پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,217,870 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,403,642 |
زن مصنوعی و فانتزی مردانه: مطالعهای بر رابطه میل، جنسیت و تکنولوژی در فیلم چهارتا شیطون (۱۳۴۴) | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای نمایشی و موسیقی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 08 اردیبهشت 1405 اصل مقاله (1.6 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfadram.2026.403116.616138 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا صیاد* 1؛ جواد نعمتاللهی2 | ||
| 1دانشیار گروه سینما، دانشکدۀ سینما و تئاتر، دانشگاه هنر ایران، تهران. | ||
| 2دانشجوی دکتری، گروه پژوهش هنر، دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| مقالهی حاضر به تحلیل فیلم چهارتا شیطون (۱۳۴۴) یک کمدی علمی–تخیلی عامهپسند ساختهی حسین مدنی میپردازد؛ متنی که در تقاطع بدن، جنسیت و فناوری قرار دارد و بازتابدهندهی تنشهای فرهنگی و اجتماعی ایران دههی چهل است. داستان فیلم حول محور پروفسوری شکل میگیرد که به دلیل نافرمانی همسرش، زنی مصنوعی میسازد که منطبق با آرمانش از یک زن کامل است. زن مصنوعی در ابتدا تحقق فانتزی مردانهی کنترل کامل بر زن جلوه میکند، اما نهایتاً علیه خالق خود شورش کرده و آزمایشگاه پروفسور را در آتش نابود میسازد. فیلم از الگوی کلاسیکی بهره میبرد که در فیلم هایی همچون متروپولیس (1927) و بلیدرانر (1982) دیده میشود، جایی که موجود مصنوعی ابتدا مطیع است و سپس سرکشی میکند. طغیان نهایی زن مصنوعی نمادی از بازگشت امر سرکوبشده و هراس فرهنگی از سیطره تکنولوژی و ظهور الگوهای جنسیتی جدید در ایران دههی چهل است، دورهای که مدرنیزاسیون شتابزده تهدیدی برای ارزشهای سنتی و نقشهای جنسیتی محسوب میشد. پایان فیلم با عذرخواهی پروفسور، بازسازی کانون خانواده و ازدواج شخصیتهای فرعی، تثبیت ارزشهای سنتی را نشان میدهد. از این منظر، بهعنوان متنی عامهپسند، بستری برای مطالعهی تنشهای فرهنگی و جنسیتی ایران پیش از انقلاب فراهم میکند، جایی که اتوماتون هم ابژهی میل و هم آینهی اضطرابهای اجتماعی و جنسیتی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| چهارتا شیطون (۱۳۴۴)؛ اتوماتون؛ زن مصنوعی؛ مدرنیزاسیون ایران؛ جنسیت و تکنولوژی؛ هراس از تکنولوژی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 104 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 61 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب