| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,122 |
| تعداد مقالات | 76,569 |
| تعداد مشاهده مقاله | 153,236,333 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 115,431,299 |
کنش گفتاری مستتر در واژگان هنجارین محمدرضا حکیمی درباره عدالت اجتماعی | ||
| نظریههای اجتماعی متفکران مسلمان | ||
| مقاله 7، دوره 15، شماره 4، دی 1404، صفحه 113-131 اصل مقاله (878.38 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jstmt.2025.398323.1804 | ||
| نویسندگان | ||
| منا حمیدی نسب* 1؛ محمد علی توانا2 | ||
| 1دانشجوی دکتری اندیشههای سیاسی، گروه علوم سیاسی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. | ||
| 2دانشیار گروه علوم سیاسی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز، ایران. | ||
| چکیده | ||
| نظریهها و دیدگاههای مربوط به عدالت در اندیشۀ سیاسی معاصر اسلامی بهویژه در میان متفکران شیعه اندک است. بخشی از آن نیز یا بازگویی همان دیدگاههای کلاسیک است یا تلاشی برای سازگاری اسلام با یکی از نظریههای غربی. محمدرضا حکیمی یکی از متفکرانی است که میکوشد واژگان دینی را به استخدام عدالت اجتماعی درآورد و خوانشی نو از عدالت برمبنای بافتار فرهنگی-اجتماعی جامعۀ ایرانی ارائه کند. نوشتار حاضر با بهره از نظریۀ زبانشناسی جان سرل، کنشهای گفتاری نهفته در واژگان هنجاری محمدرضا حکیمی دربارۀ عدالت اجتماعی را تحلیل میکند و به این پرسش پاسخ میدهد که بسترهای ایدئولوژیک و فکری محمدرضا حکیمی چه تأثیری بر فهم او از عدالت اجتماعی داشته است و کنش گفتاری بیانی، منظوری و تأثیری مستتر در واژگان هنجارین او دربارۀ عدالت چیست. این مقاله نشان میدهد: 1. حکیمی در فاصلهگذاری از اسلام محافظهگرا از یک سو و نظام سرمایهداری از سوی دیگر دیدگاه خود دربارۀ عدالت را مطرح میکند. از همین رو مضامین ناظر بر عدالت اجتماعی در اندیشۀ او کاملاً برتری دارد؛ 2. واژگانی مانند امربهمعروف و نهیازمنکر، عدل الهی و توحید واژگان هنجارین او برای ساخت دیدگاهی جدید دربارۀ عدالت اجتماعی اسلامی است که معطوف به پیوند معنای مسلمانی به کنشگری فعالانۀ اجتماعی برای رفع استضعاف و فقر است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توحید؛ رفع استضعاف؛ عدالت؛ حکیمی؛ کنش گفتاری؛ واژگان هنجارین | ||
|
سایر فایل های مرتبط با مقاله
|
||
| مراجع | ||
|
احمدی، بابک (1378). ساختار و تأویل متن، تهران. چاپ چهارم. تهران: مرکز.
اخوان کاظمی، بهرام (1378). عدالت و خودکامگی در فلسفۀ سیاسی فارابی. دین و ارتباطات، 9، 33-64.
آرمانمهر، محمدرضا (1390). بررسی تطبیقی و نقد معیارها و ابعاد عدالت اقتصادی در اندیشۀ جان رالز و محمدرضا حکیمی. چاپ اول. قم: دلیل ما.
پارسانیا، حمید، بوذرینژاد، یحیی، و سلیمانی، کیوان (1400). مبانی معرفتی و زمینههای اجتماعی نظریۀ عدالت محمدرضا حکیمی. مطالعات اندیشۀ معاصر مسلمین، 13، 143-174.
پاکروان، مهدیه و بارانی، محمدرضا (1398). تحلیل سخنان امام حسین (ع) از مدینه تا مکه، بر پایۀ کنشهای گفتاری جان سرل. مطالعات تاریخ فرهنگی، 11(42)، 27-59.
چپمن، شیوان (1384). از فلسفه به زبانشناسی. ترجمۀ حسین صافی. تهران: گام نو.
حکیمی، محمدرضا (1371). الحیات (ترجمه). جلد اول. ترجمۀ احمد آرام. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
حکیمی، محمدرضا (1382). جامعهسازی قرآنی. قم: دلیل ما.
حکیمی، محمدرضا (1390). سرود جهشها. چاپ چهاردهم. قم: دلیل ما.
حکیمی، محمدرضا (1395الف). الحیات. جلد پنجم. چاچ دوازدهم، قم: دلیل ما.
حکیمی، محمدرضا (1395ب). الحیات. جلد دوازدهم. چاپ سوم. قم: دلیل ما.
حکیمی، محمدرضا(1395پ). منهای فقر، چاپ دوم، نشر: الحیاه.
حکیمی، محمدرضا(1389): دانش مسلمین، انتشارات دلیل ما، چاپ هفدهم: بهار.
زاهد زاهدانی، سیدسعید و مقدسی، مهدی (1397). نقد و بررسی اندیشۀ اجتماعی محمدرضا حکیمی. نظریههای اجتماعی متفکران مسلمان، 7(2)، 89-108.
صدریه، پیام(1392). پژوهشی در آثار و اندیشه های استاد محمدرضا حکیمی، نشریه پژوهش های نهج البلاغه، شماره 37، تابستان.
Searle, J R. (1998). Mind, Language and Society Philosophy in the Real World, BASIC BOOKS A Member of the Perseus Books Group.
Searle, J R. (1979). EXPRESSION AND MEANING, Studies in the Theory of Speech Acts, Cambridge University Press.
Searle, J R. (1962). Meaning and Speech Acts, The The Philosophical Review, Vol. 71, No. 4. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 82 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 51 |
||