پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,147 |
| تعداد مقالات | 76,909 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,938,383 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,912,803 |
بررسی همبستگی مواد معدنی موجود در خاک، علوفه و سرم خون میش های دالاق مراتع استان گلستان | ||
| تولیدات دامی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jap.2026.407651.623887 | ||
| نویسندگان | ||
| پوریا پزشک نژاد1؛ محمد اسدی2؛ سهیل میرحبیبی* 3 | ||
| 11. دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه علوم خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان ایران. | ||
| 2گروه تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران | ||
| 3گروه علوم دامی، واحد گلپایگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گلپایگان، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف: استان گلستان با دارابودن مراتع ارزشمند، با چالشهای ناشی از تغییرات اقلیمی و فعالیتهای انسانی مواجه است که منجر به کاهش بهرهوری و اختلال در عملکرد این اکوسیستمها شده است. ازآنجاکه خاک بستر اصلی تأمین عناصر معدنی برای زنجیره غذایی خاک - گیا ه - دام محسوب میشود، بررسی وضعیت عناصر پرمصرف و کممصرف در این سیستم از اهمیت ویژهای برخوردار است. مطالعات میدانی اخیر نشان از بروز ناهنجاریهای متابولیکی در گوسفندان این منطقه دارد که احتمالاً ناشی از کمبودهای معدنی در سطوح مختلف این زنجیره غذایی است. این پژوهش باهدف بررسی همبستگی مواد معدنی موجود در خاک و علوفههای مراتع استان گلستان بر سطوح عناصر سرم میشهای شیری دالاق انجام شد. بررسی روابط همبستگی بین سطوح این عناصر در ماتریسهای مختلف و تحلیل تأثیر متغیرهای محیطی بر فراهمی زیستی آنها، از اهداف فرعی این مطالعه محسوب میشود. مواد و روشها: مطالعه حاضر در خردادماه 1403 در استان گلستان صورت گرفت. تعداد 50 نمونه خاک از پنج منطقه مختلف استان (مراوهتپه، اینچهبرون، قلعه میران، چهارباغ و گمیشان) گرفته شد. تعداد 50 نمونه علوفه بالغ مرتعی، هر یک شامل ترکیبی یکنواخت از گونههای علوفهای موجود در منطقه و با وزن خشک 50 گرم، برداشت و پس از بستهبندی جهت اندازهگیری عناصر موردنظر به آزمایشگاه منتقل شدند. باهدف بررسی غلظت سرمی عناصر خون گوسفندان، از 50 رأس گوسفندان دالاق مناطق مورد آزمایش (هر منطقه 10 نمونه) خونگیری شد و نمونههای خون به آزمایشگاه منتقل شدند. اطلاعات حاصل از آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار و ۱۰ تکرار با استفاده از نرمافزار آماری SAS 9 با (tukey; P<0.05) تجزیه آماری و آنالیز همبستگی پیرسون با استفاده نرمافزار R انجام شد. نتایج و بحث: بر اساس نتایج تجزیه خاک، عناصر پرمصرف شامل کلسیم ، منیزیم، پتاسیم و گوگردبین مراتع اختلاف معنی داری داشتند و این موضوع نشاندهنده حساسیت بیشتر این عناصر به ویژگیهای اکولوژیک و خاک مناطق مختلف است. بررسی علوفهها نشان داد که تنها غلظت فسفر اختلاف معنیداری بین مراتع داشتند، درحالیکه غلظت سایر عناصر پرمصرف و کممصرف در محدوده مشابهی بودند و تفاوت معنیداری بین مناطق نداشت. غلظت عناصر در خون دامها نیز الگوی مشابهی را نشان داد بهطوریکه تنها کلسیم و فسفر اختلاف معنیداری بین مراتع نشان دادند. نتایج تحلیل همبستگی نشان داد که الگوی ارتباط بین عناصر معدنی در زنجیره خاک - علوفه - سرم دامها یکنواخت نبوده و به نوع عنصر وابسته است. ریزمغذیهای فلزی شامل آهن، روی، مس و منگنز در مقایسه با عناصر پرمصرف، ضرایب همبستگی قویتر و منسجمتری بین خاک، گیاه و سرم خون دامها نشان دادند، درحالیکه همبستگی عناصر پرمصرف در این زنجیره عمدتاً ضعیفتر و متغیرتر بود. نتیجهگیری: با درنظرگرفتن مجموع عناصر معدنی بررسیشده در این پژوهش، تفاوتهایی در وضعیت تغذیهای دامهای چراکننده بین مراتع مورد مطالعه مشاهده شد. بر اساس الگوی کلی عناصر در خاک، علوفه و سرم خون، مراتع قلعه میران و گمیشان در مقایسه با سایر مناطق، از ثبات و هماهنگی بیشتری از نظر غلظت عناصر معدنی در طول زنجیره خاک، علوفه و سرم نشان دادند. در مقابل، مرتع چهارباغ با وجود فراهمی برخی عناصر در خاک و علوفه، نشانههایی از عدم تعادل عناصر پرمصرف، بهویژه در نسبت کلسیم به فسفر، را در سطح سرمی دامها نشان داد، که احتمالاً ناشی از جذب یا تنظیم هومئوستاتیک این عناصر در دام است. مراتع قلعه میران و گمیشان در مجموع شرایط مناسبتری نشان دادند، درحالیکه در مراتع مراوهتپه و اینچهبرون نوسانات بیشتری در غلظت برخی عناصر الگوی کم ثباتتر مشاهده شد و مرتع چهارباغ الگوی متفاوتتری از نظر تعادل عناصر معدنی در سطح سرمی دامها داشت. | ||
| کلیدواژهها | ||
| خاک؛ علوفه مرتعی؛ عناصر معدنی؛ میش دالاق | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 52 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب