پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,218,048 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,403,679 |
نقش هنرهای گرهچینی چوب و خاتم در فضاسازی نگارههای شاهنامه طهماسبی (از ابتدا تا انتهای بخش کیانیان | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 بهمن 1404 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfava.2026.401282.667563 | ||
| نویسندگان | ||
| هادی بابایی فلاح* 1؛ سیده بهاره اسبق المجاهدین2 | ||
| 1گروه هنرهای سنتی، پژوهشگاه میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری | ||
| 2دانشگاه شاهد | ||
| چکیده | ||
| نگارههای شاهنامهطهماسبی بهعنوان یکی از فاخرترین آثار مصورایرانی، افزونبر بازنمایی داستانهای شاهنامه فردوسی، فضای معماری، زیست انسانی و فرهنگ بصری عصرصفوی را نیز ثبت کردهاست. در دل این نگارهها، دوعنصر برجسته هنرهای تزئینی ایرانی، یعنی گرهچینی چوبی و خاتمکاری عصر صفوی نیز بازتاب یافته است. در این مقاله نقش این دو عنصر در فضاسازی نگارههای این نسخه، مورد بررسی قرارگرفته است. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی- تحلیلی و به شیوه کتابخانهای به بررسی چگونگی بهکارگیری نقوش گرهچینی و خاتم در فضاسازی تصویری نگارههای شاهنامه طهماسبی میپردازد و درپی پاسخ به این پرسش است که این نقوش چه کارکردهایی از نظرمعنایی، روایی و زیباشناسی در بستر تصویر دارند؟ یافتهها حاکی از آن است که نگارگران با بهرهگیری از فرمها و الگوهای گرهچینی و خاتم، موفق به بازآفرینی فضاهایی با بارمعنایی اشرافی و درباری شدهاند. این ساختارهای تزئینی به مثابه «زبان تصویری» عملکرده و ازطریق تقارن و پیچیدگی الگوها، رنگ و جایگاه قرارگیری، مفاهیمی چون مرزبندی نمادین میان مکان مقدس و دنیوی، نقش شخصیتها، میزان قدرت و ساختارفضایی روایت را به مخاطبان منتقل میکنند. این مباحث ازطریق مطالعه دوازده نگاره از دورههای ابتدایی شاهنامه طهماسبی(تا بخش کیانیان) که از تصاویر گرهچینی چوبی و خاتم بهرهمند بودهاند، به نتیجه رسیدهاست. | ||
| کلیدواژهها | ||
| هنرایران؛ هنرصفوی؛ شاهنامه طهماسبی؛ خاتم کاری؛ گرهچینی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 141 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب