| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,238 |
| تعداد مقالات | 77,638 |
| تعداد مشاهده مقاله | 161,174,150 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 120,821,986 |
تحلیل جامعه شناختی شخصیت در داستان «حمروش» اثر سنیه صالح بر اساس نظریه تالکت پارسنز | ||
| جامعه شناسی هنر و ادبیات | ||
| دوره 17، شماره 2، خرداد 1405، صفحه 127-143 اصل مقاله (764.64 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jsal.2026.391056.666368 | ||
| نویسندگان | ||
| امیر فرهنگ نیا* ؛ محمد علی کاظمی نصرآبادی | ||
| گروه زبان و ادبیات عربی. دانشکده ادبیات و علوم انسانی. دانشگاه شهید بهشتی. تهران. ایران | ||
| چکیده | ||
| بررسی جامعه شناختی شخصیتهای داستان، تا حدی بیانگر حالات روحی اقشار جامعه است. جامعه سرشار از فقر و مشکلات اقتصادی، بر قلم نویسنده اثر میگذارد و در شخصیتهای واقعی یا خیالی تجلی مییابد. سنیه صالح نویسنده سوری از این قاعده مستثنی نیست و تحت تأثیر شرایط فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی جامعه، حضور چنین شرایطی در شخصیتهای داستانهای او از جمله حمروش مشاهده میشود. صالح، در داستان حمروش که دربارۀ نوجوانی است که تمام عمر خود را در مزرعه تحت ظلم ارباب گذرانده است، به شکل نمادین بحرانهای اجتماعی و فرهنگی را در رفتارهای دیگر شخصیتها نشان میدهد و خواننده را با استبداد و خفقان حاکم بر جامعه، آشنا میکند. از نکات مهم سبک نویسندگی «حمروش»، تغییر رفتار شخصیتهاست. سبکی که در سایر داستانهای او وجود دارد. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی شخصیتهای داستان بر اساس نظریۀ تالکت پارسنز میپردازد. شخصیتها در این نظریه، فاقد هرگونه جبر جغرافیایی، اقتصادی و تاریخی هستند و کنشگری آنها بر مبنای تعامل ارادی با محیط اجتماعی، نقشهای نهادی و هنجارهای فرهنگی شکل میگیرد. بخشی از نتایج، حاکی از آن است که شخصیتهای داستان، از جمله حمروش، با کنشهایی منطبق بر نظام نقشهای اجتماعی و فرهنگی تحلیل میشوند؛ بهگونهای که برخی شخصیتها کارکرد انطباق و برخی دیگر نقش انسجام اجتماعی را بر عهده دارند. نویسنده با استفاده از نماد و کنایه، ساختار نظام اجتماعی را در قالب شخصیتها بازتاب داده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| جامعه شناسی شخصیت؛ تالکت پارسنز؛ شخصیت داستانی؛ سنیه صالح؛ داستان حمروش | ||
| مراجع | ||
|
القرآن الکریم.
أبو هیف، عبدالله (2005): أدباء مکرمون، دمشق: منشورات اتحاد الکتاب العرب.
بازی، محمد (2012): العنوان فی الثقافة العربیة التشکیل ومسالک التأویل، ط1، بیروت: الدار العربیة للعلوم ناشرون.
باربو، زی (1355): گستره و محدوده جامعهشناسی هنر و ادبیات، گردآوری و ترجمه: فیروز شروانلو، تهران: انتشارات طوس.
بشلم، منی (2018): شعریة الفضاء فی الروایة الجدیدة مقاربة تطبیقیة فی النقد الجغرافی، الأردن: عالم الکتب الحدیث.
پارسنز، تالکت (1400): تالکت پارسنز و جامعهشناسی شخصیت، مترجم: عباس محمدی اصل، تهران: آرمان رشد.
درخشیپور، سارا (2020): زنان درونگرا و برونگرا (اعتماد در روابط بین فردی، همدلی عاطفی و کفایت اجتماعی)، مطالعات روانشناسی و علوم تربیتی، 77-92.
السعدون، نبهان حسون (2014): شعریة تشکیل الفضاء السروی فی روایة (الأرملة السوداء) لصبحی فحماوی، عمان: دار غیداء للنشر والتوزیع.
سعید، خالدة (2008): الأعمال الشعریة الکاملة سنیة صالح، ط1، دمشق: دار للثقافة والنشر.
سیف، یاسر (2001): الذکاء العاطفی، الإسکندریة: مکتبة الإسکندریة.
صالح، سنیة (1982): الغبار، ط1، بیروت: مؤسسة فکر الأبحاث والنشر.
الصمادی، امتنان عثمان (1995): زکریا تامر والقصة القصیرة، ط1، عمان: المؤسسة العربیة للدارسات.
عاشور، فهد ناصر (2004): التکرار فی شعر محمود درویش، ط1، بیروت: دار الفارس للنشر والتوزیع.
عبد العظیم، صالح سلیمان (1998): سوسیولوجیا الروایة السیاسیة، ط1، القاهرة: الهیئة المصریة العامة للکتاب.
عثمان، هاشم (2014): تاریخ سوریة الحدیث عهد حافظ الأسد 1971-2000، ط1، دمشق: ریاض الریس للکتب والنشر.
عبود، حسن محمد، حسن، عبداللّه (2020): اغتراب الشخصیة فی النص المسرحی العراقی المعاصر، حولیات أداب عین شمس، 392-410.
قندیل، فؤاد (2010)، فن کتابة القصة، ط2، الدار المصریة اللبنانیة.
الملائکة، نازک (2014): قضایا الشعر المعاصر، بیروت: دار العلم للملایین.
موسوی، فاطمه (1390): عناصر داستانى در چند متن فارسى میانه، تهران: پژوهشگاه علوم انسانى و مطالعات فرهنگى.
میرصادقی، جمال (1377): واژه نامه هنر داستاننویسی، تهران: نشر کتاب مهناز.
ــــــــــــــــــ(1397): زنان داستان نویس نسل سوم، تهران: مروارید.
النورج، حمدی (2014): فی تحلیل الخطاب رؤیة منهجیة ونماذج تطبیقیة، القاهرة: عالم الکتب.
یزدی نژاد، زهرا (1374): خاکستر تمدنها:سرودههای شاعر معاصر عرب (نازک الملائکة، سنیة صالح، غادة السمان)، بی جا: ن والقلم.
یونسی، ابراهیم (1399): هنر داستاننویسی،چاپ15، ناشر: نگاه.
The Holy Quran.
Abdel Azim, Saleh Suleiman (1998): The Sociology of the Political Novel, Cairo: Egyptian General Book Authority, 1st edition. (In Arabic)
Abboud, Hassan Muhammad, Hassan, Abdullah (2020): Personal alienation in the contemporary Iraqi theatrical text, Annals of Ain Shams Literature, 392-410. (In Arabic)
Abu Haif, Abdullah (2005): Honored Writers, Damascus: Arab Writers Union Publications. (In Arabic)
Al-Malaika, Nazik (2014): Issues of Contemporary Poetry, Beirut: Dar Al-Ilm Lil-Malayin. (In Arabic)
Al-Nawraj, Hamdi (2014): In discourse analysis, a methodological vision and applied models, Cairo: Alam al-Kutub. (In Persian)
Al-Saadoun, Nabhan Hassoun (2014): The Poetics of the Formation of Narrative Space in the Novel (The Black Widow) by Subhi Fahmawi, Amman: Ghaida House for Publishing and Distribution. (In Arabic)
Al-Sammadi, Imtenan Othman (1995): Zakaria Tamer and the Short Story, Amman: Arab Foundation for Studies, 1st edition. (In Arabic)
Ashour, Fahd Nasser (2004): Repetition in the Poetry of Mahmoud Darwish, Beirut: Dar Al Fares for Publishing and Distribution, 1st edition. (In Arabic)
Barbu, Z. (1355): Gestara and Limited University of Shanasi Hanar and Literature, Ghardavari, translated by: Firuz Sharwanloo, Tehran: Tous Publications. (In Persian)
Bashlam, Mona (2018): The Poetics of Space in the New Novel, an Applied Approach in Geographical Criticism, Jordan: Modern World of Books. (In Arabic)
Bazi, Muhammad (2012): The Title in Arab Culture, Formation and Paths of Interpretation, Beirut: Arab House of Science Publishers, 1st edition. (In Arabic)
Derakhshipour, Sara (2020): Introverted and Extroverted Women (Trust in Interpersonal Relationships, Emotional Empathy and Social Competence), Psychological Studies and Educational Sciences, 92-77.
Mirsadeghi, Jamal (1377): Wajeh Nameh Hanar Dastan Nawisi, Tehran: Mahnaz Book Publishing. (In Persian)
Mirsadeghi, Jamal (2017): Women storytellers of the third generation, Tehran: Marwarid.
Othman, Hashim (2014): The modern history of Syria during the era of Hafez al-Assad 1971-2000, Damascus: Riyad Al-Rayes Books and Publishing, 1st edition. (In Arabic).
Mousavi, Fatemeh (1390): Fictional elements in several Middle Persian texts, Tehran: Research Institute of Humanities and Cultural Studies.
Parsons, Talcott, (2021): Talkett Parsons and Sociology of Personality, translator: Abbas Mohammadi Asl, Tehran: Arman Rushd. (In Arabic)
Qandil, Fouad (2010), The Art of Story Writing, Egyptian Lebanese Publishing House, 2nd edition. (In Arabic)
Saeed, Khalida (2008): The Complete Poetical Works of Sania Saleh, Damascus: Dar for Culture and Publishing, 1st edition. (In Arabic)
Saif, Yasser (2001): Emotional Intelligence, Alexandria Library. (In Arabic)
Saleh, Sanniyya (1982): Al-Ghubar, Beirut: Fikr Research and Publishing Foundation, 1st edition. (In Arabic)
Yazdi Nejad, Zahra (1374): Khaxtar Tamdun: His Narratives are a contemporary Arab poet (Nazik al-Malaika, Saniya Saleh, Ghada al-Samman), No place to publish: N and al-Qalam. (In Persian)
Yunussi, Ibrahim (1399): Hanar Dastan Nawisi, publisher: Nagah, Chapter 15. (In Persian) | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 54 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 39 |
||