چارچوب یکپارچۀ تصمیمگیری مبتنی بر یادگیری تقویتی برای بهینهسازی تخصیص نفت خام در سامانههای پالایشی و پتروشیمی | ||
| فصلنامه سیستم های انرژی پایدار | ||
| دوره 5، شماره 4، پاییز 1405، صفحه 741-761 اصل مقاله (2.15 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ses.2026.413963.1238 | ||
| نویسندگان | ||
| ستار زواری1؛ امیرعلی سیف الدین اصل* 2؛ فتح الله پورفیاض3 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه مهندسی انرژی و منابع پایدار، دانشکدگان علوم و فناوری های میانرشته ای، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 2استادیار، گروه مهندسی انرژی و منابع پایدار، دانشکدگان علوم و فناوریهای میانرشته ای، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 3استاد، گروه مهندسی انرژی و منابع پایدار، دانشکدگان علوم و فناوری های میان رشته ای، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| تدوین راهبردی پایدار برای تخصیص نفت خام همواره با چالشهای ساختاری قابل توجهی مواجه بوده است؛ چالشهایی که اغلب از نوسانات پیشبینیناپذیر قیمت نفت خام، فرآوردههای نفتی و حجم معاملات آنها در بازارهای انرژی ناشی میشوند. این نوسانات، همراه با پویاییهای غیرخطی و تعاملات پیچیده میان بازارهای نفتی، کارآمدی رویکردهای سنتی بهینهسازی (مدلهای قطعی یا روشهای ابتکاری) را در ایجاد راهحلهای پایدار محدود میکند. پژوهش حاضر یک چارچوب سیاستمحور مبتنی بر تلفیق یادگیری تقویتی و فرایند تحلیل سلسلهمراتبی ارائه میکند. در این چارچوب، ترجیحات خبرگان استخراج و به وزنهای کمی برای معیارهای عملیاتی تبدیل میشود. با استفاده از این وزنها، تابع پاداش مدل یادگیری تقویتی تولید میشود تا عامل یادگیرنده سیاستهای تخصیص نفت خام را در شرایط متغیر بازار و منطبق با اولویتهای سیاستی بیاموزد. چارچوب پیشنهادی با دادههای واقعی قیمت و حجم معاملات بورس انرژی ارزیابی شده است. نتایج شبیهسازی نشان میدهد عامل به یک سیاست بهینۀ همگرا میشود و تصمیمهای آن همخوانی معناداری با ارزیابیهای کارشناسی دارد. افزون بر این، اجرای چارچوب موجب بهبود قابل ملاحظه در عملکرد اقتصادی شده و افزایش 23/10 درصد در سودآوری کل را به همراه داشته است؛ به گونهای که سود خالص سالانه از 12/4 میلیارد دلار به 54/4 میلیارد دلار افزایش مییابد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| صنعت نفت؛ سیاست گذاری انرژی؛ پالایشگاه؛ پتروشیمی؛ یادگیری تقویتی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 97 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 29 |
||