پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,118 |
| تعداد مقالات | 76,501 |
| تعداد مشاهده مقاله | 152,877,224 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 114,987,738 |
بازخوانی آرمانهای عدالتخواهی و قانونگرایی در اندیشه ناظمالاسلام کرمانی | ||
| نظریههای اجتماعی متفکران مسلمان | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 07 اسفند 1404 اصل مقاله (896.04 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jstmt.2025.398311.1803 | ||
| نویسنده | ||
| محسن پرویش* | ||
| استادیارگروه تاریخ ،دانشکده علوم اجتماعی،دانشگاه محقق اردبیلی،اردبیل، ایران. | ||
| چکیده | ||
| انقلاب مشروطه ایران نه تنها تحولی بنیادین در تاریخ سیاسی و اجتماعی ایران معاصر بود، بلکه بازتابی عمیق از دو آرمان مردمیِ عدالتخواهی و قانونگرایی است. این پژوهش با بهکارگیری روش تحلیل مضمون کیفی به بررسی نحوه تفسیر و بازتاب این دو مفهوم در اثر «تاریخ بیداری ایرانیان» ناظمالاسلام کرمانی میپردازد. دادههای پژوهش از طریق خوانش دقیق و نظاممند متن مذکور گردآوری و استخراج شدهاند. یافتهها نشان میدهند که ناظمالاسلام عدالتخواهی را نه تنها به عنوان موتور محرکه نهضت مشروطه و واکنشی طبیعی به ظلم قاجاری میدانست، بلکه آن را مطالبهای فراگیرِ اجتماعی میپنداشت.در مقابل قانونگرایی را به عنوان چارچوب ضروری برای تحقق پایدار عدالت و تأسیس نظام سیاسی مدرنِ مبتنی بر حاکمیت ملی معرفی کرده است. نگرش او تحت تأثیر پیشزمینههای فکری بهویژه اعتقادات دینی و تجربه زیسته از وقایع مشروطه شکل گرفته و این امر سبب شده تا او این اصول را نه صرفاً از منظر سیاسی، بلکه در چارچوبی اخلاقی و شرعی نیز مشروعیتبخشی کند. مقایسه اندیشه ناظمالاسلام با متفکران همعصر خود نشان میدهد که او در عین اشتراک در آرمانهای کلی رویکردی منحصربهفرد داشت که در آن تلفیق عقلانیت مدرن و تأکید بر نقش مردم بهعنوان عامل تغییر برجسته است. این پژوهش با تمرکز بر روایت ناظمالاسلام نشان میدهد که چگونه عدالتخواهی و قانونگرایی به عنوان ستونهای اصلی اندیشه او در تحلیل انقلاب مشروطه در متونش تجلی یافتهاند و چگونه این اندیشهها در مقایسه با دیگر رویکردهای عصر خود جایگاهی متمایز دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| انقلاب مشروطه؛ تاریخ بیداری ایرانیان؛ ناظمالاسلام کرمانی؛ عدالتخواهی؛ قانونگرایی | ||
| مراجع | ||
|
آبراهامیان، یرواند. (۱۳۷۷). ایران بین دو انقلاب. ترجمه احمد گلمحمدی و محمدابراهیم فتاحی. تهران: نشر نی.
آدمیت، فریدون. (۱۳۸۵). اندیشه ترقی و حکومت قانون عصر سپهسالار. تهران: خوارزمی.
آرینپور، یحیی.(1372). از صبا تا نیما.چ ۴ .تهران: زوار.
باستانی پاریزی،محمد ابراهیم.(1350) نامه ای از پاریس.مجله سخن.شماره 240.
براون، ادوارد. (1380). انقلاب ایران. ترجمه سیروس سعدوندیان. تهران:کویر.
ثقة الاسلام تبریزی، علی بن موسی.(1355). مجموعه آثار قلمى ثقة الاسلام شهید تبریزى.تهران: انجمن آثار ملی.
چرچیل، جورج پ.(1369). فرهنگ رجال قاجار.ترجمه غلامحسین میرزا صالح.تهران: نشر زرین.
حائری، عبدالهادی. (۱۳۶۱). تشیع و مشروطیت در ایران و نقش ایرانیان مقیم عراق. تهران: امیرکبیر.
دولتآبادی، یحیی.(1371). حیات یحیی. تهران:عطار
رائین.اسماعیل.(بیتا). انجمن های سری در انقلاب مشروطه.تهران: جاویدان.
رشدیه ،شمسالدین.(1362). سوانح عمر.تهران: نشر تاریخ ایران.
سپهر، عبد الحسین.(1386) مرآت الوقایع مظفری. ج 2، تهران:مرکز پژوهشی میراث مکتوب.
عین السلطنه، قهرمان میرزا .(1377) روزنامه خاطرات. به کوشش مسعود سالور، ایرج افشار. تهران:اساطیر.
کسروی، احمد. (۱۳۸۰). تاریخ مشروطه ایران. (چاپ نهم). تهران: امیرکبیر.
ملکزاده، مهدی. (۱۳۸۳). تاریخ انقلاب مشروطیت ایران. (چاپ چهارم). تهران: انتشارات علمی.
مستشارالدوله، میرزا یوسفخان (1386). یک کلمه، به اهتمام دولت علیرضا شاهی، تهران: انتشارات بال.
ناظم الاسلام کرمانی، محمد بن علی.(1384) تاریخ بیداری ایرانیان. ج 1.تهران: امیر کبیر.
ناظمالدوله، میرزا ملکم خان. (1355). روزنامه قانون، به کوشش هما ناطق، تهران: انتشارات امیرکبیر.
نائینی، محمدحسین. (۱۳۲۷). تنبیه الأمة و تنزیه الملة.تهران:
نجمی،شمس الدین.(بیتا). گاهشمار تاریخ کرمان.ج1.کرمان: انتشارات مرکز کرمان شناسی.
نوایی،عبدالحسین.(1378). قرائت تاریخی به زبان فارسی.تهران: سمت.
هوشنگ اتحاد(1380) پژوهشگران معاصر ایران.ج4.تهران: فرهنگ معاصر | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 62 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 35 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب