛ پارادایم فلسفی پراگماتیسم؛ پارادایم فلسفی تفسیرگرایی؛ مطالعات گردشگری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 119 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 94 |
||