| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,140 |
| تعداد مقالات | 76,848 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,519,699 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,562,674 |
فاجعه یا توسعه؟؛ نبرد گفتمانی بر سر محیط زیست و منابع آب در ایران (مطالعه موردی سد چمشیر) | ||
| توسعه محلی (روستائی-شهری) | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 25 اسفند 1404 | ||
| نوع مقاله: پژوهشی : مقاله مستخرج از پایان نامه یا رساله دکتری | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jrd.2026.401830.668940 | ||
| نویسندگان | ||
| هادی نظری* ؛ عبدالله بیچرانلو؛ مهدی منتظرقائم؛ هادی خانیکی | ||
| دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| مناقشات عمومی حول پروژههای بزرگ سدسازی در ایران، به کانون منازعات شدیدی بین دولت و منتقدان (شامل جامعه مدنی و کارشناسان مستقل) تبدیل شدهاند. این مناقشات، عرصهای برای «نبرد گفتمانی» هستند که در آن دیدگاههای بنیادین در مورد توسعه، محیط زیست، و منافع ملی با یکدیگر به رقابت میپردازند. این مقاله با تمرکز بر مطالعه موردی پرمناقشه سد چم شیر، به دنبال کالبدشکافی و تحلیل مقایسهای گفتمانهای استدلالی دولت و منتقدان است تا نشان دهد چگونه هر یک با ساختن روایتها و منطقهای استدلالی متفاوت، برای تعریف «واقعیت» و کسب مشروعیت در عرصه عمومی تلاش میکنند. این پژوهش با اتخاذ رویکرد کیفی و روش تحلیل گفتمان استدلالی، بر چارچوب تحلیلی ترکیبی «خط داستان» مارتن هاجر و «مدل استدلال عملی» نورمن و ایزابل فرکلاف متمرکز است. یافتهها نشاندهنده ظهور و تقابل دو خط داستان آشتیناپذیر است. گفتمان دولت، خط داستان «سد چمشیر: کلید توسعه و پیشرفت ملی» را ترویج میکند که در آن، مسئله اصلی «نیاز به مدیریت منابع» تعریف شده و سد به مثابه راهحلی برای توسعه اقتصادی و نمایش اقتدار ملی بازنمایی میشود. در مقابل، گفتمان منتقدان، خط داستان «سد چمشیر: فاجعهای در کمین و نبرد برای نجات سرزمین» را برمیسازد که مسئله را یک «بحران چندوجهی» (زیستمحیطی و حکمرانی) چارچوببندی میکند. مناقشه سد چمشیر، بازتابی از یک شکاف عمیق گفتمانی و ارزشی بین دولت و بخشهایی از جامعه مدنی و علمی در ایران است که نشان میدهد مفاهیمی چون «توسعه»، «منافع ملی»، و «علم» خود به عرصههایی برای منازعه تبدیل شدهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل گفتمان استدلالی؛ سدسازی؛ محیط زیست؛ دولت؛ سد چمشیر | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 40 |
||