| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,222,973 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,406,253 |
توزیع مکانی و ارزیابی خطر سلامت شش فتالات استر در خاکهای سطحی با کاربریهای متفاوت شهر همدان | ||
| نشریه محیط زیست طبیعی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jne.2026.405546.2859 | ||
| نویسندگان | ||
| نسرین حسن زاده* ؛ آتنا بیاتی | ||
| 1- گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران | ||
| چکیده | ||
| فتالاتها PAEs ترکیبات سنتزی و نرمکنندههای پلیمری هستند که بهعنوان آلایندههای محیطی شناخته میشوند. به دلیل کاربرد گسترده در صنایع و محصولات مصرفی، این ترکیبات در محیط زیست منتشر شده و اثرات بالقوهای بر سلامت انسان و اکوسیستم دارند. هدف این پژوهش، بررسی توزیع مکانی شش ترکیب فتالات شامل، دی ( 2- اتیل هگزیل ) فتالات ، دی بوتیل فتالات ، دی ایزو دسیل فتالات، دی ایزو نوتیل فتالات، دی متیل فتالات و دی اتیل فتالات DEHP، DBP، DINP DIDP، DMP و DEP در خاکهای سطحی با کاربریهای کشاورزی، صنعتی و مسکونی شهر همدان و ارزیابی ریسک سلامت ناشی از آنها بود. در این مطالعه، ۱۰۰ نمونه خاک جمعآوری و با دستگاه GC-MS کروماتوگرافی گازی – طیف سنجش جرمی آنالیز شدند. نقشههای درونیابی بااستفاده از نرمافزار GIS سامانه اطلاعات جغرافیایی ترسیم شد تا پراکنش فضایی ترکیبات مشخص گردد. نتایج نشان داد که میانگین ترکیبات DEHP و DBP دی ( 2- اتیل هگزیل) فتالات و دی بوتیل فتالات به ترتیب 86/274 و 16/ 106(µg/kg) بیشترین مقادیر را در تمامی نمونههای خاک داشتند. بیشترین میانگین این دو ترکیب در کاربری کشاورزی ثبت شد. براساس آزمونهای آماری، همبستگی معنیداری میان غلظت PAEs و پارامترهای خاک دیده نشد، اما میان 6PAEs∑ شش فتالات استر ارتباط معنیدار وجود داشت که بیانگر منبع رهاسازی مشترک است. ارزیابی ریسک سلامت نشان داد کودکان در معرض خطر بیشتری نسبت به بزرگسالان قرار دارند، با این حال، خطرات غیرسرطانزایی در هر دو گروه در محدوده کم خطر (HI<1) و ریسک سرطان زایی در محدوده قابل قبول ناشی از DEHP کمتر از6-۱0برآورده شد. نتایج درونیابی مکانی بیانگر تراکم و غلظت بیشتر فتالاتها در مناطق کشاورزی نواحی شمال شرقی، جنوب شرقی و جنوب غربی و در مناطق صنعتی بخشهای جنوب، جنوب شرق و شرق شهر همدان است. . کاربرد نتایج این تحقیق میتواند در برنامه ریزیهای کاهش آلودگی خاک، تدوین سیاستهای کنترل و بهبود سلامت محیط زیست شهر همدان مورد استفاده قرار گیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| روانکننده؛ ریسک سلامت؛ کاربری اراضی؛ پراکنش فضایی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 76 |
||