| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,120 |
| تعداد مقالات | 76,525 |
| تعداد مشاهده مقاله | 152,958,561 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 115,122,277 |
بیان نمادین علم اجمالی بر پایۀ گزارۀ فصلی و عملگر معرفتی | ||
| فلسفه و کلام اسلامی | ||
| دوره 58، شماره 2، بهمن 1404، صفحه 391-411 اصل مقاله (636.32 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jitp.2025.400309.523632 | ||
| نویسندگان | ||
| احمد ابراهیم زاده1؛ فاطمه سادات نبوی* 2 | ||
| 1دانشجوی دکترا، گروه فلسفه، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2استادیار، گروه ریاضی، دانشکدۀ علوم پایه، دانشگاه قم، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| موضوع این نوشتار چگونگی تبیین نمادین علم اجمالی در دانش اصول میباشد. برای این منظور میباید بیان نمادین ما بتواند بهخوبی خصوصیاتی از علم اجمالی را که در اصول فقه پیرامون آنها بحث شده است، بازنمایی کند. ازاینرو پس از مقدمه و معرفی علم اجمالی به مبحث منجزیت و انحلال علم اجمالی اشاره میکنیم. در ادامه با مطرح کردن دیدگاهی که توسط برخی از پژوهشگران معاصر (محمود مروارید) در مسئلة ماهیت علم اجمالی مطرح شده، خواهیم دید که براساس آن، متعلق علم اجمالی برحسب گزارهای فصلی تبیینپذیر است. اما با توجه به پیشفرض مهم دیگری که در این دیدگاه مورد تایید ایشان قرار گرفته، ماهیت علم اجمالی و تفصیلی را یکی دانسته و تفاوت آنها را صرفا در تفاوت متعلقشان میداند، نشان میدهیم که این دیدگاه نمیتواند مبنایی برای بیان نمادین علم اجمالی تلقی گردد و تمامی خصوصیات مورد انتظار از آن را در دانش اصول بازنمایی کند. به همین جهت با استناد به برخی از دانشوران اصول که علم اجمالی را ترکیبی از یک علم و دو جهل میدانند، صوریسازی مطرح در دیدگاه یادشده را تکمیل نموده و علم اجمالی را به صورت یک اطلاع (از گزارهای فصلی) و دو عدم اطلاع (نسبت به مولفههای آن) نمادین میسازیم: همچنین نشان میدهیم که این بیان نمادین از علم اجمالی بهخوبی ویژگیهای موردنظر دانشوران اصول را در این مورد بازنمایی میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| علم اجمالی؛ گزارۀ فصلی؛ منطق معرفتی؛ انحلال علم اجمالی؛ منجّزیت علم اجمالی | ||
| مراجع | ||
|
آملی لاریجانی، صادق (1402). تقریرات دروس خارج اصول. سایت آیتالله آملی لاریجانی. مشاهده در تاریخ: 25/7/1404. از: https://amolilarijani.ir/LessonDetail/7913
اصفهانى، محمدحسین (1429 ق). نهایۀ الدرایۀ فی شرح الکفایۀ. بیروت: موسسۀ آل البیت علیهم السلام لاحیاء التراث.
انصارى، مرتضى بن محمدامین (1428ق). فرائد الأصول. قم: مجمع الفکر الاسلامی.
خراسانى، آخوند محمدکاظم (1407ق). فوائد الاُصول. تهران: وزارت ارشاد.
خمینی، سید روحالله (1418ق). تنقیح الاصول. (تقریر حسین تقوی اشتهاردی). تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
روحانى، محمدصادق (1382). زبدة الأصول. تهران: حدیث دل.
صدر، سید محمدباقر (1415 ق). جواهر الأصول. (تقریر محمد ابراهیم انصارى اراکى). بیروت: دار التعارف للمطبوعات.
ــــــــــ (1417 ق). بحوث فی علم الأصول. (تقریر سید محمود شاهرودى). قم: موسسه دائرۀ المعارف فقه اسلامی بر مذهب اهل بیت علیهم السلام.
ــــــــــ (1418 ق). دروس فی علم الأصول. قم: انتشارات اسلامى.
7عراقى، ضیاءالدین (1417 ق). نهایۀ الأفکار. (تقریر محمد تقی بروجردی نجفى). قم: دفتر انتشارات اسلامی (وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم).
فلاحی، اسدالله (1395). منطق تطبیقی. تهران: سمت.
مروارید، محمود (1384). «علم اجمالی و گزارۀ فصلی». نقد و نظر، سال دهم، شماره سوم و چهارم. صص 178-204.
مسعود، سیدحسن (1384). «ساختار معنایی و فرانظریۀ منطق معرفت و ملاحظات معرفتشناختی آن». پایاننامۀ کارشناسی ارشد. به راهنمایی لطفالله نبوی و مشاورۀ محمد لگنهاوزن. تهران: دانشگاه تربیت مدرس، دانشکدۀ علوم انسانی.
موحد، ضیاء (1398). درآمدی به منطق جدید. (ویراستار: حسین معصومی همدانی). تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
نائینى، محمد حسین (1352). أجود التقریرات. (تقریر سید ابوالقاسم خویی). قم: مطبعۀ العرفان.
ــــــــــ (1376). فوائد الاُصول. (همراه با تعلیقۀ مرحوم آغاضیاء عراقى). قم: جامعۀ مدرسین حوزه علمیه قم.
نبوی، فاطمهسادات و موسیوند، مریم (1398). آشنایی با منطق معرفتی. تهران: دفتر علم.
نبوی، لطفالله (1391). مبانی منطق جدید. تهران: سمت.
ــــــــــ (1396). مبانی منطق فلسفی. تهران: انتشارات دانشگاه تربیت مدرس.
هاک، سوزان (1395). فلسفۀ منطق. ترجمۀ سید محمدعلی حجتی. قم: کتاب طه. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 76 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 56 |
||