| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,237 |
| تعداد مقالات | 77,624 |
| تعداد مشاهده مقاله | 161,089,405 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 120,788,115 |
مطالعه نوع نگرش شهروندان نسبت به کودکان کار در شهر مشهد | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 7، دوره 15، شماره 2، تیر 1405 | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2026.403664.1670 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا صفری شالی* 1؛ مریم رضایی2؛ مجتبی اسلامی3؛ زهرا خادم حسینی4 | ||
| 1گروه جامعهشناسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 2کارشناسی ارشد جامعه شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 3دانشجوی دکتری بررسی مسائل اجتماعی، گروه جامعهشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 4کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| پدیدۀ کودکان کار یکی از مسائل مهم شهری در مشهد است که نحوه مواجهۀ شهروندان با آن میتواند بر بازتولید یا کاهش آن تأثیرگذار باشد. هدف پژوهش حاضر، تبیین الگوی نگرش شهروندان مشهد نسبت به کودکان کار و سنجش تفاوت این نگرشها بر حسب ویژگیهای جمعیتشناختی و پایگاه اقتصادی-اجتماعی است. پژوهش به صورت توصیفی- تحلیلی و از نوع پیمایش است. جامعۀ آماری شامل کلیۀ شهروندان ۱۸ سال به بالای شهر مشهد است که با استفاده از نمونهگیری احتمالی چندمرحله ای ، ۳۸۴ نفر بهعنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها پرسشنامۀ محققساخته بود که سه بُعد «نگرش همدلانه، خصمانه و بیتفاوت» نسبت به کودکان کار را میسنجید. روایی صوری و محتوایی پرسشنامه با نظر خبرگان و پایایی آن با آلفای کرونباخ تأیید شد. نتایج یافتهها نشان داد میانگین نگرش همدلانه، خصمانه و بیتفاوت شهروندان (با توجه به بازه نمرات 11 تا 55 و میانگین مفروض 33) بهترتیب ۳۵٫۸۰، ۳۲٫۴۲ و ۳۰٫۴۵ است؛ بهگونهای که نگرش همدلانه در سطحی بالاتر از متوسط، نگرش خصمانه و بی تفاوت پایینتر از متوسط قرار دارد. جنسیت در هیچیک از ابعاد نگرش تفاوت معناداری ایجاد نکرد (p>0.05). سن در ابعاد خصمانه (F=3.98، p=0.019) و بیتفاوت (F=7.06، p=0.001) اثرگذار بود. منطقه محل سکونت در نگرش همدلانه (F=13.00، p<0.01) و بیتفاوت (F=4.40، p=0.013) تفاوت معنادار نشان داد؛ بهگونهای که ساکنان مناطق بالاشهری همدلانهتر و ساکنان مناطق پایینشهری بیتفاوتتر بودند. همچنین پایگاه اقتصادی-اجتماعی در هر سه بعد نگرش تفاوت معناداری ایجاد کرد . این نتایج بر ضرورت توجه به پایگاه اقتصادی-اجتماعی و تفاوتهای فضایی در برنامهریزی مداخلات اجتماعی برای کودکان کار در مشهد تأکید دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کودکان کار؛ نگرش شهروندان؛ پایگاه اقتصادی-اجتماعی؛ قشربندی اجتماعی؛ مشهد | ||
| مراجع | ||
|
احمدی، محمدرضا (۱۴۰۰). تحلیل جامعهشناختی عوامل مؤثر بر گسترش پدیدۀ کودکان کار در کلانشهرهای ایران. فصلنامه علوم اجتماعی ایران، ۱۵(۲)، ۷۵–۱۰۲.
ایمانی، محمدرضا، و نرسیسیانس، آندرانیک (۱۳۹۰). کودکان کار و خیابان در ایران: بررسی اجتماعی و سیاستهای حمایتی. تهران: نشر آگه.
ایمانزاده، شهرام، و علیپور، مهدی (۱۳۹۸). وضعیت اجتماعی کودکان کار در شهرهای بزرگ ایران. فصلنامۀ رفاه اجتماعی، ۱۸(۳)، ۵۱–۸۴.
اونق، ابوالفضل، حسینی، رضا، و شمس، فاطمه (۱۴۰۲). پیامدهای اجتماعی کار کودک در ایران. پژوهشهای اجتماعی معاصر، ۱۲(۴)، ۱–۲۸.
حسینی، سیدعلی (۱۳۸۴). کودکان کار و خیابان: چالشهای اجتماعی و سیاستهای حمایتی در ایران. تهران: نشر جامعهشناسان.
صفری شالی، رضا (1396). بررسی میزان نشاط اجتماعی در بین مردم شهر تهران و عوامل مؤثر بر آن، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
مقدس جعفری، محمد، قاسمی، رضا، و رضایی، سعید (۱۳۹۲). عوامل اجتماعی مؤثر بر کار کودکان در شهرهای بزرگ ایران. فصلنامه مطالعات اجتماعی، ۷(۲)، ۹۱–۱۱۸.
معینی، حسن، و صفیخانی، نرگس (۱۴۰۳). سیاستهای حمایتی از کودکان کار در ایران: چالشها و چشماندازها. مطالعات رفاه و سیاست اجتماعی، ۱۰(۱)، ۹۹–۱۳۰.
یزدانی، حمیدرضا، و یزدلو، رضا (۱۴۰۱). تحلیل نگرشهای فرهنگی خانواده در حوزه آموزش کودکان کار و خیابان. فصلنامه رهیافت ارتباطات و فرهنگ، ۱(۴)، ۶۷–۸۴.
Abdullah, A., Huynh, I., Emery, C. R., & Jordan, L. P. (2022). Social norms and family child labor: A systematic literature review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(8), 4082. https://doi.org/10.3390/ijerph19074082
Adonteng‑Kissi, O. (2024). Interactions between child labour and schooling: Parental perceptions in rural and urban Ghana. Social Policy and Society, 23, 867–881. https://doi.org/10.1017/S1474746422000690
Ahmadi, M. R. (2021). A sociological analysis of factors affecting the expansion of child labor in metropolitan cities of Iran. Iranian Journal of Social Sciences, 15(2), 75–102. (In Persian)
Blumer, H. (1969). Symbolic interactionism: Perspective and method. University of California Press.
Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. In J. G. Richardson (Ed.), Handbook of theory and research for the sociology of education (pp. 241–258). Greenwood.
Eagly, Alice H., & Chaiken, Shelly. (1993). The psychology of attitudes. Fort Worth: Harcourt Brace Jovanovich.
Giddens, A., & Sutton, P. W. (2021). Sociology (9th ed.). Polity Press.
Goffman, E. (1963). Stigma: Notes on the management of spoiled identity. Prentice-Hall.
Hoseini, S. A. (2005). Working and street children: Social challenges and supportive policies in Iran. Tehran: Sociologists. (In Persian)
Imani, M. R., & Nersisyan, A. (2011). Working and street children in Iran: Social analysis and supportive policies. Tehran: Agah. (In Persian)
Imanzadeh, S., & Alipour, M. (2019). The social situation of working children in major cities of Iran. Social Welfare Quarterly, 18(3), 51–84. (In Persian)
International Labour Organization. (2021). Child labour: Global estimates 2020, trends and the road forward. ILO.
International Labour Organization. (2021). Child labour: Global estimates 2020, trends and the road forward. Geneva: ILO.
Ketsagia, P., & Metaxas, T. (2021). Street-working children and urban governance: Evidence from Southern Europe. International Journal of Sociology and Social Policy, 41(9–10), 875–895. https://doi.org/10.1108/IJSSP-03-2021-0064
Mehta, R., & Manisha. (2022). Attitude and behaviour towards child labour. Parishodh Journal, 11(6).
Mills, C. W. (1959). The sociological imagination. Oxford University Press.
Mills, C. W. (1959). The sociological imagination. Oxford University Press.
Moeini, H., & Safikhani, N. (2024). Supportive policies for working children in Iran: Challenges and prospects. Social Welfare and Social Policy Studies, 10(1), 99–130. (In Persian)
Moghaddas Jafari, M., Ghasemi, R., & Rezaei, S. (2013). Social factors affecting child labor in major cities of Iran. Journal of Social Studies, 7(2), 91–118. (In Persian)
Onagh, A., Hosseini, R., & Shams, F. (2023). Social consequences of child labor in Iran. Contemporary Social Research, 12(4), 1–28. (In Persian)
Prasanth, S., Panicker, J. M., & Gunasekaran, K. R. (2024). Public opinion on child labour in urban areas. International Journal of Advanced Research in Science, Communication and Technology (IJARSCT), 4(1).
Safari Shali, R. (2017). A study of social vitality among citizens of Tehran and factors affecting it. Tehran: Research Institute of Culture, Art and Communication, Ministry of Culture and Islamic Guidance. (In Persian)
Thi, A. M., Zimmerman, C., & Ranganathan, M. (2025). Behind closed doors: Public and private views on child domestic work in urban Myanmar. Child Protection and Practice, 5, 100163.
Weber, M. (1978). Economy and society: An outline of interpretive sociology. University of California Press.
Yazdani, H. R., & Yazdelo, R. (2022). Analysis of family cultural attitudes toward the education of working and street children. Journal of Communication and Cultural Studies, 1(4), 67–84. (In Persian)
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 169 |
||