| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,236 |
| تعداد مقالات | 77,613 |
| تعداد مشاهده مقاله | 161,068,645 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 120,778,983 |
طراحی مدل بومی تکنوفرهنگ سازمانی در سازمان تأمین اجتماعی | ||
| مدیریت دولتی | ||
| دوره 18، شماره 2، 1405، صفحه 425-453 اصل مقاله (638.22 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jipa.2026.409185.3849 | ||
| نویسندگان | ||
| رحیم محمدخانی1؛ ناصر سیف اللهی* 2؛ قاسم زارعی2؛ محمد باشکوه2 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| 2استاد، گروه مدیریت بازرگانی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. | ||
| چکیده | ||
| هدف: تحول دیجیتال در سازمانهای عمومی، فقط فرایندی فناورانه نیست، بلکه مستلزم دگرگونی عمیق در الگوهای فرهنگی، معنایی و رفتاری سازمان است. در این میان، مفهوم «تکنوفرهنگ سازمانی»، بهعنوان پیوندی میان فناوری و فرهنگ، در موفقیت یا ناکامی برنامههای تحول دیجیتال نقشی کلیدی ایفا میکند. با وجود اهمیت این مفهوم، بررسیها نشان میدهد که در سازمانهای دولتی ایران، بهویژه در سازمان تأمین اجتماعی، بهعنوان یکی از نهادهای خدماتی بسیار بزرگ کشور، الگوی بومی و جامعی از تکنوفرهنگ سازمانی متناسب با ویژگیهای نهادی، فرهنگی و ساختاری کنونی وجود ندارد؛ از این رو، هدف پژوهش حاضر، طراحی مدل بومی تکنوفرهنگ سازمانی در سازمان تأمین اجتماعی ایران با تأکید بر نقش آن در تحقق تحول دیجیتال است. روش: این پژوهش از نوع پژوهشهای آمیخته با رویکرد کیفی و کمّی است که از نظر هدف، کاربردی محسوب میشود و از لحاظ نحوۀ گردآوری دادهها، در زمرۀ پژوهشهای غیرآزمایشی قرار میگیرد. ابزارهای گردآوری دادهها در بخش کیفی، بررسی کتابخانهای، مطالعۀ مقالهها و انجام مصاحبههای نیمهساختاریافته با ۲۰ نفر از استادان دانشگاه، مدیران ارشد و میانی، کارشناسان حوزۀ فناوری اطلاعات و خبرگان تحول دیجیتال در سازمان تأمین اجتماعی، در استانهای اردبیل، آذربایجان شرقی و غربی و تهران بود که در بازۀ زمانی فروردین تا تیرماه ۱۴۰۴ و با استفاده از روش نمونهگیری گلولۀ برفی انتخاب شدند. روش تحلیل دادهها در بخش کیفی، مبتنی بر نظریۀ دادهبنیاد (استراوس و کوربین، ۲۰۱۴) بود که با بهرهگیری از نرمافزار اطلس تی و از طریق فرایند کدگذاری انجام شد. در بخش کمّی، نمونهگیری بهصورت هدفمند و با مشارکت ۳۵ نفر از خبرگان و متخصصان انجام گرفت و دادهها از طریق پرسشنامه گردآوری شد. در این بخش، پس از استخراج یافتههای کیفی، بهمنظور ارزیابی میزان توافق و سازگاری، بررسی اجماع نظر مصاحبهشوندگان و خبرگان و نیز اعتبارسنجی مدل پژوهش، از آزمون همبستگی کندال استفاده شد. یافتهها: یافتههای پژوهش در قالب یک مدل پارادایمی تکنوفرهنگ سازمانی تبیین شدکه مقولۀ محوری آن «تحول در الگوی معنایی و عملیاتی سازمان، از بوروکراسی مبتنی بر کاغذ به تکنوفرهنگ مبتنی بر داده» است. فشارهای فناورانه، ناکارآمدی فرایندهای سنتی و انتظارات فزایندۀ ذینفعان، مقولههای علّی شناسایی شده بودند. عوامل زمینهای عبارت بودند از: ساختار بوروکراتیک، تنوع نیروی انسانی و ماهیت مأموریت سازمان. عوامل مداخلهگر شناسایی شده نیز سبک رهبری مدیران، سطح اعتماد سازمانی و نگرش کارکنان به فناوری بود. راهبردهای اصلی استخراجشده عبارت بودند از: توسعۀ سرمایۀ انسانی دیجیتال، بازطراحی ساختار و فرایندها، رهبری دیجیتال، اصلاح نظام انگیزشی و تقویت تعامل دیجیتال با ذینفعان که در نهایت به پیامدهایی نظیر نهادینهشدن فرهنگ دیجیتال، افزایش بهرهوری، ارتقای کیفیت خدمات و تقویت اعتماد اجتماعی منجر میشود. نتیجهگیری: موفقیت تحول دیجیتال در سازمان تأمین اجتماعی، بیش از هر چیز، به مدیریت آگاهانۀ تکنوفرهنگ سازمانی وابسته است. مدل ارائهشده میتواند بهعنوان مبنایی بومی برای سیاستگذاری، برنامهریزی و اجرای تحول دیجیتال در سازمانهای بزرگ دولتی ایران استفاده شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سازمان تأمین اجتماعی؛ فناوری؛ فرهنگ | ||
| مراجع | ||
|
ابوالحسنی رنجبر؛ احمد؛ دانش فرد؛ کرمالهه و فقیهی، ابوالحسن (1396). ارائۀ الگوی دستور کار خطمشیهای اصلاح نظام اداری در ایران، مدیریت دولتی، 9(4)، 615-640.
سرائی، حامد؛ محمدیان؛ ایوب و خانی، ناصر (1401). مرور نظاممند عوامل درونسازمانی مؤثر بر دادههای دولتی باز با رویکرد دستیابی به نوآوری، مدیریت دولتی، 14(3)، 479-501.
سیفاللهی، ناصر (1402). اصول مدیریت بازاریابی، انتشارات دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل.
References Abedi, M. & Naderi, H. (2023). Challenges of digital transformation in Iran’s Social Security Organization. Proceedings of Iranian E‑Government Conference, 13(4), 122–137. Abolhasani, A., Daneshfard, K. & Faghihi, A. (2016). An Agenda Setting for the Reformation Policies of Administrative System in Iran. Public Administration, 9 (4), 615-640. Adi, S., Setyawan, R & Sumarlin., T. (2024). The Influence of Digital Marketing Strategies on Brand Loyalty: A Cross-Cultural Study Using A/B Testing, Journal of Management and Informatics, 3(3), 43-59, Alharbi, S. & Drew, S. (2014). Using the technology acceptance model in understanding academics' behavioral intention to use learning management system. International Journal of Advanced, 45 (3), 34-56. Arubayi, D. (2021) Documenting the everyday hidden resistance of ride-hailing platform drivers to algorithmic management in Lagos, Nigeria, South Atlantic Quarterly, 120(4), 823–38. Belk, R. W. (2013). Extended Self in a Digital World Journal of Consumer Research, 40(1), 1-18. DuFault, B. L. & Schouten, J. W. (2020). Self-quantification and the datapreneurial consumer identity. Consumption Markets & Culture, 23(3), 290-316. Gerbaudo, P. (2023). Digital culture and organizational power: The politics of technology in the workplace. Routledge. Gustafsson, N. & Weinryb, N. (2020). The populist allure of social media activism: Individualized charismatic authority. Organization, 27(3), 431-440. Hammou, I., Aboudou, S. & Makloul, Y. (2020). Social Media and Intangible Cultural Heritage for Digital Marketing Communication: Case of Marrakech Crafts. Marketing and Management of Innovations, 1(3), 121-127. Hess, T., Matt, C., Benlian, A. & Wiesböck, F. (2016). Options for formulating a digital transformation strategy. MIS Quarterly Executive, 15(2), 123–139 Hinning, C., Greenwood, R. & Meyer, R. E. (2022). Digital innovation in public organizations: The role of institutional logics. Organization Studies, 43(5), 723–745. Huber, G. (2022) Putting humour to work: to make sense of and constitute organizations, International Journal of Management Reviews, 24(4), 535–54. Kane, G. C., Phillips, A. N., Copulsky, J. & Andrus, G. (2021). The technology fallacy: How people are the real key to digital transformation. MIT Press. Kikert, W. & van der Voort, H. (2020). Public governance in the digital age. Public Management Review, 22(1), 1–22. Kim, J., Park, S. & Lee, H. (2023). Digital organizational identity: Conceptualization and validation of a scale. Journal of Business Research, 155 (2), 1–12. Kozinets, R. (2019). Consuming Technocultures: An Extended JCR Curation, Journal of Consumer Research, 46 (3), 620–627. Lee, Y. K. (2021). Impacts of digital technostress and digital technology self-efficacy onFintech usage intention of Chinese Gen Z consumers. Sustainability, 13(9), 455-476. Mergel, I., Edelmann, N. & Haug, N. (2021). Defining digital transformation: Results from expert interviews. Government Information Quarterly, 38(4), 101385. Rezaei, S. & Karami, F. (2021). Technoculture and digital institutional trust: A qualitative study. Journal of Social Sciences, 18(4), 87–112. Sarai, H., Mohammadian, A. & Khani, N. (2021). A systematic review of intra-organizational factors affecting open government data with an approach to achieving innovation, Public Administration, (3) 14, 479-501. (in Persian) Seifollahi, N. (2023). Principles of Marketing Management, Mohaghegh Ardabili University Press, Ardabil. (in Persian) Setiawan, R., Suprapto, W. & Chandra, S. (2020). Digital organizational culture and digital transformation. International Journal of Innovation Science, 12(4), 493–516. Shi, S. & Wright, P. (2022). Citizen-centric digital transformation in public organizations. Government Information Quarterly, 39(2), 101681. Tabatabaei, S., Bulgarova, B. A., Trofimova, G. N. & Barabash, V. V. (2025). Social Media, Cultural Values, and Digital Citizenship: A Study of Iranian Digital Natives. Changing Societies & Personalities, 9(1), 29–50. Van Dijck, J. & Poell, T. (2022). Reimagining public values in a platformized society. Internet Policy Review, 11(1), 1–22. Vial, G. (2021). Understanding digital transformation: A review and a research agenda. The Journal of Strategic Information Systems, 30(2), 101695. Warner, K. S. R. & Wäger, M. (2019). Building dynamic capabilities for digital transformation. Long Range Planning, 52(3), 326–349. Westerman, G., Bonnet, D. & McAfee, A. (2014). Leading digital: Turning technology into business transformation. Harvard Business Review Press. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 374 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 151 |
||