| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,208,913 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,400,391 |
بازخوانی تاریخی میدان سیاستگذاری آموزش مدرن زنان در عصر قاجار | ||
| مطالعات جامعه شناختی (نامه علوم اجتماعی سابق) | ||
| دوره 33، شماره 1، اردیبهشت 1405، صفحه 63-82 اصل مقاله (868.27 K) | ||
| نوع مقاله: علمی وپزوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jsr.2026.392992.2039 | ||
| نویسندگان | ||
| مریم حسینی نیا* 1؛ معصومه قاراخانی2؛ علی جنادله2 | ||
| 1دانشجوی دکتری رفاه اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران | ||
| 2استادیار، عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| تحولات آموزش زنان در دوره قاجار یکی از مهمترین فرآیندهای تاریخی در گذار ایران از نظام آموزشی سنتی به آموزش مدرن بهشمار میآید. با وجود توجه پژوهشهای پیشین به شکلگیری مدارس جدید و نقش نخبگان فکری در ترویج آموزش نوین، پیوند میان آرایش نهادی نیروهای اجتماعی و فرآیند سیاستگذاری آموزش زنان کمتر بهصورت تحلیلی بررسی شده است. ازاینرو، پژوهش حاضر در پی پاسخگویی به این پرسش است که چگونه آرایش نهادی نیروهای اجتماعی و تعامل میان ساختارهای سیاسی، کنشگران اجتماعی و تحولات فرهنگی در دوره قاجار به شکلگیری سیاستگذاری آموزش زنان انجامید. در این چارچوب، با اتکا به رویکرد نهادگرایی تاریخی و تمرکز بر مفاهیمی چون وابستگی به مسیر، بزنگاههای نهادی و پیامدهای ناخواسته کنش نهادی، تحولات آموزش زنان در دوره قاجار تحلیل میشود. ضرورت این پژوهش در تبیین نقش تعامل نیروهای نهادی و اجتماعی در شکلگیری سیاستهای آموزش زنان در دوره قاجار و روشنکردن نسبت آن با تحولات نهادی، فرهنگی و سیاسی نهفته است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که تأسیس انجمن معارف بهعنوان نخستین بزنگاه نهادی، با ایجاد گسست در نظام آموزشی سنتی و تضعیف انحصار نهادهای مذهبی، زمینه طرح گفتمان ضرورت آموزش زنان و شکلگیری مدارس جدید را فراهم ساخت. همچنین تصویب متمم قانون اساسی ۱۲۸۵ش بهعنوان بزنگاه دوم، با تأکید بر آموزش عمومی، اصل برابری آموزشی و مسئولیت دولت، مسیر نهادینهشدن آموزش زنان را هموار کرد. این بزنگاهها با شکستن مسیرهای قفلشده نهادی، امکان گذار از آموزش سنتی به آموزش مدرن و رسمی زنان را فراهم آوردند و جایگاه اجتماعی زنان در جامعه قاجاری را بازتعریف کردند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آموزش زنان؛ دوره قاجار؛ نهادگرایی تاریخی؛ انجمن معارف؛ متمم قانون اساسی؛ بزنگاه مهم | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 174 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 146 |
||