| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,237 |
| تعداد مقالات | 77,624 |
| تعداد مشاهده مقاله | 161,089,205 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 120,788,069 |
مدرسه و فربهشدگی بیشکلی: برساخت مدرسۀ امروزی | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 5، دوره 15، شماره 2، تیر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2026.409461.1709 | ||
| نویسندگان | ||
| احسان صنعتکار* 1؛ محمد گنجی2 | ||
| 1دانشکدۀ علوم اجتماعی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، کرج، ایران | ||
| 2دانشکدۀ علوم انسانی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران | ||
| چکیده | ||
| مدرسه در هر جامعهای تلاش میکند تا دانشآموزان را جامعهپذیر کرده و به نحوی تربیت کند که مطابق با اهداف و آرمانهای جامعه باشد و از اینرو صاحبنظران مختلفی پیرامون آن بحث کردهاند. هدف پژوهش حاضر واکاوی برساخت سازمان مدرسه در جامعۀ امروزی بوده و خواستار تبیین وضعیت مدرسه و نوع مواجهۀ آن با تربیت دانشآموز است. در پژوهش حاضر، با استفاده از روش گرندد تئوری، بهطور هدفمند با 13 نفر از کارشناسان و صاحبنظران اجرایی و علمی در حوزۀ تعلیم و تربیت مصاحبۀ نیمهساختاریافته صورت پذیرفت و در سه مرحله با نرمافزار مکسکیودا کدگذاری انجام شد. درمجموع 54 کد باز و 9 کد محوری با عنوانهای دستکش مخملی قدرت، مدرسۀ بیآرمان، خانوادۀ حداکثری، محوبودگی معنای استعداد، شیءشدگی انسان، مدرسۀ بیفرصت، مدرسۀ کنترلی، ابزارشدگی دانش، بازتولید وضعیت موجود و مدرسۀ مدرکگرا استخراج شد. مفهوم مدرسه و فربهشدگی بیشکلی نیز بهعنوان کد هستۀ پژوهش تعریف شد. این مفهوم بیانگر این است که مدرسۀ امروزی فاقد امکان تربیت سوژۀ مورد نظر خویش است و براساس نوع تعامل با منابع نهادی و غیرنهادی قدرت و سیاستگذاریهای موجود، مدرسه به محل بازتولید شکلهای موجود گروههای اجتماعی تبدیل شده است و در چنین حالتی خود مدرسه فاقد شکلدهی بوده و بیشکلی خویش را در قالب شکلدهی براساس سرمایۀ نمادین گروهها جبران میکند. در این حالت مدرسه که خود فاقد شکلی معین است، نوعی از تربیت بیشکل را تعمیق میبخشد | ||
| کلیدواژهها | ||
| بیشکلی؛ تربیت مدرسهای؛ دانشآموز؛ قدرت | ||
| مراجع | ||
|
آلتوسر، لویی (1387). ایدئولوژی و سازوبرگهای ایدئولوژیک دولت. ترجمۀ روزبه صدرآرا. تهران: چشمه.
اپل، مایکل دبلیو (1401). دانش رسمی: آموزش دموکراتیک در عصر محافظهکاری. ترجمۀ نازنین میرزابیگی. تهران: آگاه.
ایلیچ، ایوان (1398). مدرسهزدایی از جامعه. ترجمۀ الهه ضرغام. تهران: رشد.
برونسکی، توماس و حسن، نیسما (2020). جامعهشناسی آموزشوپرورش. ترجمۀ نوگل روحانی. تهران: هوش ناب.
فاضلی، نعمتالله (1402). مسئله مدرسه (بازاندیشی انتقادی در آموزشوپرورش ایران). تهران: نشر هوش ناب.
فریره، پائلو (1398). آموزش در جریان پیشرفت. ترجمۀ احمد بیشرک. تهران: خوارزمی.
فوکو، میشل (1393). تئاتر فلسفه. ترجمۀ نیکو سرخوش و افشین جهاندیده. تهران: نشر نی.
فوکو، میشل (1402). مراقبت و تنبیه، تولد زندان. ترجمۀ نیکو سرخوش و افشین جهاندیده. تهران: نشر نی.
قادرزاده، امید و رستمیزاده، شیرزاد (1400). تجربۀ طرد اجتماعی و خشونتورزی در میدان مدرسه: مردمنگاری انتقادی خشونتورزی دانشآموزان مدارس متوسطۀ دوم پسران سنندج. فصلنامۀ مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، 10(3), 887-917. https://doi.org/10.22059/jisr.2021.312124.1140
عباسزاده، محمد و علمدار سرند، زینب (1402). مطالعۀ جامعهشناختی عوامل زمینهساز رفتارهای مخاطرهآمیز در بین دانشآموزان (مورد مطالعه: دانشآموزان دورۀ متوسطۀ دوم شهر تبریز). فصلنامۀ مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، 12(4)، 589-607. https://doi.org/10.22059/jisr.2021.329562
غفاری، ابوالغضل و کرامتی، انسیه (1392). بنیانهای فلسفی اندیشۀ پائولو فریره و دلالتهای آن برای برنامۀ درسی. فصلنامۀ پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت، 1(63)، 5-34.
میرزامصطفی، صدیقه، ریاحی، محمداسماعیل، و شارعپور، محمود (1398). آموزشهای پنهان مدرسه و تجارب زیستۀ دانشآموزان. فصلنامۀ جامعهشناسی نهادهای اجتماعی، 6(14)، 233-260. https://doi.org/10.22080/ssi.2020.16619.1611
میلر، پیتر (1393). سوژه، استیلا و قدرت. ترجمۀ نیکو سرخوش و افشین جهاندیده. تهران: نشر نی.
نظری، مرتضی (1397). مرگ مدرسه: گفتارهای انتقادی در آموزشوپرورش ایران. تهران: مشق شب.
Altusser, L. (2008). Ideology and ideological state apparatuses (R. Sadra, Trans.). Tehran: Cheshmeh. (In Persian)
Althusser, L. (1971). Lenin and philosophy and other essays (B. Brewster, Trans.). NLB Press.
Apple, M. W. (1979). Ideology and curriculum. Routledge & Kegan Paul.
Apple, M. W. (2022). Official knowledge: Democratic education in a conservative age (N. Mirzabeygi, Trans.). Tehran: Agah. (In Persian)
Abbaszadeh, M., & Alamdar Sarand, Z. (2023). Sociological study of underlying factors of risky behaviors among students (Case study: Secondary high school students in Tabriz). Quarterly Journal of Social Studies and Research in Iran, 12(4), 589-607. https://doi.org/10.22059/jisr.2021.329562 (In Persian)
Illich, I. (2019). Deschooling society (E. Zargham, Trans.). Tehran: Roshd. (In Persian)
Bourdieu, P., & Passeron, C. (1977). Les héritiers. Éditions de Minuit.
Creswell, J. W. (2005). Research design: Qualitative & quantitative approaches. Sage.
Bronski, T., & Hassan, N. (2020). Sociology of education (N. Ruhani, Trans.). Tehran: Hush-e Nab. (In Persian)
Fazeli, N. (2023). The problem of school (A critical rethinking of education in Iran). Tehran: Hush-e Nab. (In Persian)
Freire, P. (1993). Pedagogy of the city. New York, NY: Continuum.
Freire, P., & Faundes, A. (1985). Learning to question: Pedagogy of liberation. World Council of Churches.
Foucault, M. (2014). Theater of philosophy (N. Sarkhosh & A. Jahandideh, Trans.). Tehran: Ney. (In Persian)
Foucault, M. (2023). Discipline and punish: The birth of the prison (N. Sarkhosh & A. Jahandideh, Trans.). Tehran: Ney. (In Persian)
Glaser, B. G., & Strauss, A. (1967). The discovery of grounded theory. Aldine.
Ghaffari, A., & Karamati, E. (2013). Philosophical foundations of Paulo Freire's thought and its implications for curriculum. Quarterly Journal of Research in Educational Issues, 48(2), 1-28. (In Persian)
Ghadirzadeh, O., & Rostamizadeh, S. (2021). The experience of social exclusion and violence in the school field: A critical ethnography of violence among male high school students in Sanandaj. Quarterly Journal of Social Studies and Research in Iran, 10(3), 887-917. (In Persian)
Jackson, S. (1997). Crossing borders and changing pedagogies: From Giroux and Freire to feminist theories of education. Gender and Education, 9(4), 457-467.
Kentli, F. D. (2009). Comparison of hidden curriculum theories. European Journal of Educational Studies, 1(2), 83-88.
Mirmostafa, S., Riahi, M. E., & Sharepour, M. (2019). Hidden curriculum of school and students' lived experiences. Quarterly Journal of Sociology of Social Institutions, 6(14), 260-233. (In Persian)
Miller, P. (2014). Subject, domination, and power (N. Sarkhosh & A. Jahandideh, Trans.). Tehran: Ney. (In Persian)
Nazari, M. (2018). The death of school: Critical discourses on education in Iran. Tehran: Mashgh-e Shab. (In Persian)
Ng, K., & Hase, S. (2008). Grounded suggestions for doing grounded theory business research. Electronic Journal of Business Research Methods, 6(2), 155-170.
Strauss, A., & Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research: Grounded theory procedures and techniques (1st ed.). Sage. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 134 |
||