| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,147 |
| تعداد مقالات | 76,903 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,922,783 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,897,731 |
الزامات پرورش نسل ایده جو و نوآور؛ واکاوی ابعاد و مولفههای مهارت ایدهجویی و نوآوری؛ مبتنی بر رویکرد داده بنیاد | ||
| فصلنامه علمی پژوهشی توسعه کارآفرینی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقالات پژوهشی- کیفی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jed.2026.379112.654390 | ||
| نویسندگان | ||
| مرجان سجودی1؛ مرضیه دهقانی* 2؛ رضا زعفریان3؛ محمد جوادی پور4 | ||
| 1دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی، گروه روش ها و برنامه های درسی و آموزشی ، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران. | ||
| 2دانشیار و عضو هیئت علمی گروه روشها و برنامههای درسی و آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران. | ||
| 3دانشیار و عضو هیئت علمی گروه توسعۀ کارآفرینی، دانشکدۀ کارآفرینی، دانشگاه تهران، ایران. | ||
| 4دانشیار دانشکده روانتشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| ایدهجویی و نوآوری، زمینۀ مساعد پرورش بذر ایده در ذهن افراد را فراهم میآورد و در آنان بینشی جدید برای دگرگونه نگریستن، نوآفرینی و خودکارآمدی ایجاد میکند. پژوهش حاضر با هدف واکاوی ابعاد، مولفهها و الزامات توسعۀ مهارت ایدهجویی و نوآوری کودکان متناسب با برنامۀ درسی دوره ابتدایی انجام شد. ازآنجا که مطالعۀ پیش رو، متمرکز بر پیچیدگی معنابخشی انسان بوده و در پی کشف پدیدهها از طریق معنابخشی افراد به آنها است، مبنای فلسفی پژوهش بر بنیان پارادایم تفسیری شکلگرفت. مطالعۀ حاضر از نظر هدف کاربردی بوده و رویکرد پژوهش، کیفی است. در پاسخگویی به سوالات پژوهش از روش دادهبنیاد بهره گیری شد. در روش دادهبنیاد میدان پژوهش معطوف بر متخصصان حوزۀ نوآوری کودک، مدیران خانۀ خلاق، مدیران استاراتآپهای صنایع نرم مرتبط با حوزۀ کودک و منتورهای مراکز رشد پارکهای علم و فناوری بود. حجم نمونه 12 نفر و نمونه گیری به روش نظری صورت گرفت و ابزار مصاحبۀ عمیقِ نیمهساختاریافته، مورد استفاده قرارگرفت. پس از انجام مصاحبهها و ویرایش و تدوین، دسته بندی از طریق اختصاص نشانگرها صورت گرفت. فرایند تحلیل دادهها به شیوۀ کدگذاری سه مرحلهای (کدگذاری باز، محوری و انتخابی) انجام پذیرفت. فرایند کدگذاری منجر به شناسایی و استخراج 682 کد و 25 مقولۀ اصلی گردید. نتایج پژوهش، حاکی از مقولههای شناسایی شده در قالب مدل پارادایمی معطوف بر شش عامل شامل شرایط سببساز و علّی(ویژگیهای فردی کودکان، عوامل اجتماعی، عوامل فرهنگی، ظهور پارادایمهای نوین)؛ پدیدۀ محوری(مفهوم ایدهجویی، فرایند ایدهجویی، گونههای ایدهجویی، ویژگیهای ایدهجویی، مفاهیم متقابل و همسو با ایدهجویی ،کودکانِ ایدهجو، ابزارهای ایدهجویی)؛ شرایط زمینهای( ویژگی و مهارتهای معلمان و مربیان، نقش و اثربخشی خانواده، غنای محیط یادگیری، درجۀ تمرکز برنامۀدرسی)؛ عوامل مداخلهگر(تسهیلگرهای ایدهجویی، موانع و عوامل تضعیفکننده و بازدارنده)؛ استراتژیها (توسعۀ صلاحیتهای نوآورانه و ایدهجویانۀ معلمان)، (والدگری همسو با ایدهجویی)، (توسعۀ برنامۀ درسی با نگرش ایده جویانه)؛ پیامدها(رشد و توسعۀ توانمندی های کودک، آموزش مبتنی بر ایدهجویی و آفرینشگری، چرخش تحولآفرین نقش معلم، فرصتآفرینی و توسعۀ تعاملات کودک و اتمسفر مشوق و حمایتگر) است. جهت رواسازی مدل پارادایمی احصا شده، از چهار معیار مثلث سازی، انعطاف پذیری، برازندگی و روایی درونی بهره گرفته شد. ایدهجویی از یک سو موجب ارتقاء هویت فردی، استقلال و افزایش اعتماد به نفس دانشآموزان دورۀ ابتدائی میگردد و از سوی دیگر از منظر کاربردی، منجر به حضور فعال کودکان در فعالیتهای آموزشی و عرصه رویدادهای ویژه دوره ابتدایی می شود. یافتههای پژوهش نشان میدهد که برای قرار گرفتن در معرض ایدههایی متعدد، تسلط بر ابزارهای متعدد ضروری است و در ایدهجویی سیتماتیک و برنامهریزی شده، تکنیکهای قدرتمندی چون بارش فکری، تریز، اسکمپر، نقشه ذهنی و شش کلاه تفکر از اثربخشی حائز اهمیتی برخوردارند. همچنین نتایج مطالعه مبین آن است که قرار گرفتن در خط آتشِ ایده، یکی از فرایندهای اساسی ایدهجویی به شمار می رود و گفتوگو، یکی از ابزارهای اصلی برای گام نهادن در این خط و قرار گرفتن در معرض یورش ایدهها به شمار میرود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ایده؛ ایدهجویی؛ نوآوری؛ خودکارامدی؛ روش دادهبنیاد | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 71 |
||