| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,218,108 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,403,703 |
بررسی و نقد پژوهش های خاورشناسان درباره ی وزن شعر فارسی | ||
| پژوهشنامه نقد ادبی و بلاغت | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 بهمن 1404 | ||
| نوع مقاله: علمی-پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jlcr.2026.399000.2076 | ||
| نویسندگان | ||
| منوچهر تشکری* 1؛ مختار ابراهیمی2؛ پیام نیک بیان3 | ||
| 1دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 2دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 3دانشجوی دوره دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| چکیده | ||
| شعر کهن با برخورداری از وزن و موسیقی، یکی از بارزترین نمودهای فرهنگ فارسی است و پژوهش در وزن شعر فارسی، از مهمترین مطالعات خاورشناسان بوده که به لحاظ زمانی، به دو بخش پیش و پس از اسلام، قابل تقسیم است. تحقیقات بخش اوّل که چیستی وزن شعر ایرانی میانه را بررسی می کند ، منحصر به فرد و تازه است؛ در حالی که پژوهش های بخش دوم اغلب بازتولید دانش پیشینیان درباره عروض سنّتی است. با توجّه به رویکرد و هدف مستشرقان از بازتولید دانش عروضی، این محقّقان را می توان در چهار گروه کرد که هدف گروه نخست، ترجمه رساله ای عروضی بوده است؛ حال آنکه گروه دیگر، همزمان نسخه ای خطّی را تصحیح کرده اند. گروه سوم به تعیین خاستگاه شعر و تحلیل وزن پرداخته و گروه چهارم، عروض فارسی را با وزن شعر سایر ملل مطابقت داده اند. همگان بر این نکته اتفاق نظر دارند که قرن 21 میلادی، عصر نظریه پردازی است و برخی خاورشناسان به پژوهش در ماهیت نظام وزن کمّی در زبان های زنده و تعیین شباهتها و تفاوتهای آن با عروض سنّتی پرداخته اند. نتیجه این پژوهش، آن است که در میان آثار خاورشناسانی که مطالعات خود را درباره وزن شعر فارسی کلاسیک انجام داده اند، ساتن و بلوخمان، نگاهی ویژه به این علم داشته و تحقیقاتشان را بر مدار مطالعات صحیح وزن شعر انجام داده اند؛ درحالیکه بیشتر مستشرقان، وزن شعر را به مثابه شاخه ای از علوم ادبی دانسته و بلاغت، عروض و قافیه را در یک رساله گردآورده و تا حدّی موجب سردرگمی مخاطبان شده اند. بعلاوه ساختار وزن شعر ایرانی میانه، همچنان مبهم است؛ هرچند مبانی نظریات هنینگ را اغلب خاورشناسان و وزنشناسان معاصر ایرانی پذیرفته اند؛ البتّه علی رغم تلاشهای فراوان آنان، جزئیات تعیین کمیّت هجاها در وزن شعر ایرانی میانه، نامشخص مانده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شرق شناسی؛ عروض فارسی؛ بلوخمان؛ الول ساتن؛ لازار | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 235 |
||