| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,236 |
| تعداد مقالات | 77,613 |
| تعداد مشاهده مقاله | 161,072,403 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 120,780,471 |
مطالعه جامعهشناختی احساس طرد اجتماعی در بین شهروندان شهر زاهدان | ||
| توسعه محلی (روستائی-شهری) | ||
| مقاله 10، دوره 18، شماره 1، تیر 1405، صفحه 225-246 اصل مقاله (1.21 M) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jrd.2026.407254.668964 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا صفری شالی* 1؛ محمد عثمان حسین بر2؛ عرفان آسکانی3؛ کبری سادات نوری4 | ||
| 1گروه آموزشی جامعه شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 2گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران | ||
| 3کارشناس ارشد جامعه شناسی، گروه آموزشی جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| 4دانشجوی دکتری رشته جامعه شناسی، گرایش بررسی مسائل اجتماعی ایران، دانشکده اقتصاد مدیریت و علوم اجتماعی، شیراز، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف پژوهش حاضر، بررسی جامعهشناختی احساس طرد اجتماعی در بین شهروندان شهر زاهدان است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف پژوهشی کاربردی و از لحاظ طرح تحقیق توصیفی-تحلیلی است. برای تدوین چارچوب نظری، از نظریات صاحبنظران (ماکس وبر، فرانک پارکین، هیلاری سیلور، آمارتیا سن، میشل فوکو و پیر بوردیو) و مکاتب مختلف در حوزۀ طرد اجتماعی استفاده شد. جامعه آماری شامل شهروندان 15 تا 45 سال و واحد تحلیل فرد است. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 400 نفر و شیوۀ نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای است. نتایج تحقیق حاکی از آن است که میانگین احساس طرد اجتماعی در بین شهروندان شهر زاهدان 46/8 (با توجه به بازه 18 تا 90) در حد متوسط رو بهپایین قرار دارد. متغیرهای انسداد اجتماعی (با ضریب 0/29) بیقدرتی اجتماعی (با ضریب 0/23) و فقر قابلیتی (با ضریب 0/04) متغیرهای معنی دار و تأثیرگذار بر طرد اجتماعی هستند. روی هم رفته سه متغیر مذکور 17 درصد از تغییرات متغیر طرد اجتماعی را تبیین میکنند با توجه به یافتههای تحقیق، بسیاری از پاسخگویان کمبرخوردار محسوب میشوند و متغیرهای انسداد اجتماعی، بیقدرتی و فقر قابلیتی، تله محرومیت را برای آنان بهوجود آورده است؛ بنابراین بهتر است برای جلوگیری از این روند، توجه ویژهای به امر انسداد اجتماعی و بیقدرتی اجتماعی و تقویت انسجام اجتماعی صور گیرد. درنهایت اینکه بازتوزیع منابع قدرت و گذشتن از مرزبندیهای قومی و مذهبی و رسیدن به دیدگاهی فراجناحی در جامعۀ زاهدان از اهمیت بسزایی برخوردار است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بیقدرتی اجتماعی؛ تبعیض اجتماعی؛ طرد اجتماعی؛ فقر قابلیتی | ||
| مراجع | ||
|
ابراهیمی مهدی (1391). معرفی و مرور کتاب: طرد اجتماعی، علل و پیامدهای کوتاهمدت و بلندمدت. مجلۀ جامعهشناسی ایران، 13(3)، 175-181. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.17351901.1391.13.3.7.4
بلالی، اسماعیل (1389). طرد اجتماعی اقوام در آیینۀ آمار، بررسی اقوام کرد و ترک. مجلۀ مطالعات اجتماعی ایران، 4(2)، 1-19.
سبکتکین ریزی، قربانعلی و موسیزاده، ایوب (1396). بررسی جامعهشناختی رابطۀ بین کیفیت و زرد اجتماعی (مورد مطالعه: ساکنان منطقۀ 18 شهر تهران). راهبرد اجتماعی-فرهنگی، 6(23)، 221-253.
حسینبر، محمد عثمان و امیریان، مرضیه (1402). وضعیت اقتصادی و طرد اجتماعی؛ مورد مطالعه: معلمان شهر زاهدان. برنامهریزی رفاه و توسعۀ اجتماعی، 14(54)، 37-73. https://doi.org/10.22054/qjsd.2022.66575.2329
غفاری، غلامرضا و تاجالدین، محمدباقر (1384). شناسایی مؤلفههای محرومیت اجتماعی. فصلنامۀ رفاه اجتماعی، 4(17)، 33-56.
فیروزآبادی، سید احمد و صادقی، علیرضا (1389). وضعیت طرد اجتماعی زنان فقیر روستایی. مجلۀ بررسی مسائل اجتماعی ایران، 1(1)، 143-174.
فوکو، میشل (1390). تولد زیست سیاست: درسگفتارهای کلژدوفرانس 1978-1979. ترجمۀ رضا نجفزاده. تهران: نشر نی.
فیروزآبادی، سید احمد و صادقی، علیرضا (1392). طرد اجتماعی (رویکردی جامعهشناختی به محرومیت). تهران: جامعهشناسان.
قربانی، معصومه، موسوی، سید هاشم، علیزاده، رضا، و نوری، هادی (1402). تجربۀ طرد اجتماعی ساکنان روستایی (مورد مطالعه: شهرستان شفت). جامعهشناسی نهادهای اجتماعی، 10(21)، 103-126. https://doi.org/10.22080/ssi.2023.25149.2090
لطفی خاچکی، طاهره، اکبری، حسین، کرمانی، مهدی، و ایمانی جاجرمی، حسین (1400). برساخت معنایی طرد اجتماعی در میان افراد کمبرخوردار شهر مشهد. مسائل اجتماعی ایران (دانشگاه خوارزمی)، 12(2)، 221-238. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.24766933.1400.12.2.8.6
گیدنز، آنتونی (1378). راه سوم، بازسازی سوسیال دموکراسی. ترجمۀ منوچهر صبوری کاشانی. چاپ دوم. تهران: شیرازه.
گیدنز، آنتونی و بردسال، کارن (1399). جامعهشناسی. ترجمۀ حسن چاوشیان. تهران: نشر نی.
محمودی، وحید و صمیمیفر، سید قاسم (1384). فقر قابلیتی. فصلنامۀ رفاه اجتماعی، 4(17)، 9-32.
مارتین، زیبرا (1385). نظریههای جامعهشناسی طردشدگان اجتماعی. ترجمۀ سید حسن حسینی. تهران: آن.
محمدی، جمال، دانشمهر، حسین، و هدایت، عثمان (1398). تجربۀ طرد اجتماعی؛ مورد مطالعه: ههورامیهای شهر مریوان. مجلۀ مسائل اجتماعی ایران، 10(1)، 239-262.
نواح، عبدالرضا و حیدری، خیری (1395). بررسی هویت قومی و تأثیر آن بر احساس طرد اجتماعی (مورد مطالعه: عربهای شهر اهواز). فصلنامۀ راهبرد اجتماعی-فرهنگی، 5(18)، 59-84. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.22517081.1395.5.1.2.7
هزارجریبی، جعفر و صفری شالی، رضا (1392). گفتمان عدالت در لوایح برنامههای توسعه پس از انقلاب اسلامی (با تأکید بر کاهش فقر و محرومیت). فصلنامۀ علوم اجتماعی، 20(61)، 1-44.
هزارجریبی، جعفر و صفری شالی، رضا (1391). آناتومی رفاه اجتماعی. تهران: جامعه و فرهنگ.
یورگنسون، ماریان و فیلیپس، لوئیز (2002). نظریه و روش در تحلیل گفتمان. ترجمۀ هادی جلیلی. تهران: نشر نی.
Bracic, A. (2022). Ethnicity and Social Exclusion. Nationalities Papers, 50(6), 1045–1056. https://doi.org/10.1017/nps.2022.72
Chen, Y. (2024). How and Why Does Social Exclusion Affect Individuals? Lecture Notes in Education Psychology and Public Media, 51(1), 119–124. https://doi.org/10.54254/2753-7048/51/20240959
De Haan, A. (1999). Social exclusion: Towards a holistic understanding of deprivation. London: DfID.
Ebrahimi, M. (2012). Introduction and review of the book: Social exclusion: Causes and short-term and long-term consequences. Iranian Journal of Sociology, 13(3), 175-181. (In Persian)
Balali, E. (2010). Social exclusion of ethnic groups in the mirror of statistics: A study of Kurdish and Turkish ethnic groups. Iranian Journal of Social Studies, 4(2), 2–22. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.17351901.1391.13.3.7.4 (In Persian)
Firoozabadi, S. A., & Sadeghi, A. (2009). The status of social exclusion among poor rural women. Journal of Social Issues of Iran, 1(1), 143–174. (In Persian)
Firoozabadi, S. A., & Sadeghi, A. (2013). Social exclusion: A sociological approach to exclusion. Tehran: Sociologists’ Publications. (In Persian)
Foucault, M. (2011). The birth of biopolitics: Lectures at the Collège de France, 1978–1979 (R. Najafzadeh, Trans.). Tehran: Ney Publications. (In Persian)
Ghafari, G., & Tajeddin, M. B. (2005). Identifying the components of social exclusion. Social Welfare Quarterly, 4(17), 33-56. (In Persian)
Ghorbani, M., Mousavi, S. H., Alizadeh, R., & Nouri, H. (2023). Experience of social exclusion among rural residents: A case study of Shaft County. Sociology of Social Institutions, 10(21), 103–126. https://doi.org/10.22080/ssi.2023.25149.2090 (In Persian)
Giddens, A. (1999). The third way: The renewal of social democracy (M. Sabouri Kashani, Trans., 2nd Ed.). Tehran: Shirazeh Publishing House. (In Persian)
Giddens, A., & Birdsall, K. (2000). Sociology (H. Chavoshian, Trans.). Tehran: Ney Publications. (In Persian)
Hazar Jeribi, J., & Safari Shali, R. (2012). An anatomy of social welfare. Tehran: Society and Culture Publications. (In Persian)
Hezar Jaribi, J., & Safari Shali, R. (2013). The discourse of justice in development program bills after the Islamic Revolution (with emphasis on poverty reduction and deprivation). Quarterly Journal of Social Sciences, 20(61), 1-44. https://doi.org/10.22054/qjss.2013.9796 (In Persian)
Hossein-Bar, M. O., & Amirian, M. (2014). Economic status and social exclusion: A case study of teachers in Zahedan city. Welfare and Social Development Planning, 14(54), 37–73. https://doi.org/10.22054/qjsd.2022.66575.2329 (In Persian)
Jørgensen, M., & Phillips, L. (2002). Discourse analysis as theory and method (H. Jalili, Trans.). Tehran: Ney Publications. (In Persian)
Lotfi Khacheki, T., Akbari, H., Kermani, M., & Imani Jajerami, H. (2021). Semantic construction of social exclusion among underprivileged people in Mashhad. Social Issues of Iran, 12(2), 221–238. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.24766933.1400.12.2.8.6 (In Persian)
Mahmoudi, V., & Samimifar, S. G. (2005). Capability poverty. Social Welfare Quarterly, 4(17), 9–32. (In Persian)
Martin, Z. (2006). Sociological theories of the socially excluded (S. H. Hosseini, Trans.). Tehran: AN Publications. (In Persian)
Mohammadi, J., Daneshmehr, H., & Hedayat, O. (2019). The experience of social exclusion: A case study of the Arabs of Marivan. Journal of Social Issues of Iran, 10(1), 239–262. (In Persian)
Navah, A., & Heydari, K. (2016). A study of ethnic identity and its effect on the sense of social exclusion: A case study of Arabs of Ahvaz. Socio-Cultural Strategy Quarterly, 5(18). https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.22517081.1395.5.1.2.7 (In Persian)
Saboktakin Reyzi, G. A., & Musazadeh, A. (2017). Sociological study of the relationship between quality of life and social exclusion: A case study of residents of District 18 of Tehran. Socio-Cultural Strategy, 6(23), 221–253. (In Persian)
Galabuzi, G. E. (2006). Canada's economic apartheid: The social exclusion of racialized groups in the new century. Canadian Scholars’ Press.
Hills, J. R., Le Grand, J., & Piachaud, D. (2002). Understanding Social Exclusion. ICE Proceedings Municipal Engineer. https://doi.org/10.1680/muen.156.2.97.37665
Kabeer, N. (2006). Social Exclusion and MDGs: the challenge of ‘Durable Inequalities’ in the Asian context, In Asia 2015-promoting Growth Ending poverty, Institute for development studies.
Sen, A. (2002). Social Exclusion: concept, Application and scrutiny. Social Development papers. Mariella of Environment and Social Development Asian.
Parodi, G., & Sciulli, D. (2012). Social Exclusion: Short- and Long-term Consequences. Physica-Verlag (A Springer Company), 264 pages.
Silver, H. (1995). Recapitalizing Social Disadvantage: There Paradigms of Social Exclusion. Institute for Labor Studies.
Williams, K. D. (2024). Exclusion and Extremism. Cambridge University Press.
Ziyauddin, K. M. (2019). Sociology of Health in a Dalit Community: Axes of Exciution. by Cambridge Scholars Publishing, UK, ISBN No. 978-1443840033 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 179 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 21 |
||