| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,217,872 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,403,642 |
تعیین مناسبترین روش کاشت تریتیکاله به عنوان کشت دوم در اراضی شالیزاری استان گیلان با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی | ||
| مهندسی بیوسیستم ایران | ||
| دوره 57، شماره 2، تیر 1405، صفحه 63-80 اصل مقاله (1.38 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijbse.2026.408827.665633 | ||
| نویسندگان | ||
| روح اله یوسفی* 1؛ افسانه برنجکار گواربی2؛ فاطمه علیپور مبارکی3 | ||
| 1استادیار پژوهشی، موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران. | ||
| 2دانش آموخته دکتری جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، علوم تحقیقات تهران، ایران. | ||
| 3موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران. | ||
| چکیده | ||
| استان گیلان با برخورداری از اراضی گسترده شالیزاری، ظرفیت قابل توجهی برای توسعه کشت دوم و افزایش بهرهوری زمین دارد. تریتیکاله بهعنوان گیاهی علوفهای با تحمل بالا به سرما، خشکی، شوری و خاکهای فقیر و کم بازده، گزینه مناسبی برای کشت پاییزه پس از برداشت برنج است، اما نبود روشهای فنی کارآمد برای کاشت آن در شالیزارها از چالشهای اصلی محسوب میشود. این پژوهش پنج روش کاشت تریتیکاله را بر اساس نه معیار فنی، عملیاتی و اقتصادی شامل عمق مناسب کاشت، یکنواختی پخش بذر، مدیریت آب و زهکشی، قابلیت کاربری در انواع قطعات، عوامل انسانی و سهولت انجام کار، ظرفیت مزرعهای مؤثر، تعداد نیروی کار، مصرف انرژی و هزینههای عملیاتی مورد ارزیابی قرار داده است. وزندهی معیارها و اولویتبندی روشها با تحلیل سلسلهمراتبی و نرم افزار EXPERT CHOICE11 انجام شد و دادهها از ۳۰ متخصص و کشاورز پیشرو جمعآوری گردید. نتایج نشان داد که معیار مدیریت آب و زهکشی با وزن 241/0 دارای بیشترین ارجحیت در بین معیارها است. در بین روشهای کاشت تریتیکاله (گزینهها)، بذرپاشی با کودپاش سانتریفیوژ + فاروئر با وزن نهایی 337/0 از حداکثر امتیاز برخوردار شد و بهعنوان مناسبترین روش کاشت معرفی گردید. بذرپاشی با کودپاش + دیسک در رتبه دوم قرار گرفت و روشهای کاملاً دستی، بهویژه بذرکاری با دست با وزن 083/0 کمترین اولویت را دارا شدند. نرخ ناسازگاری در روش به کار رفته کمتر از 1/0 بود که نشاندهنده اعتبار نتایج است. از یافتههای این تحقیق میتواند برای تصمیمگیری کشاورزان در توسعه کشت تریتیکاله بعد از برنج استفاده کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تریتیکاله؛ ظرفیت مزرعهای مؤثر؛ کشت دوم؛ مدیریت آب و زهکشی؛ تحلیل سلسله مراتبی | ||
| مراجع | ||
|
Amini, S., & Asoodar, M. A. (2016). Selecting the most appropriate tractor using Analytic Hierarchy Process- an Iranian case study. Information Processing in Agriculture, 3, 223-234. Eskandari-Cherati, F. A. (2012). Using Analytical Hierarchy Process (AHP) in the Evaluation and Selection of the Best Work Weeding the Weeds in Rice. The 7th National Congress on Agricultural Machinery Engineering & Mechanization, 14-16 June. Shiraz. (in Persian). Ghodsipour, S. H. (2019). Analytical Hierarchy Process (AHP). The Thirteenth edition. Amirkabir University Publication (Tehran Polytechnic), 224 p. (in Persian). Harbizadeh, M., & Sheikhdavoodi, M. J.( 2013). Choosing proper combine using Analytic Hierarchy Process. In The 8th National Congress on Agricultural Machinery Engineering (Biosystem) & Mechanization, 9–11 November, Mashhad, 3866–3876. (In Persian). Harker, P., & vargass, L. (1987). The Theory of Ratio Scale Estimation: Saaty’s Analytical Hierarchy Process. Management Science, 33(11), 1383- 1403. Khorshid Dost, AM., & Adeli, Z. (2009). Using the analytic hierarchy process (AHP) to find the optimal location for waste landfill (a case study of Bonab City). Journal of Ecology. 35 (51), 27-32. (In Persian). Loghmanpour zarini, R., Kalantari, D., Akram, A., & Mollapour, S. 2020. Selecting the Proper Sprayer in Citrus Gardens of Mazandaran Province by Analytical Hierarchy Process. Iranian Journal of Biosystems Engineering (IJBSE), 52(1), 119-129. (In Persian). https://dx.doi.org/10.22059/ijbse.2020.298099.665280. Mansouri, N., Zaki Dizaji, H., Sheikhdavoodi, M. J., & Asakereh, A. (2019). Evaluation of different planting method for sugarcane for Khuzestan region. Agricultural Mechanization and Systems Research, 20(72): 73–90. (in Persian). Mashayekhi, A., Rezapour, M., & Alirezaei, A. A. (2013). Selecting the most appropriate type of hydraulic pump using software. The 8th National Congress on Agricultural Machinery Engineering (Biosystem) & Mechanization, 9-11 November. Mashhad. 3551-3557. (in Persian). Monajem, S., Ranji, A., Khani, M., & Dorosti, H. (2013). Evaluation of rice production systems in Guilan province by using of Analytical Hierarchy Process (AHP). Cereal Research, 3(3), 255-266. (in Persian). Naddaf Fahmideh, S., Allahyari, M., Ansari, M. H., & Kavoosi Kalashami, M. (2015). The socio-economic effects of accepting the second culture after rice in Fouman Township. Cereal Research, 5(2): 121–130. (in Persian). Doi: 20.1001.1.22520163.1394.5.2.2.5. Nikmardan, A. (2012). Introduction the Expert Choice Software (With Abstract of AHP Subject). The Second Edition. Jahad Daneshgahi Publication. Amirkabir University, 172 p. (in Persian). Rabiee, M., & Ebrahimi, M. (2023). Local beans are a suitable crop for cultivation after harvesting rice in paddy fields. Shalizar Extension Magazine, 5(1): 29–35. (In Persian). Rabiee, M., & Shaker Kouhi, S. (2025). Evaluation of morphological traits, yield and components of faba bean under different fertilizer levels in paddy fields. Iranian Journal of Pulses Research, 16(1): 55–69. (in Persian). Doi: 10.22067/ijpr.2024.89419.1096. Rabiee, M., Hosseini Chaleshtori, M., & Ebrahimi, M. (2024). Cultivation of triticale as a second crop in rice paddies. Publications of the Rice Research Institute of Iran, 61 p. (in Persian). Saadi, H., Kalantari, Kh., & Iravani, H. (2008). Determination of Preferable Extension System for Preventing Desertification: an Application of Analytical and Hierarchical Process (AHP). Iran Agricultural Extension and Education Journal, 4(1), 54-67. (in Persian). Saaty, T. L. (1990). How to make a decision: the analytic hierarchy process. European Journal of Operational Research, 48(1), 9-26. Safari, M., & Gerami, K. (2019). Prioritization of Methods and Criteria of Spraying for Wheat Fields by Analytical Hierarchy Process (AHP). Iranian Journal of Biosystem Engineering, 51(1), 139- 148. (in Persian). Shahinrokhsar, P., Ghasemi, J., & Nazmi, A. (2022). Analyzing mental preferences of paddy farmers toward post-rice crops. Journal of Studies in Entrepreneurship & Sustainable Agricultural Development, 9(3): 53–70. (in Persian). Doi:10.22069/JEAD.2022.20275.1602. Srdjevic, B., & Jandric, Z. (2010). Analytical Hierarchy Process in selecting the best irrigation method. Agricultural System, 103(6), 350-358. Yousefi, R., & Berenjkar Gorabi, A. (2025). Determining the most suitable type of sprayer for paddy fields in Guilan Province using AHP. Iranian Journal of Biosystem Engineering, 56(3): 61–81. (in Persian). Doi:10.22059/IJBSE.2025.402790.665615. Yousefi, R. (2025). Technical and Economic Evaluation of Triticale Cultivation Methods as a Second Crop in paddy fields of Guilan Provinc. Journal of Agricultural Mechanization, 10 (3):57-68. (in Persian). https://doi.org/10.22034/jam.2025.67931.1340. Yousefi, R., & Hosseini Chaleshtori, M. (2020). Technical Guidelines for the Production of Triticale as a Second Crop in Paddy Fields. Publications of the Rice Research Institute of Iran, 36 p. (in Persian). | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 42 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 29 |
||