| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,140 |
| تعداد مقالات | 76,847 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,489,499 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,545,676 |
تحلیل تطبیقی مؤلفههای پایداری منابع آب در حوزه آبخیز رودخانه کر: نقش موقعیت جغرافیایی و دیدگاه ذینفعان | ||
| حکمرانی منابع طبیعی | ||
| مقاله 3، دوره 3، شماره 1 - شماره پیاپی 9، فروردین 1405، صفحه 30-48 اصل مقاله (871.86 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jnrg.2026.405911.1066 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدجعفر زارع* ؛ نفیسه فخار ایزدی | ||
| گروه احیاء مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. | ||
| چکیده | ||
| پایداری منابع آب در حوزههای آبخیز، بهویژه در مناطق خشک و نیمهخشک ایران، یکی از چالشهای اساسی توسعه پایدار و امنیت محیطزیستی به شمار میرود. پژوهش حاضر با هدف تحلیل تطبیقی مؤلفههای پایداری منابع آب در حوزه آبخیز رودخانه کر، با تأکید بر نقش موقعیت جغرافیایی (بالادست و پاییندست سد درودزن) و دیدگاه ذینفعان (کارشناسان و کشاورزان) انجام شده است. روش تحقیق از نوع کاربردی و توصیفی–تحلیلی بوده و دادهها از طریق پرسشنامه محققساخته شامل چهار مؤلفه اصلی: محیط توانمندساز، نهادها و مشارکتها، ابزارهای مدیریت و تأمین مالی گردآوری شده است. دادهها با استفاده از آزمونهای آماری t، من–ویتنی، فریدمن و تحلیل واریانس دوطرفه در نرمافزار SPSS تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مؤلفههای پایداری در روستاهای پاییندست نسبت به مناطق بالادست در وضعیت مطلوبتری قرار دارند و بیشترین اختلاف میان دو ناحیه به شاخصهای نهادها و مشارکتها و ابزارهای مدیریت مربوط میشود. همچنین کارشناسان در مجموع ارزیابی مثبتتری از وضعیت پایداری نسبت به کشاورزان ارائه کردند، در حالی که کشاورزان چالشهای عملی و اقتصادی را برجستهتر مطرح میکنند. مؤلفه تأمین مالی در هر دو منطقه کمترین امتیاز را کسب کرد که بیانگر ضعف در حمایتهای اقتصادی و سرمایهگذاری پایدار است. یافتهها بر ضرورت اتخاذ رویکردی مشارکتی، عدالتمحور و بومی در مدیریت منابع آب تأکید دارند؛ بهگونهای که ضمن تقویت زیرساختهای نهادی و مالی، نقش ذینفعان محلی در فرایندهای تصمیمگیری افزایش یابد. این مطالعه الگویی نوین و انسانمحور برای ارزیابی پایداری منابع آب ارائه میکند که قابلیت تعمیم به سایر حوزههای آبخیز با شرایط مشابه را نیز دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توسعه پایدار؛ حوزه آبخیز رودخانه کر؛ پایداری منابع آب؛ مدیریت منابع آب؛ مشارکت ذینفعان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 442 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 29 |
||